هزینه میلیاردی سگها برای کشور
گسترش فرهنگ نگهداری از سگ در خانه، در کنار افزایش تصاعدی جمعیت سگهای ولگرد، کشور را در وضعیت بغرنجی قرار داده است. از یک سو سگهای صاحبدار با یک گردش مالی عجیب و غریب به خانههای مردم راه پیدا میکنند و برای خرید اسباب بازی، تشویقی، غذا و لباسشان ارقام هنگفتی ارز از کشور خارج میشود و از سوی دیگر حمله آنها به مردم، میلیاردها تومان خرج روی دست نظام سلامت میگذارد. در دیگر سو، سگهای ولگرد که ازدیاد نسلشان حاصل تغذیه دستی حامیان واقعی و صوری آنها در نقاط مختلف کشور است به مثابه لشکری قاتل در شهرها و روستاها پرسه میزنند و قربانی میگیرند، در حالی که هر حمله و گزش آنها میلیونها تومان برای کشور خرج برمیدارد.
با این حال نه جولان سگهای با صاحب و نه سگهای بیصاحب تا امروز در کشورمان متوقف نشده و چرخه هزینه کرد برای این جانوران از حرکت نایستاده است. سگها چه صاحبدار و چه بدونصاحب، موجوداتی درنده خو هستند که بهدلایل مختلف به انسانها حمله میکنند، طوری که سال گذشته براساس آمار رسمی وزارت بهداشت از320هزار فرد گزیده شده در کشور بیش از 80درصد آنها دچار سگ گزیدگی شده بودند، آن هم در شرایطی که به گفته رئیس گروه مدیریت بیماریهای قابل انتقال بین انسان و حیوان، ۷۰درصد موارد سگگزیدگی از سوی سگهای صاحبدار اتفاق افتاده است!
به دیگر سخن، با این که سگهای ولگرد به سبب رفتارهای تهاجمی و رقم زدن مرگهای هولناک و ایجاد زخمهای کاری و البته انتقال بیماری هاری، بدنام شدهاند ولی سگهای صاحبدار نیز زیر ظاهر لوکس و معمولا معصومشان در حال ایجاد تنش و تحمیل هزینههای سربار به اقتصاد کشور هستند.
هزینه میلیاردی واکسن
زاد و ولد سگها بهشدت بالاست و یک جفت سگ نر و ماده اگر تغذیه خوبی داشته باشند پس از یک سال میتوانند به 16سگ تبدیل شوند. هر تولهسگ نیز در حدود یکسالگی قدرت باروری پیدا میکند و میتواند به شیوهای قارچ گونه تکثیر شود. این تکثیر در مورد سگهای دارای نژاد، معادل با افزایش ثروت پرورش دهندگان و فروشندگان آنهاست و در مورد سگهای بینژاد، هم معنی است با به تسخیر درآمدن بخشهای بیشتری از زیستگاهها توسط سگها و تشدید مشکلات اما این تکثیر برای نظام سلامت در وهله اول و برای اقتصاد کشور در وهله بعدی به معنی از دست دادن منابعی است که میتواند برای امور زیربنایی و مهمتر صرف شود.
روز گذشته محمدرضا شیرزادی، رئیس گروه مدیریت بیماریهای قابل انتقال بین انسان و حیوان وزارت بهداشت به تسنیم توضیح داد که سالانه در کشورمان میلیاردها تومان صرف پیشگیری از هاری میشود به این ترتیب که«هر واکسن هاری حدود پنج یورو قیمت دارد و برای کسی که چهار نوبت واکسن تزریق میکند 20یورو هزینه میشود که این بهغیر از هزینههای مربوط به نگهداری و تأمین زنجیره سرمای واکسنهاست.»
یک واکسن پنج یورویی هاری با قیمتهای امروز حدود 250هزار تومان برای کشور هزینه دارد که اگر ضربدر حداقل 300هزار سگ گزیدگی در سال شود به رقم کلان 75میلیارد تومان میرسد که البته چون باید چهار دوز از این واکسن به افراد تزریق شود، این هزینه تا بیش از 220 میلیارد تومان افزایش مییابد که البته فقط بخشی از تاوان مالی است که کشور به واسطه جولان سگهای با صاحب و بیصاحب پرداخت میکند.
سرمایههایی که به باد میرود
هزینههای میلیاردی که صرف واردات واکسن هاری به کشور میشود در واقع با هدف پیشگیری از گسترش بیماری هاری صورت میگیرد اما در اصل هزینهای سربار است که اگر سگها چنین در کشور جولان نمیدادند، در جیبمان میماند و میتوانست صرف واردات داروهای صعب العلاج و مداوای بیماران خاصی شود که اکنون با کمبود یا نبود داروهایشان مواجه هستند. واکسن هاری تحت پوشش بیمه نیز هست، یعنی که دولت عملا قربانیان را رایگان مداوا میکند در شرایطی که بسیاری از داروهای حیاتی زیرچتر بیمه قرار ندارند!
از این تناقضها اگر بگذریم، هزینههایی که سگها روی دست ملت میگذارند بیش از هزینههای مربوط به واکسن است، چراکه سایر مبالغی که به شکلهای مختلف در این حیطه خرج میشود کم از خرید واکسن ندارد. سال 1400 اعلام شد که هزینه نگهداری یک سگ ولگرد در اقامتگاههای رسمی ماهانه 500 هزار تومان است که شهرداریها(بخوانید مردم) تقبل میکنند؛ رقمی که با گرانیهای اخیر باید اکنون چند برابر شده باشد. این در حالی است که زندهگیری و عقیمسازی، ساخت پناهگاه، تیمار سگها و رفع آلودگیهای زیست محیطی که مدفوع این جانوران ایجاد میکند نیز هرکدام هزینههای بهخصوصی دارد که به کشور تحمیل میشود. البته بهتر است بهجای واژه تحمیل از « بر باد رفتن» استفاده شود، زیرا این همه خرج کردن عملا هیچ سودی برای کشور ندارد. با این تفاسیر جای بحث و مطالبه است که چرا مسئولان هرچه زودتر به این نابهسامانی خاتمه نمیدهند؟
هزینههای تحمیلی سگهای ولگرد به اقتصاد
زندهگیری
واکسیناسیون سگها
نگهداری و تغذیه
خرید واکسن هاری
تامین زنجیره سرد واکسن
مداوای سگ گزیدگی
آلودگیهای محیطی
آوید طالبیان - گروه جامعه