لزوم انتقال صحیح پیام عاشورایی به نسل جوان
سابقه عزاداری و سوگواری برای اباعبدا...الحسین(ع) به ابتدای خلقت و حضرت آدم(ع) برمیگردد. اولین جایی که خداوند روضه خواند و حضرت آدم(ع) بر مصیبت اباعبدا...الحسین(ع) گریه کرد. در روایات داریم که تمام انبیا و اولیای الهی در مصیبت سیدالشهداء(ع) اشک ریختند و عزاداری کردند. حتی امام صادق(ع) در مورد کربلا فرمودند؛ «هیچ پیغمبری مبعوث نشده مگر اینکه زمین کربلا را زیارت کرده و در آن توقف کرده».
گستردگی عزای سیدالشهدا(ع) بهواسطه وسعت هدف قیام عاشورا است. همانطور که در زیارت اربعین میخوانیم که امام حسین(ع) برای نجات همه بندگان خدا از جهل، ضلالت و گمراهی تا پایان دنیا قیام کردند. به عبارتی قیام امام حسین(ع) محدود به گروه و قشر خاصی نیست و تمامی انسانهای آزاده عالم به نحوی خودشان را سهیم و شریک در جریان کربلا و نهضت اباعبدا...الحسین(ع) میدانند. در این بین اگر سفارش بر اقامه عزا و گریه بر سیدالشهدا(ع) شده به دلیل این است که سریعترین راه برقراری ارتباط با یک نهضت و مسیر حق، عاطفه و احساس است و زبان مشترک عواطف و احساسات هم اشک است. از طریق اشک و عزا برای اباعبدا... الحسین(ع) است که ما به کشتی نجات متصل و مرتبط میشویم. در ایران سابقه عزا بر امام حسین(ع) به طلوع اسلام در ایران برمیگردد. آنچه امروز از جانب نسلهای مختلف در عزاداری سیدالشهدا(ع) میبینیم، ریشه در سیره و روش اهل بیت(ع) دارد. چراکه در عزای سیدالشهدا(ع) هیچ چیز انتخابی و ارادی نداریم و همه چیز بر مبنای سیره و روش ائمه معصومین(ع) است.
اگر از اول محرم اقامه عزا میکنیم به دلیل دستور و سفارش علی ابن موسیالرضا(ع) است، اگر مجالس عزایمان متشکل از خانمها و آقایان است، بنابر روش امام صادق(ع) است و... . نکته مهم اینجا است که هر سال با وجود تهاجم فرهنگی و مشکلات، مجالس سوگواری امام حسین(ع) بهتر و پر شورتر از گذشته برگزار میشود. همین امسال که تازه در ابتدای آغاز ماه محرم هستیم، تمامی جلسات سیدالشهدا(ع) در سطح کشور با حضور گسترده اقشار مختلف جامعه برگزار شده. چون امام حسین(ع) متعلق به هیچ عقیده، باور، نژاد و سبک خاصی از زندگی نیست و متعلق به همه انسانها است.
بنابراین بر کسانیکه در این عرصه تلاش و خدمت میکنند، واجب است حقیقت نهضت اباعبدا...الحسین(ع) را بدون برداشتهای شخصی به مردم منتقل کنند. ضمن آنکه واجب است مردم بر مبنای روش اهل بیت(ع) و سفارشاتشان عزاداری کنند که منظور همان عزاداری سنتی است. در عزاداری سنتی هم باید در انتخاب اشعار، سبکها و مضامین دقت لازم انجام شود تا جوهر حماسه، عزت، ایثار، شجاعت و شیوه زندگی حسینی به شایستگی به نسل امروز انتقال پیدا کند. بدیهی است که در شیوه برگزاری مراسم مذهبی باید با زمان پیش رفت و به کمک ابزارآلات بهروز موسیقی، پیام و ماهیت اینگونه سوگواریها را به دنیا انتقال داد، اما در این زمینه نباید از چارچوب و اصول خارج شد. چراکه هدف، هیچگاه وسیله را توجیه نمیکند. کمااینکه از فرمایشات سیدالشهداء(ع) به بشریت این است که اگر هدف مقدس است، باید راه رسیدن به آن هدف هم مقدس و والا باشد.
علیرضا صادقی | سخنران و پژوهشگر مذهبی