جان دوباره ارکستر سمفونیک تهران
9 دهه پیش، با تدبیر غلامحسین مینباشیان نخستین ارکستر سمفونیک ایران با عنوان ارکستر سمفونی بلدیه در آذرماه 1312 با 40 نوازنده فعالیتش را آغاز کرد؛ ارکستری که در همان گامهای اول جای پای محکمی را در میان موسیقیدانان گذاشت و شاید به همین دلیل همان باشد که در طول این سالها با وجود همه اوج و افولی که تجربه کرد، همیشه پابرجاست.
از تعطیلی بهواسطه تبعات جنگ جهانی دوم و بازگشت 10نوازنده اهل چکسلواکی به کشورشان در سال1320 و تعطیلی بعد از مهاجرت گریگوریان، رهبر ارکستر در سال1329 گرفته تا شرایط حاکم بر جامعه پس از پیروزی انقلاب یا تعطیلی سه ساله 1390تا1393، تعطیلی دوساله بهواسطه کرونا و... همواره احتمال توقف اجراهای این ارکستر را میشد پیشبینی کرد؛ با وجود این تلاش بزرگانی همچون غلامحسین مینباشیان، مرتضی حنانه، حشمت سنجری، نادر مرتضیپور، نصیر حیدریان، ایرج صهبایی، علی رهبری، نادر مشایخی، شهرداد روحانی و ... همواره مانعی بزرگ در برابر این احتمال نامیمون در تاریخ ماناییاش بهحساب میآمدند.
آخرین حاشیه بزرگ ارکستر سمفونیک که بار دیگر حکایت از افول این ارکستر میداد و حتی احتمال تعطیلی آن را زمزمه میکرد، در تیرماه امسال و زمانی رخ داد که 40 نفر از نوازندگان این ارکستر بهعلت شرکت نکردن در آزمون نوازندگی، کنار گذاشته شدند؛ اتفاقی تلخ که کورسوی امید به بازگشت به نقطه اوج را با اختلال روبهرو کرد. حالا در آستانه ورود به نودمین سالروز فعالیت آن، با انتصاب منوچهر صهبایی به عنوان رهبر دائم ارکستر سمفونیک تهران، با توجه به تجربه و ویژگیهای خاص حرفهای ایشان، بهنظر باید شاهد جان دوبارهای در ارکستر سمفونیک تهران باشیم. این را میشود در نوع نگاه و میزان تلاش اعضای ارکستر بهراحتی مشاهده کرد. محمدرضا کریمی با 25سال حضور فعال، از پیشکسوتان ارکستر سمفونیک تهران است. نگاه او به شروع فعالیت منوچهر صهبایی، نشان از تحول دارد.
او میگوید: جو خیلی خوبی برقرار شده و نوازندگانی به گروه اضافه شدهاند که دیسیپلین کاری خوبی دارند. جوانان بااستعداد و باانگیزهای به ارکستر اضافه شدهاند.
کریمی یکی از ویژگیهای گروه جدید را تمرکز بر نظم عنوان کرد و ادامه داد: در تیمی که در حال حاضر شکل گرفته، نظم برقرار است و این یکی از نکات مثبت است. همه اعضای گروه راس ساعت سر تمرین حاضر میشوند و بهموقع سازشان را کوک میکنند. نظم و ترتیبی که وجود دارد، به آرامش گروه کمک میکند و بر خروجی کار ارکستر اثرگذار است.
نگین حاتمی، نوازنده ویولن و از جوانترهای ارکستر سمفونیک تهران است. او نیز ایجاد ثبات در ارکستر را بسیار مفید عنوان میکند و میگوید: من موافق ثبات رهبر هستم. در این سالها دیسیپلینی که میبایست در یک ارکستر رعایت شود در ارکسترمان رعایت نشده اما بهنظرم آقای صهبایی رهبر خوبی هستند و میتوانند این دیسیپلین را بهکار برگردانند.
با این تفاسیر میتوان امیدوار بود که با آمدن منوچهر صهبایی که ضمن داشتن مدارک معتبر آکادمی ازجمله مدرک دکترا در رشته موزیکولوژی و هنرها از دانشگاه استراسبورگ در فرانسه و پروفسورا از کنسرواتوار و مدرسه عالی شهر فلد کرش کشور اتریش و نیز سابقه رهبری با چند ارکستر اروپایی و حضور بهعنوان رهبر ثابت در ارکستر سمفونیک تهران (از سال 1386 تا 1389) شاهد بازگشت این ارکستر به دوران اوج باشیم.
علی رحیمی | گروه فرهنگ و هنر