چرا برخی اوقات سیبزمینیها سبز میشوند؟
سیبزمینی سبز و سمی
همه ما تاکنون با سیبزمینیهایی را که رنگ سبز دارند، دیدهایم و به ذهنمان رسیده آیا قابل مصرف هستند یا خیر؟ همچنین شاید برایتان سؤال پیش آمده باشد که خواص سیبزمینی سبز چیست؟ آیا سیبزمینی سبز سرطانزاست؟ چه عاملی سبب سبز شدن سیبزمینی میشود؟
معمولا علت سبز شدن سیبزمینی بر اثر قرار گرفتن آنها در معرض نور خورشید به مدت طولانی بوده و ناشی از تشکیل کلروفیل در سیبزمینی است. این ماده در بسیاری از سبزیجات وجود دارد و از نظر سلامت هیچ مشکلی برای ما ندارد. اما مسأله اینجاست که همزمان با تشکیل کلروفیل ترکیب سمی از خانواده آلکالوئیدها نیز در معرض نور ساخته میشود. آلکالوئیدها ترکیباتی است که گیاه در پاسخ به تنشهای محیطی یا حمله حشرات ترشح میکند و جزو ترکیبات ضد تغذیهای محسوب میشود. سولانین و کاکونین از مهمترین ترکیبات آلکالوئیدی موجود در سیبزمینی است که معمولا در قسمتهای سبز رنگ پوست این ماده غذایی و جوانهها یافت میشود. البته برخی مطالعات نشان میدهد آلکالوئیدها در حین نگهداری سیبزمینی در دمای یخچال نیز تشکیل میشود. مصرف سیبزمینیهای دارای مقادیر بسیار بالایی از سولانین با نوعی مسمومیت همراه است که مهمترین علائم آن حالت تهوع، استفراغ، سر درد، تحریک سیستم گوارش و خوابآلودگی است.
چگونه مضرات سیبزمینی سبز را کاهش دهیم؟
سیبزمینی یکی از سبزیجات محبوب در کشور ماست که به روشهای مختلف طبخ و در انواع غذاها مورد استفاده قرار میگیرد؛ بنابراین یکی از نگرانیهای ما در مورد این ماده غذایی این است که شاید این ترکیبات خطرناک پس از پخت نیز در آن وجود داشتهباشد. بهترین و موثرترین راه برای جلوگیری از ورود مقادیر زیادی سولانین به غذای انسان، پوستگیری سیبزمینی است که بایستی چند میلیمتر از پوست جدا شود. دقت کنید اگر تمامی بافت داخلی سیبزمینی به رنگ سبز است، دیگر قابل استفاده نیست. در بین روشهای پخت و پز به ترتیب روش سرخ کردن، آبپز کردن سیبزمینی پوستگیری شده و پخت در فر، به ترتیب بیشترین تاثیر را بر کاهش محتوای سولانین سیبزمینی دارند. چیپس سیبزمینی تقریبا عاری از سولانین است؛ زیرا در کارخانه طی مراحل مختلف فرآوری بخش اعظم آن تجزیه میشود. هرکدام از روشهای پخت که به آن اشاره شد، به میزان مختلف روی مضرات سیبزمینی سبز تاثیر میگذارد.
آیا سیبزمینی سبز سرطانزاست؟
همانطور که عنوان شد، سیبزمینی سبز حاوی مقادیری سم بوده که برای سلامت مضر است. اما با این حال نمیتوان به طور دقیق به این سؤال که آیا سیبزمینی سبز سرطانزاست یا خیر پاسخ داد؛ زیرا تحقیقات گستردهای در این زمینه انجام نشدهاست. با وجود این، با توجه به اینکه بخش عمدهای از مواد سمی سیبزمینی سبز شده در مراحل پختن از بین خواهدرفت، نمیتوان احتمال زیادی را برای تئوری سرطانزا بودن آن قائل بود.