printlogo


چرا خود دگرکشی
ترکیب قتل و خودکشی باعث شکل‌گیری پدیده‌ای موسوم به «خوددگرکشی» می‌شود. هرچند آمار مشخصی از نرخ وقوع این پدیده در ایران وجود ندارد اما براساس پژوهشی که در این رابطه انجام شده، آمار خودکشی قاتلان در برابر تعداد وقوع قتل‌ها بالا نیست.

این در حالی است که این قاتلان اغلب بعد از قتل‌های خانوادگی اقدام به خودکشی می‌کنند. همسر و فرزندکشی هم در بین این دسته از قتل‌ها در رتبه اول قرار دارد. همچنین انگیزه قتل‌هایی که این قاتلان مرتکب شده‌اند نشان می‌دهد قتل‌های عاشقانه مانند حسادت عاشقانه و خشم ناشی از خیانت در رتبه اول قرار دارد. اغلب این قاتلان در یک عصبانیت یا کش‌و‌قوس ناخواسته مرتکب قتل شده و دقایق یا ساعتی بعد وقتی تازه متوجه ماهیت این جنایت می‌شوند، فشار روحی را طاقت نمی‌آورند و به زندگی خود پایان می‌دهند. معمولا قاتلانی که یکی از اعضای خانواده خود را می‌کشند و بعد به‌شدت دچار عذاب وجدان می‌شوند به همان شیوه ارتکاب قتل به زندگی خود پایان می‌دهند.
دسته دیگری از جنایتکاران که به زندگی‌شان پایان می‌دهند مجرمان خشن هستند، این مجرمان وقتی می‌دانند چه جنایت بزرگی را مرتکب شده و عاقبت کار چیست، خودشان قبل از دستگیری و محاکمه به زندگی‌شان پایان می‌دهند. این افراد گاهی در محاصره پلیس هم قرار می‌گیرند و برای فرار از قانون قبل از رسیدن ماموران‌، خودشان را می‌کشند. این قشر معمولا فکر می‌کنند علاوه بر فرار از محاکمه، مرگ‌شان تراژیک و به یاد‌ماندنی می‌شود.
آخرین گروه، قاتلانی هستند که مرتکب قتل شده و بعد از دستگیری محاکمه و به قصاص محکوم شده‌اند. این افراد ابتدا باوری بر قصاص ندارند اما با انتقال به زندان و دیدن اجرای حکم قصاص دیگر همبندی‌ها یا اصرار اولیای دم به اجرای قصاص، قبل از روز موعود از ترس با خودکشی، پرونده زندگی‌شان را می‌بندند. البته درصد این نوع خودکشی‌ها بسیار اندک است.در صورتی که قاتل پس از ارتکاب جنایت خودکشی کند، قانون‌گذار حق دیه را برای اولیای دم ساقط نکرده است. بر اساس ماده 435 قانون مجازات اسلامی، هرگاه در جنایت عمدی به علت مرگ یا فرار، دسترسی به مرتکب ممکن نباشد با درخواست صاحب حق، دیه جنایت از اموال مرتکب پرداخت می‌‌شود و در صورتی ‌که مرتکب مالی نداشته باشد در خصوص قتل عمد، ولی دم می‌تواند دیه را از عاقله بگیرد و در صورت نبود عاقله یا عدم دسترسی به آنها یا عدم تمکن آنها، دیه از بیت‌المال پرداخت می‌‌شود.

علی حسین زاده - جرم شناس