درامهای زنمحور
درمیان گونههای جذاب و پرمخاطب مجموعههای تلویزیونی که به میان خانوادهها ونسلهای مختلف راه یافته و با صیادها وخاطرههای بینندگان سیماپیوند خورده و ماندگار شدهاند، سریالهای درام خانوادگی و اجتماعی نقش و سهم و جایگاه شاخص دارند.
هرگاه این نوع تولیدات با رعایت مؤلفههای هنری؛ ساختار تصویری استاندارد، داستانپردازیهای گیرا، مضامین برگرفته از واقعیتها، فضاسازی مناسب و بکروجذاب، پردازش باورپذیر و ملموس شخصیتها، فیلمنامه و کارگردانی حرفهای و لحاظ نظر، سلیقه و پسند مخاطب ساخته شده و درواقع حرفهایشان از جنس حرفها و زندگی مردم بوده با کسب رضایت مخاطب به توفیقهای اجتماعی دست یافته و درصدر برترین سریالهای اجتماعی ایستادهاند. تعداد درامهای اجتماعی موفق تلویزیون کم نیست و در سالهای اخیر برکمیت و کیفیت آنها افزوده شده است. در چهار دهه اخیر انواع سریالهای تاریخی، اجتماعی، پلیسی، خانوادگی، اجتماعی و کمدی با پررنگی کاراکترها و بازیگران زن ساخته شده وهرکدام هم مخاطبان خود را داشتهاند.در دهه60 سریالهای سربداران، پاییزصحرا، آینه عبرت و قصههای مجید، آثار مطرح این دهه بودند. در بین آنها پاییزصحرا بهدلیل ساختار دراماتیک و مضمون زنمحور بیشتر مورد توجه واقع شد.
درامهای اجتماعی و خانوادگی و نگاه عمیق و افزون و بهروزتر به شخصیت و مقام و جایگاه زنان درجامعه و سریالهای اجتماعی دهه 70، نظرهای جامعه را بیشتر از گذشته با رسانهملی همراه کرد. سریالهای خوب پدرسالار، همسران، خانه سبز، درقلب من و در پناه تو در رأس توجهها واستقبالهای مردمی این مقطع قرارداشتند. درهمین دهه سریال جذاب و ماندگار پس از باران هم تولید و پخش شد که خانوادههای ایرانی را در سراسر کشور پای تلویزیون نشاند و بهمهمانی آیینها، سنتها و اقوام ایرانی برد. در کنار سریالهای خوب دیگر در دهه80، درامهای شب دهم و مسافری از هند، او یک فرشته بود، نرگس، میوه ممنوعه، ترانه مادری و دلنوازان نیز به نمایش درآمدند و برای بینندگان سیما، خاطرهها و خاطره بازیهای بسیار رقم زدند. دهه 90، روند تولید درام سریالهای باکیفیت و ارزشمند و با محتوای اجتماعی که زنان در آنها با عنایت به ساختارهای فرهنگی ایران دیروز و امروز و سبک زندگی ایرانی ـــ اسلامی مورد پرداخت هنری قرار داشتند، رو به گسترش گذاشت و امتدادحرکت رو به تعالی و تمام قدآن در سیمای امروز رسانهملی قابل مشاهده است.
در این برههها و سالها مجموعههای زمانه، کیمیا، پریا، افرا و پایتخت تولید شدند و پایتخت توانست در چند فصل متوالی مخاطبان و علاقهمندان خود را با سریال همراه کند و فصلی را در حوزه سریالسازی شکل دهد که «نونخ»ها ادامه دهندهاش شوند، ولی متفاوت و ممتازترین درامهای زنمحور این دوره درخطه گیلان را میتوان با نامهای ازیادرفته و گذر از رنجها دانست که میلیونها بیننده را به تماشا دعوت و ترغیب کرد. این روند رو به تکامل و تاثیرگذار همچنان ادامه دارد و در امتداد اهداف ارجگذاری به مقام و شخصیت مقاوم، صبور و بادرایت زن ایرانی و پاسداشت اهمیت و ارزش نهادمقدس خانواده، نگارش و تولید آثارفاخر دیگری در حال انجام است. سریال تازهای در راستای همین آثار و البته با نگاهی تازه به نام «مادرسوجان» تولید میشود که یک سریال زنمحور است و درچند فصل داستان زندگی و ماجراهای فراون و پرفراز و فرود را از سال1310تا1400به تصویرمیکشد. درتولید درامهای خانوادگی واجتماعی وزنمحور، اجرای درست، دقیق و هنرمندانه آنها ضامن و کلید موفقیتهای اجتماعی سریالهاست.
جبارآذین | منتقدومدرس