تا فردا سوسنگرد آزاد شود!
شهر سوسنگرد یا خفاجیه مرکز شهرستان دشت آزادگان در ۶۵ کیلومتری شمال‌غربی اهواز در استان خوزستان واقع شده‌است. هویزه در جنوب‌غربی و بستان در شمال‌غربی سوسنگرد قرار دارند. رود کرخه از شمال این شهر و شعبه‌ای از آن به نام نیسان از درون شهر از شمال به جنوب می‌گذرد. مردم سوسنگرد عموما از شیعیان عرب‌زبان خوزستان هستند و پیشه عمده مردم کشاورزی است.
موقعیتی که سوسنگرد در آن قرار داشت جبهه میانی خوزستان بود و منطقه‌ای وسیع شامل حمیدیه، سوسنگرد و بستان را شامل می‌شد. ارتش عراق با کنترل سوسنگرد می‌توانست در هر قسمت از آن به جاده اصلی اهواز حمیدیه، سوسنگرد، بستان دست پیدا کند. هر فرمانده نظامی ارتش عراق در همان بررسی اولیه از زمین منطقه به‌ویژه راه‌های مواصلاتی متقاعد می‌شد که جاده بستان به سوسنگرد بهترین معبر برای دستیابی به اهواز است و این دو شهر در صورت اشغال بهترین و سریع‌ترین مسیر تدارک‌رسانی به نیروها برای پیشروی به سمت هدف اصلی یعنی اهواز محسوب می‌شد. سوسنگرد کلید فتح خوزستان بود و سرلشکر حسن فیروزآبادی درباره اهمیت راهبردی سوسنگرد در جنگ گفته است: «دشمن بعثی تنها از جبهه سوسنگرد امید به فتح پایتخت کشورمان را درخیالش می‌پروراند.»
در آغازین روزهای جنگ، شهر سوسنگرد به جهت موقعیت جغرافیایی و قرار داشتن در جبهه میانی خوزستان مورد هجوم دشمن بعثی واقع شد. اهمیت این شهر برای دشمن از آن نظر بود که با در اختیار گرفتن آن، می‌توانست به عمق خوزستان نفوذ کند و خودش را به اهواز برساند. به همین علت ارتش عراق در دو ماه اول جنگ سه بار برای تصرف سوسنگرد تلاش کرد که با مقاومت شدید مردم مواجه شد اما در حمله سوم شهر در محاصره ارتش عراق قرار گرفت. مأموریت حمله به سوسنگرد به‌عهده لشکر ۹ زرهی عراق بود. عملیات آزادسازی سوسنگرد در ۲۶آبان۱۳۵۹ یکی از عملیات‌های موفق ایران در دوران دفاع‌مقدس بود. این عملیات، نقطه عطفی در ایجاد زمینه‌های تحول در وضعیت جنگ بود و باعث آزادسازی سوسنگرد و بیرون راندن نیروهای اشغالگر بعثی شد. در روز ۲۵آبان علی تجلایی، فرمانده مدافعان شهر طی تماس با آیت‌ا... اسدا... مدنی، امام جمعه تبریز و از طریق او وضعیت سوسنگرد و کوتاهی ارتش در حمایت از مدافعان شهر را به استماع امام خمینی می‌رساند. مهم‌ترین اتفاق در آن زمان که معادلات جنگ سوسنگرد را تغییر داد صدور فرمان امام خمینی بود که «بایستی تا فردا سوسنگرد آزاد شود.» نیروهای ایرانی هم در پاسخی سریع به فرمان رهبر خود، تصمیم گرفتند فردای همان روز به عملیاتی برای آزادسازی شهر دست بزنند. سوسنگرد در دو ماه ابتدایی جنگ دو مرحله مورد حمله نیروهای ارتش عراق درآمد. در مرحله اول در ۶مهر ۱۳۵۹ اشغال شد، ولی به‌رغم مقاومت و مبارزه نیروهای ایرانی به‌طور کامل آزاد نشد. در مرحله دوم در محاصره و در آستانه سقوط قرار گرفت که درعملیات مشترکی با حضور ارتش‌جمهوری اسلامی‌ایران، سپاه پاسداران انقلاب اسلامی و نیروهای مردمی در روز ۲۶آبان۱۳۵۹ ازمحاصره خارج شد و نیروهای ارتش عراق ناچار به عقب‌نشینی ازسوسنگرد و مناطق اطراف آن شدند.
زینب گل‌محمدی | پژوهشگر دفاع مقدس
در آغازین روزهای جنگ، شهر سوسنگرد به جهت موقعیت جغرافیایی و قرار داشتن در جبهه میانی خوزستان مورد هجوم دشمن بعثی واقع شد. اهمیت این شهر برای دشمن از آن نظر بود که با در اختیار گرفتن آن، می‌توانست به عمق خوزستان نفوذ کند و خودش را به اهواز برساند. به همین علت ارتش عراق در دو ماه اول جنگ سه بار برای تصرف سوسنگرد تلاش کرد که با مقاومت شدید مردم مواجه شد اما در حمله سوم شهر در محاصره ارتش عراق قرار گرفت. مأموریت حمله به سوسنگرد به‌عهده لشکر ۹ زرهی عراق بود. عملیات آزادسازی سوسنگرد در ۲۶آبان۱۳۵۹ یکی از عملیات‌های موفق ایران در دوران دفاع‌مقدس بود. این عملیات، نقطه عطفی در ایجاد زمینه‌های تحول در وضعیت جنگ بود و باعث آزادسازی سوسنگرد و بیرون راندن نیروهای اشغالگر بعثی شد. در روز ۲۵آبان علی تجلایی، فرمانده مدافعان شهر طی تماس با آیت‌ا... اسدا... مدنی، امام جمعه تبریز و از طریق او وضعیت سوسنگرد و کوتاهی ارتش در حمایت از مدافعان شهر را به استماع امام خمینی می‌رساند. مهم‌ترین اتفاق در آن زمان که معادلات جنگ سوسنگرد را تغییر داد صدور فرمان امام خمینی بود که «بایستی تا فردا سوسنگرد آزاد شود.» نیروهای ایرانی هم در پاسخی سریع به فرمان رهبر خود، تصمیم گرفتند فردای همان روز به عملیاتی برای آزادسازی شهر دست بزنند. سوسنگرد در دو ماه ابتدایی جنگ دو مرحله مورد حمله نیروهای ارتش عراق درآمد. در مرحله اول در ۶مهر ۱۳۵۹ اشغال شد، ولی به‌رغم مقاومت و مبارزه نیروهای ایرانی به‌طور کامل آزاد نشد. در مرحله دوم در محاصره و در آستانه سقوط قرار گرفت که درعملیات مشترکی با حضور ارتش‌جمهوری اسلامی‌ایران، سپاه پاسداران انقلاب اسلامی و نیروهای مردمی در روز ۲۶آبان۱۳۵۹ ازمحاصره خارج شد و نیروهای ارتش عراق ناچار به عقب‌نشینی ازسوسنگرد و مناطق اطراف آن شدند.
زینب گل‌محمدی | پژوهشگر دفاع مقدس