سدهایی که وزارت نیرو هم موافقش نیست
محمد درویش/ عضو هیأت علمی موسسه تحقیقات جنگل‌ها و مراتع کشور
سد لاسك روی یكی از سرشاخه‌هایی زده می‌شود كه منتهی می‌شود به یكی از ارزشمندترین تالاب‌های كشور و استان گیلان، یعنی تالاب انزلی.
تالاب انزلی همین حالا هم وضعیت بسیار نگران‌كننده‌ای پیدا كرده و عمق متوسطش به كمتر از 4/0 متر رسیده و در بسیاری از بخش‌هایش عملا امكان قایقرانی وجود ندارد. مواد آلاینده درون آن به‌شدت افزایش پیدا كرده و خیلی از گونه‌های ارزشمند و آبزیانش در حال نابودی است و زباله‌های فراوانی از طریق دورودخانه گوهررود و زرجوب وارد آن می‌شود و رسوب یك تهدید بسیار جدی برای آن است. در چنین شرایطی شاهدیم كه روی تنها رودخانه‌ای كه آب نسبتا باكیفیتی را به سمت تالاب هدایت می‌كنند، قرار است سدی احداث شود، آن هم در منطقه‌ای كه میانگین ریزش‌های آسمانی آن دو متر است و با چند متر كندن زمین به آب می‌رسیم. در چنین شرایطی دلیل ساخت سد را من به هیچ‌وجه متوجه نمی‌شوم، به‌ویژه آن‌كه استاندار گیلان اعلام كرده 75 درصد آب ذخیره‌شده پشت سد، متعلق به محیط زیست است. خب اگر 75درصد آب سد، حقابه محیط‌زیست است و بحث رسوب و تبخیر آب پشت سد را هم در نظر بگیریم، عملا ساخت سد به صرفه اقتصادی نیست، ضمن این‌كه می‌تواند ضربه‌های انكارناپذیری به محیط‌زیست منطقه و تالاب انزلی بزند. من فكر می‌كنم كه بحث 75 درصد را مطرح كردند تا دهان مخالفان را ببندند و مقصودشان احتمالا گسترش كشاورزی در منطقه است. گرچه بحث تامین آب شرب هم مطرح می‌شود. بیشتر احساس می‌شود باز زمان انتخابات فرارسیده و نمایندگان درصدد جلب رای مردم محلی هستند، حال آن‌كه باید اطلاع‌رسانی شود كه سد لاسك باعث تخریب صدها هكتار از جنگل‌های چندمیلیون ساله هیركانی خواهد شد. اتفاقا خبر دارم كه وزیر نیرو هم هیچ‌اعتقادی به ساخت این سد ندارد، برای همین هم بهمن‌ماه گذشته از كلنگ‌زنی آن منصرف شد، اما دوباره تحت فشار نمایندگان و برخی مسؤولان هفته پیش حاضر به كلنگ‌زنی شد. دردآور این‌كه معاون سابق وزارت نیرو هم به خود من گفت كه وزارت نیرو 120 سد را ساخته، كه هیچ كدام مورد تأیید كارشناسان این وزارتخانه نیست و ما تحت فشار نمایندگان و مسؤولان محلی تن به ساخت آنها دادیم و به نظر می‌رسد اكنون ماجرای سد لاسك هم یكی از همین ده‌ها سد غیركارشناسی شده باشد که فشار برای ساخت آن زیاد است.
سد لاسك روی یكی از سرشاخه‌هایی زده می‌شود كه منتهی می‌شود به یكی از ارزشمندترین تالاب‌های كشور و استان گیلان، یعنی تالاب انزلی.
تالاب انزلی همین حالا هم وضعیت بسیار نگران‌كننده‌ای پیدا كرده و عمق متوسطش به كمتر از 4/0 متر رسیده و در بسیاری از بخش‌هایش عملا امكان قایقرانی وجود ندارد. مواد آلاینده درون آن به‌شدت افزایش پیدا كرده و خیلی از گونه‌های ارزشمند و آبزیانش در حال نابودی است و زباله‌های فراوانی از طریق دورودخانه گوهررود و زرجوب وارد آن می‌شود و رسوب یك تهدید بسیار جدی برای آن است. در چنین شرایطی شاهدیم كه روی تنها رودخانه‌ای كه آب نسبتا باكیفیتی را به سمت تالاب هدایت می‌كنند، قرار است سدی احداث شود، آن هم در منطقه‌ای كه میانگین ریزش‌های آسمانی آن دو متر است و با چند متر كندن زمین به آب می‌رسیم. در چنین شرایطی دلیل ساخت سد را من به هیچ‌وجه متوجه نمی‌شوم، به‌ویژه آن‌كه استاندار گیلان اعلام كرده 75 درصد آب ذخیره‌شده پشت سد، متعلق به محیط زیست است. خب اگر 75درصد آب سد، حقابه محیط‌زیست است و بحث رسوب و تبخیر آب پشت سد را هم در نظر بگیریم، عملا ساخت سد به صرفه اقتصادی نیست، ضمن این‌كه می‌تواند ضربه‌های انكارناپذیری به محیط‌زیست منطقه و تالاب انزلی بزند. من فكر می‌كنم كه بحث 75 درصد را مطرح كردند تا دهان مخالفان را ببندند و مقصودشان احتمالا گسترش كشاورزی در منطقه است. گرچه بحث تامین آب شرب هم مطرح می‌شود. بیشتر احساس می‌شود باز زمان انتخابات فرارسیده و نمایندگان درصدد جلب رای مردم محلی هستند، حال آن‌كه باید اطلاع‌رسانی شود كه سد لاسك باعث تخریب صدها هكتار از جنگل‌های چندمیلیون ساله هیركانی خواهد شد. اتفاقا خبر دارم كه وزیر نیرو هم هیچ‌اعتقادی به ساخت این سد ندارد، برای همین هم بهمن‌ماه گذشته از كلنگ‌زنی آن منصرف شد، اما دوباره تحت فشار نمایندگان و برخی مسؤولان هفته پیش حاضر به كلنگ‌زنی شد. دردآور این‌كه معاون سابق وزارت نیرو هم به خود من گفت كه وزارت نیرو 120 سد را ساخته، كه هیچ كدام مورد تأیید كارشناسان این وزارتخانه نیست و ما تحت فشار نمایندگان و مسؤولان محلی تن به ساخت آنها دادیم و به نظر می‌رسد اكنون ماجرای سد لاسك هم یكی از همین ده‌ها سد غیركارشناسی شده باشد که فشار برای ساخت آن زیاد است.