الگوهایی فراتر از مرزها!
سردارحاج قاسم سلیمانی، نامی آشنا و بزرگ است؛ شخصیتی که رفتارهای شخصی مرتبط با مسئولیتش، حوزه کاریاش و نتایج و تأثیرات فعالیتهای قرن پانزدهم هجری یا بیست و یکم میلادیاش، بسیار قابل توجه و تأمل است.
چنین شخصیتهایی در عالم واقع، در همه نقاط جهان، مورد توجه برای فعالیتهای فرهنگی و هنری بوده و با استفاده از سکنات و رفتارهای این قبیل افراد، چه بسیار اقدامات که انجام نمیشود و چه الگو و آرمانی که خلق یا بر آن تأکید نمیشود. ما خیلی از سالهای شهادت سردار سلیمانی فاصله نگرفتهایم و روند کند یا بطئی اما رو به رشد اقدامات فرهنگی مرتبط با سردار، برایمان پذیرفتنی است. اما دنیای امروز، دنیای شتاب و شبههافکنی و سبقت اندیشهها از یکدیگر برای ربودن الگوها و جاسازی الگوهای نه چندان مرتبط در هر جامعه است. اگر نتوانیم الگوهای ملی منطقهای خودمان را ترسیم و ترویج کنیم، بدیهی است آحاد جامعهمان با الگوهای متغیر و متلون و بسیار ناهماهنگ با ساختار فرهنگیمان، رویارو شده و دستاوردش، شکاف در انسجام اجتماعی داخلی و منطقهای و جهانیمان خواهد بود. پس، باید سرعت را افزایش داد.
سردار سلیمانی، از دفاع از کیان ایران و مردم مسلمان و انقلابی آن در دوران دفاعمقدس برآمد. آنجا حس وطندوستی را از امثال او به یاد داریم. بعدها با ورود به قرارگاه ثارا... در کرمان و مبارزه با اشرار و قاچاقچیان شرق ایران، نوع دیگری از تلاش برای سالم نگه داشتن ایران و ایرانی جماعت را از او و یارانش دیدهایم. در ادامه با ورود به نیروی قدس، ابتدا در سکوت رسانهای و در سالهای اخیر به ضرورت شرایط حضور رسانهای، با درخشندگی او و نیروهایش، نوعی پایبندی به اصطلاحا، «بنی آدم اعضای یک پیکرند/ که در آفرینش زیک گوهرند/ چو عضوی به درد آورد روزگار/ دگر عضوها را نماند قرار» را شاهد داریم. این الگوی فرهنگی ما، بر سر در سازمان ملل نیز نقش بسته است. پس، فراتر از تعهدی الهی به یکسان دیدن جوهر فطری انسانها و فارغ از مرزهای قراردادی جغرافیایی، اقداماتی که او فرماندهی کرد، جهانی بود.
او عملا منادی صلح بود، با آن که نظامی بود. او حامی انسانهای مظلوم بود و خصم ظالمان، «کونو للمظلوم عونا و للظالم خصما». او حتی دشمن را برای سلامت اندیشه و رفتار خود و نیروهای تحت فرماندهیاش، به احترام واداشت. در سالهایی که اندیشه داعشی و داعش پروری در سیاستمداران بیگانه، غلیان کرد و منطقه ما را به آشفتگی کشاند او و نیروهایش، به سرعت وارد شدند تا مبادا بر مبنای «اضاعه الفرصه، غصه»، با ضایع کردن فرصت و از دست رفتن زمان دفاع از مظلومان، غصهای فراتر بر مخلوقات خداوندی و انسانها، حاکم شود. او را از خاطرات دیگران هم میتوان ترسیم کرد، از خاطرات ایزدیها، از خاطرات سوریها، یمنیها و فلسطینیها و ...، از خاطرات مسیحیان، از خاطرات کردها، از خاطرات اعراب عمدتا سنی، از خاطرات هر کسی که برپایه تلاشهای سردار سلیمانی به آرامش رسید. یاران و فرماندهانش، در آسیای میانه یا افغانستان یا غرب آسیا و شمال آفریقا و مرکز آفریقا و...، به تدریج در حال بیرون آمدن از پشت پردههای سکوت رسانهای هستند. اسماعیل قاآنی را از حوزه افغانستان و آسیای میانه به جانشینی او دیدیم، حسن ایرلو را از یمن شناختیم، سیدرضی موسوی را به تازگی به عنوان فرماندهی لجستیک لبنان و سوریه و فلسطین و عراق معرفی کردند و خیلیهای دیگر. اینان نیروهایی بودند و هستند که تحت اندیشه عالی انسانی و الهی و پیرو گفتارهای امروزی رهبری جامعه و ولایتفقیه، ایران را با پشتوانهای مردمی در سطح غرب آسیا و حتی فراتر از آن، همراه کردند و جبهه مقاومت را بنا بر نقل رهبری، در منطقه شکل دادند و پشتیبانی کردند و آن هم به گونهای که خود فرماندهان جبهه مقاومت در هر جغرافیایی، دریافتهاند که فراتر از تابعیت نظامی، خود اندیشه کنند و خود تصمیم بگیرند و البته تصمیماتشان همانند نیروی قدس و فرماندهانش، برای دفاع از انسان مظلوم و مبارزه با مستکبران و زورگویان باشد.
آنچه نوشتیم، فقط یادآوری وجوهات کلی شخصیتی چون سردار سلیمانیها بود تا بخواهیم هنرمندان عرصه تصویر، چه در قاب تلویزیون و چه برای پرده سینما، بیشتر و بیشتر متن بنویسند و بسازند و این مضامین را در آثارشان به نسل جاری و نسلهای بعدی و البته فراتر از ایران با نگرش مقاومت و برای منطقه، بگنجانند.
حسین سلطانمحمدی - منتقد