printlogo


قانون بی دلیل نوشته نمی‌شود!
هر تصمیمی، متکی بر شناخت از موضوع و داده‌های ابتدایی است؛ تصمیماتی که منتج به قانون یا مصوبه قانونی می‌شود، مبتنی بر این بنیان است. این روزها به روال هر سال، بودجه سال آینده و جزئیاتش از سوی نمایندگان مجلس در دست بررسی و تصویب است.

هر بند وعنوان و هررقمی که تصویب می‌شود، مورد توجه کارشناسان بیرونی، مسئولان و اصحاب رسانه قرار می‌گیرد. برای هر عنوان هم متناسب با ذهنیت و باور صاحب نظر، نکته‌ای در مخالفت یا موافقت ابراز شده و یکی از این موارد، بودجه‌ای است که برای سازمان صداوسیما تصویب شده است. رقم اعلام شده و درصد افزایش آن نسبت به ردیف بودجه سال جاری این سازمان در گفتارها و نوشته‌های منتشرشده تاکنون بسیار وانمود شده است. در اینجا به رقم مصوب نمایندگان مجلس، کاری ندارم اما چرا محل مناقشه قرار گرفته است؟ می‌دانیم که بخشی از این سخنان و گفتارها، متکی بر نگرشی سیاسی است که با باور درحال اجرا در قوه مجریه یا مقننه یا حتی سازمان صداوسیما، متفاوت است و نسبت به هر موردی، واکنش دارد که طبیعی است. بخشی از این سخنان متکی بر هیجان، جوسازی و فضاسازی‌های ناپایدار است و بخشی هم فراتر از داخل کشور از بیرون مرزها القا می‌شود.حالا چرا بودجه سازمان صداوسیما باید افزوده شود؟ افزایش رقم‌ها هر سال رخ می‌دهد. این نیز روالی طبیعی است، چون به نسبت سال‌جاری یا سال‌های پیشتر، افزایش ارقام در تولید برنامه یا تجهیزات فنی یا نگهداشت یا اجرای سیاست‌های ابلاغی برای اجرا در سازمان را شاهدیم. در خیلی از برنامه‌های داستانی یا تولیدی دیگر، هیچ هنرمند، کارگردان یا برنامه‌سازی، رقم‌پیشین را دریافت نمی‌کند. ارقام تولید آثار داستانی یا سینمایی در بیرون سازمان یا اصطلاحا بخش خصوصی، شاهد این مثال است. این روزها، هیچ فیلم سینمایی، پایین‌تر از 20میلیارد تومان ساخته نمی‌شود. همین یک نمونه را در کنار این گزاره ببینیم که در سازمان صداوسیما، شبکه‌های رادیویی یا تصویری بسیاری موجود است که عمدتا 24ساعته فعال هستند و مرتب برای آنها، برنامه تولید می‌شود. به‌جز اینها، روال اموراتی چون خرید برنامه از بیرون سازمان برای پخش یا پرداخت‌های مرتبط با رایت برنامه‌ها و آثار خارجی، برقرار و غیرقابل اغماض است. دراین امور نمی‌شود صرفا به نظراتی اتکا کرد که تولید اندک افراد شاخص یا برنامه‌های خاص را ملاک گرفته و با محک زدن روال تولید و پخش برنامه در سازمان صداوسیما، آثار در حال پخش در شبکه‌ها را نازل و بی‌کیفیت قلمداد می‌کنند. نامدارترین آثار و شاخص‌ترین افراد مورد استناد سخنورانی که این‌گونه قضاوت می‌کنند درآمار کمی بیرونی هیچ‌گاه نتوانسته، شمولیت و گستردگی پخش و بینندگان برنامه‌های این سازمان را به‌دست آورده و نشان دهد.حتی آثار کمدی امسال سینماها با ارقام پنج یا شش میلیون فروش قطعه بلیت هم نمی‌تواند محک خوبی برای شبکه‌های سیما باشد.این‌که به‌دلیل نگرش سیاسی یا علاقه‌مندی به جریانی فرهنگی یا هنری، نوشته شود که تلویزیون بیننده خود را از دست داده، مبنای علمی ندارد. حتی سخنوران متکی به نظرسنجی‌ها و ارقام به دست آمده از این نظرها، می‌دانند که بنیان علمی یا قابلیت اتکای به آن ارقام و آمارها تا چه حد روایی دارد یا تا چه حد غیرقابل تعمیم یا تعمیم‌پذیر است.  به هر شکل، بودجه سازمان صداوسیما، با لحاظ گستردگی تجهیزات، گستردگی جغرافیای تحت پوشش ابزارها و شبکه‌های در حال فعالیت در این سازمان، برنامه‌ریزی برای تولید آثار گوناگون داستانی، مستند، ترکیبی و ...، توجه به سال آینده که مواردی چون بازی‌های ورزشی جمعی همچون المپیک پاریس در آن وجود دارد، توجه به این نکته که بالاخره ماجرای پرداخت حق پخش مسابقات فوتبال به سامان رسیده و پرداخت خواهد شد و البته افزایش رقم دستمزدها، افزایش هزینه تجهیزات جدید و خیلی امور دیگر باید ارزیابی و سنجش شود. بدیهی است که تحولات سیاسی سال‌های اخیر نیز اقتضا می‌کند شیوه‌های تولید و برنامه‌سازی در این سازمان، متکی بر‌وقایع روز، مبتنی بر آینده‌نگری‌های صورت گرفته و مبتنی بر‌شناخت اصولی از جامعه و آحاد آن و اندیشه‌های رنگارنگ فعال در جامعه باشد که امید است به آن سمت برویم.

حسین سلطان محمدی | منتقد