جان بولتون، مرد جنجالی کاخ سفید را بیشتر بشناسید
جــــان بلـــــــــــــوف
در عرصه سیاست گاه آدمهایی پیدا میشوند كه برای مطرح کردن خود در اذهان عمومی و رسانهها به هیاهو و جار و جنجال روی میآورد. از كاه كوه میسازد و حرفهای بی سر و ته میزند. نمونههای آن را در حوزههای مختلف زیاد دیدهایم. یكی از این آدمها جان بولتون مشاور امنیت ملی ایالات متحده آمریكاست. او پیش از این مدتی به عنوان سفیر آمریكا در سازمان ملل متحد در زمان دولت بوش فعالیت میكرد و چند صباحی هم در برخی مراكز آمریكایی مثل "انجمن ملی سلاح"، "پروژهای برای قرن آمریكایی جدید" و "بنیاد یهودی امور امنیت ملی" پرسه میزد. بولتون در طول دوران فعالیت سیاسی خود همواره با جمهوریخواهان دمخور بود و معمولا در مواضع رسمی خود عادت دارد كه تهدید كند. اهالی رسانه كه مواضع او را دنبال میكنند با ادا و اطوارهای او آشنایی دارند كه با قلم و كاغذی در دست در جمع روزنامهنگاران و خبرنگاران حاضر میشود و تیتروار مطالب خود را بیان میكند. وی چه در گذشته و چه در شرایط كنونی سعی دارد خود را مهمترین دشمن ایران در عرصه سیاست خارجی آمریكا نشان دهد و استفاده از زور و حمله نظامی، كلیدواژه همیشگی در ادبیات سیاسی بولتون است. در كنار مواضع ضد ایرانی، حضور در گردهماییهای گروهك تروریستی منافقین هم از دیگر عادات او است و پول خوبی نیز از این بابت به جیب میزند. جیسون رضاییان، خبرنگار واشنگتنپست عقیده دارد بولتون مثل برخی دیگر از جمهوریخواهان آمریكا از سوی منافقین حمایت مالی میشود. طبعا با چنین اوضاع و احوالی میتوان درك كرد كه چرا او یادداشتی برای روزنامه نیویوركتایمز با این تیتر مینویسد كه «برای از كار انداختن بمب ایران، ایران را بمباران كنید.»
آرزوهای دستنیافتنی
زمانی كه دولت ترامپ روی كار آمد برخی رسانهها و ناظران سیاسی پیشبینی میكردند كه با توجه به همافقی نظرات سیاسی رئیسجمهور آمریكا با مواضع جنگطلبانه برخی جمهوریخواهان جایی برای بولتون و همفكران او در كابینه ترامپ باز شود و همین اتفاق هم افتاد. البته گمانهزنیهای اولیه این بود كه وی به عنوان وزیر خارجه مشغول به كار شود اما روند امور وضعیت دیگری پیدا كرد و در نهایت او به عنوان مشاور امنیت ملی انتخاب شد. بولتون هم مثل بسیاری از همكاران خود در دولت ترامپ سعی در القای این ذهنیت در اذهان عمومی و رسانهای دنیا دارد كه روال و رویه دولت اوباما در قبال ایران خیلی تعاملی و پر از نرمش بوده و باید این سیاستها تغییر كند. البته بولتون از جمله آدمهایی است كه بهطور معمول آرزوهای خود را بلندبلند برای دیگران بازگو میكند. از جمله در تیر 96 و زمانی كه بار دیگر پولی از سوی گروهك تروریستی منافقین به حساب او واریز شد در گردهمایی آنها شركت و اعلام كرد كه «نتیجه بازنگری دولت ترامپ در سیاست آمریكا در قبال ایران باید این باشد كه انقلاب اسلامی آیتا... خمینی تا دو سال آینده دوام نیاورده و جشن چهلمین سالگردش را نبیند». او در این سخنرانی با تاكید بر اینكه رفتار جمهوری اسلامی غیرقابل تغییر و تنها راه برخورد تغییر نظام در ایران خواهد بود، گفت: «امیدواریم سال ۲۰۱۹ چنین اتفاقی را در تهران جشن بگیریم.»
كنایههای جدی
و طنزآمیز
مقامات آمریكایی
گفتهها و اظهارنظرها در كنار سایر مواضع سیاسی بولتون كه در طول دوران فعالیت خود مدام بر طبل جنگ كوبیده و حتی از مشوقان دولتمردان آمریكا برای حمله به افغانستان، عراق و لیبی بود و همچنین از براندازی حكومتهای سوریه و كره شمالی دفاع میكرد البته با واكنشهای زیادی در میان سیاسیون آمریكا مواجه شده است. جیمی كارتر، رئیسجمهور اسبق آمریكا تعیین جان بولتون بهعنوان مشاور امنیت ملی را «بزرگترین اشتباه» ترامپ از زمان آغاز ریاستجمهوری او خوانده است. وندی شرمن مذاكرهكننده ارشد آمریكا در گفتوگوهای هستهای نیز جنگطلبی بولتون را به باد انتقاد گرفت و گفت: جنگی ندیدهام كه بولتون نخواهد آن را بر پا كند.
همچنین روزنامه لسآنجلس تایمز نیز در یادداشتی نظرات برخی كارشناسان آمریكایی را در مورد روحیه جنگطلبانه مشاور امنیت ملی ایالات متحده منعكس كرد و نتیجه گرفت كه این روحیه بیشتر از آنجا ناشی میشود كه بولتون برخلاف نظامیان كاركشته آمریكایی به سربازی نرفته و از این رو نسبت به مسؤولیتهای سنگین نظامیان آشنایی لازم را ندارد. این روزنامه همچنین نوشت بولتون تاكنون به هیچ كشوری سفر نكرده كه قبلا خواستار بمباران آن نشده باشد.
انگیزه بالای آقای تهدید
بهرغم اینگونه اظهارنظرها اما ظاهرا جان بولتون دستبردار نیست و آخرین موضع جنجالی بولتون مربوط به انتشار خبر اعزام ناو جنگی آمریكا به سمت آبهای خلیج فارس است.
مشاور امنیت ملی آمریكا در یك بیانیه مكتوب نوشت: كشتیها و هواپیماها با هدف ارسال پیامی واضح و بیتردید به حكومت ایران به كار گرفته شدهاند و ما آمادگی كامل داریم تا به هرگونه حملهای چه از سوی نیروهای نیابتی، سپاه پاسداران انقلاب اسلامی یا نیروهای نظامی قانونی ایران پاسخ دهیم. نكتهای كه بعد از انتشار این بیانیه از سوی ناظران سیاسی پنهان نمانده اینكه به طور معمول این ناوها در خلیج فارس تردد دارند و این حركت كاملا عادی بوده و حتی این ناوها در برابر گشتیهای نیروی دریایی سپاه پاسداران انقلاب اسلامی پاسخگو بودهاند. این در حالی است كه بولتون در تلاش است با فضاسازی تبلیغاتی و رسانهای از یك تردد عادی به عنوان اقدامی قاطع از سوی آمریكا علیه جمهوری اسلامی ایران یاد كند. از دیگر نكاتی كه پس از بیانیه بولتون مورد توجه رسانهها قرار گرفته یكی اینكه ناوگروه آبراهام لینكلن از مدتی قبل عازم خلیج فارس شده و اعزام آن مربوط به هفتههای اخیر نیست و نكته دیگر اینكه در گزارشهای هفتگی نهادهای امنیتی به ترامپ، اشارهای به تهدیدات ایران كه بولتون در بیانیه خود از آن یاد كرده، نشده است.
محمدجواد ظریف، وزیر خارجه كشورمان در پیامی در توییتر در این باره نوشت: تیم «ب» دوباره مشغول است؛ از اعلام اعزام ناوگان دریایی (كه در حقیقت ماه گذشته انجام شده بود) تا هشدار شدید درباره به اصطلاح «تهدیدات ایران». اگر ایالات متحده و نوچههایش احساس ناامنی دارند، به دلیل این است كه مردم منطقه از آنها بیزارند. متهم كردن ایران، این وضعیت را تغییر نخواهد داد.
از همینرو است كه عبدالباری عطوان، تحلیلگر مسائل منطقه، در روزنامه «رای الیوم» نوشت: سخنان جان بولتون درباره دلایل اعزام ناو «یو اس اس آبراهام لینكلن» به خلیج فارس صرفا برای حفظ آبروی واشنگتن در پی شكست در به صفر رساندن صادرات نفت ایران بوده است.