رئیس فرهنگستان زبان و ادب فارسی:
تا وقتی زبان فارسی باشد ایران هم خواهد بود
نشست خبری روز پاسداشت زبان فارسی دیروز با حضور غلامعلی حدادعادل، رئیس فرهنگستان زبان و ادب فارسی در محل این فرهنگستان برگزار شد.
حدادعادل در ابتدای این نشست با اشاره به تأثیر زبان فارسی در حفظ انسجام ملت ایران گفت: فارسی یکی از ارکان هویت ملی ایرانیان است. تا وقتی ایران بوده، زبان فارسی نیز بوده و تا وقتی زبان فارسی باشد، ایران هم خواهد بود. این زبان یکی از کهنترین زبانهای زنده دنیاست که ادبیات غنی و فاخر خود، ایران را به همه جهان شناسانده است.وی با اشاره به گسترش زبان فارسی در اقصینقاط جهان ادامه داد: این زبان در داخل مرزهای ایران نیز به عنوان زبان مشترک پذیرفته شده است. مردم ایران از دیرباز در کنار زبان مادری خود، فارسی را برای گفتوگو انتخاب میکردهاند.حدادعادل با اشاره به اینکه یکی از وظایف فرهنگستان، یافتن معادلهای فارسی برای اصطلاحات بیگانه است که وارد زبان فارسی میشود، یادآور شد: وظیفه اصلی فرهنگستان دست یافتن به دانش و سازوکار مناسب برای قرار دادن معادل است و ما در 34 سال گذشته برای واژهگزینی فعالیتهای گستردهای کردیم. در حال حاضر گروه واژهگزینی 50 متخصص واژهگزین دارد و تاکنون 110 گروه علمی متشکل از اساتید دانشگاه با ما همکاری کردهاند. ما بیش از 65 هزار واژه فارسی را در برابر اصطلاحات علمی و تخصصی و عمومی به تصویب رساندیم. اگر واژههای مصوب به 1000 برسد، یک فرهنگ تخصصی برای آن رشته معرفی میکنیم. این تعداد در حال حاضر به 32 هزار واژه رسیده و دو عنوان از این مجموعه امسال در نمایشگاه کتاب عرضه خواهد شد.
گنج زبان فارسی برای سینما
در ادامه این نشست، حدادعادل در پاسخ به سوالی درباره چرایی عدم توجه به مفاخر شعر فارسی در رسانهها و سینما گفت: تصور میکنم علت اینکه در عرصه سینمایی و تلویزیونی کمتر به زبان فارسی توجه میشود این است که تهیهکنندگان و کارگردانان خود با زبان فارسی چنان که باید آشنا نیستند. ما در دانشکدههای صداوسیما اگر دانشجویانی را که استعداد ادبی دارند و به آنها توجه کنیم، هزاران موضوع برای فیلمسازی پیدا خواهند کرد. ما بر سر گنج نهان در یک خرابه نشستهایم و نمیدانیم اگر این گنج را استخراج کنیم، چقدر جامعه ما را متفاوت خواهد کرد. در این صورت متوجه میشویم حقایق زبان فارسی چقدر از آنچه دنیای غرب دریافت میکنیم، متفاوت است. وقتی شعر مولانا ترجمه و در آمریکا توزیع شد، برای مدتها کتاب پرفروش شعر در این کشور بوده است. این نشان میدهد که مولانا انگشت روی فطرت بشر میگذارد.
واژه نو مثل کفش نو
رئیس فرهنگستان زبان و ادب فارسی درباره فعالیتهای بینالمللی زبان فارسی یادآور شد: 13 سال است که آموزش و گسترش زبان فارسی در خارج از مرزهای ایران از سوی شورایعالی انقلاب فرهنگی بر عهده بنیاد سعدی گذارده شده است. تاکنون 40 عنوان کتاب درسی تخصصی در این مرکز تألیف و بیش از 20 نرمافزار طراحی و به 50 کشور جهان معلم اعزام شده است. در هند حداقل 100 دانشگاه رشته زبان فارسی را در مقاطع کارشناسی، کارشناسی ارشد و دکتری تدریس میکنند و گمان میکنم حدود 10 هزار نفر در این رشته در هند تحصیل میکنند. در استان پنجاب پاکستان بیش از 250 هزار دانشجو درس زبان فارسی میخوانند. ما در بنیاد سعدی از این دست فعالیتها پشتیبانی میکنیم.وی با اشاره به انتقادات غیرکارشناسی درباره واژگان مصوب فرهنگستان زبان و ادب فارسی نیز گفت: اگر واژهای به دلیل نو بودن جا نمیافتد، وظیفه ماست که آن را جا بیندازیم. واژه نو مانند کفش نو است، بعد از چند مدت آدم به آن عادت میکند. جفا به فرهنگستان، جفا به زبان فارسی و مردم ایران است. برخی گمان میکنند که کار فرهنگستان مثل ضرب سکه و خم رنگرزی است.