در نمایشگاه «روایت باران» و با مشارکت صد کاتب صورت گرفت
کتابت سوره فیل در اعتراض به نسل‌کشی مردم فلسطین
۱۰۰کاتب قرآن کریم در نمایشگاه «روایت باران» در فرهنگسرای نیاوران، سوره فیل را در اعتراض به جنایات رژیم صهیونیستی و نسل‌کشی در فلسطین و غزه، کتابت کردند. این کارگاه با عنوان «کاتب و کتابت» در گالری شماره یک فرهنگسرای نیاوران با حضور ۱۰۰کاتب از ۱۰استان کشور و با حضور 11استاد خوشنویس برگزار شد.
برگزاری این کارگاه یک‌روزه که با نشست تخصصی «فرصت‌ها و ظرفیت‌های خط نسخ در دوره معاصر» همراه بود، در راستای اهداف پژوهشی نخستین نمایشگاه تخصصی هنرهای قرآنی «روایت باران» صورت گرفت. این کارگاه یک‌روزه در دو حوزه خط نسخ و ثلث با حضور استا‌دانی چون: احمد عبدالرضایی، علیرضا بخشی، محمدتقی اسدی، زهرا میبدی، عذرا عبدا...پور و دیگر استادان برگزار شد و کاتبان قرآن کریم در کنار تعلیم قلمی، سوره فیل و آیه «لقد خلقنا الانسان فی کبد» را در اعتراض به نسل‌کشی در فلسطین و غزه، حضوری‌نویسی کردند. آیه‌های قرآن پس از کتابت در مسیر ورودی گالری به نمایش درآمد.
فهم خط، نیازمند نگاه عمیق جهانی است
همچنین در این نمایشگاه با همکاری دارالکتابه قرآن کریم، نشست تخصصی «بررسی فرصت‌های نسخ در دوره معاصر» برگزار شد. مجید سعید کافی در این نشست درباره هندسه در خط و زیبایی‌شناسی هندسی در خط محقق و نسخ گفت: ارکان خوشنویسی هنوز آن‌‌گونه که باید شناخته نشده. همواره یک نگاه روزمره به خط داشتیم اما به یک نگاه عمیق جهانی برای فهم خط نیاز داریم. وقتی با نگاه عمیق و درست به یک مقوله پرداخته نمی‌شود، ارزش آن هم درک نمی‌شود. کافی در خصوص ظرافت‌ها و نکاتی که به‌ویژه در خطوط قدما وجود دارد نکاتی را تحلیل و بررسی کرد و گفت: در نقاشی‌های بسیاری از اساتید بزرگ، ظرافت‌هایی وجود دارد و می‌شود ارتباطات میان عناصر نقاشی را بررسی‌کرد اما نکته اینجاست که همان شیوه از ارتباطات در یک اثر خوشنویسی که با یک قلم نوشته می‌شود هم وجود دارد.
نگارش کتاب‌های علمی برای خط نسخ
در ادامه نشست، پنل تخصصی با حضور استادان:احمد عبدالرضایی، محمد علی قربانی، ایرج نعیمایی و علیرضا بخشی با موضوع «بررسی فرصت‌های نسخ در دوره معاصر» برگزار شد. در این پنل محمدعلی قربانی با اشاره به این‌که نمی‌توانیم هنر معاصر را بدون بررسی گذشته تحلیل کنیم، گفت: برای تحلیل یک خط باید ببینیم که پیشینه یک خط و خاستگاه و جایگاهش در گذشته چطور بوده؛ در مورد خط نسخ باید دلایل عمومیت این خط را بررسی کنیم، چرا که هیچ خطی به اندازه نسخ عمومیت پیدا نکرده است و نقش این خط در طول تاریخ هم متأثر از همین عمومیت بود. خطی که اعراب‌پذیر و مناسب برای متون است، در نتیجه انتقال تجربیات علمی و معرفتی با کمک همین خط بوده است. امروز آن‌قدر این خط در فعالیت روزمره همه ما استفاده می‌شود که گاهی ممکن است از اهمیت آن غافل شویم و شاید همین موارد باعث شده تا ظرفیت‌های دیگر این خط پنهان بماند. ایرج نعیمایی نیز در این خصوص افزود: خط نسخ بر این اساس شکل گرفت که کارکرد آموزشی و علمی داشته باشد و کتاب‌های علمی به خط نسخ نوشته شده، به‌دلیل این‌که خط نسخ خواناست. احمد عبدالرضایی نیز با انتقاد از رویکرد موجود در اهمیت دادن به خط ایرانی گفت: متأسفانه هیچ اهتمامی به خطوط ایرانی نداریم و مسئولان هم تسلطی به حوزه کاری خود ندارند. دارالکتابه قرآن به دنبال این بود که در ۴۵ سال گذشته یک قرآن با خط ایرانی آماده کند که چاپ نشد و بعد هم قرآن عثمان طه را چاپ و وارد بازار کردند زیرا نیاز نبود هزینه کاتب را هم پرداخت کنند. علیرضا بخشی نیز در خصوص ظرفیت‌های خط نسخ گفت: همه خطوط از‌جمله خط نسخ ظرفیت دارد که در ابعاد مختلف ظهور و بروز داشته باشد. ما باید ظرفیت‌های لازم را برای خط نسخ ایجاد کنیم و بدون به ابتذال کشیدن هنر خوشنویسی، این خط را به جایگاه حقیقی‌اش برسانیم.
فهم خط، نیازمند نگاه عمیق جهانی است
همچنین در این نمایشگاه با همکاری دارالکتابه قرآن کریم، نشست تخصصی «بررسی فرصت‌های نسخ در دوره معاصر» برگزار شد. مجید سعید کافی در این نشست درباره هندسه در خط و زیبایی‌شناسی هندسی در خط محقق و نسخ گفت: ارکان خوشنویسی هنوز آن‌‌گونه که باید شناخته نشده. همواره یک نگاه روزمره به خط داشتیم اما به یک نگاه عمیق جهانی برای فهم خط نیاز داریم. وقتی با نگاه عمیق و درست به یک مقوله پرداخته نمی‌شود، ارزش آن هم درک نمی‌شود. کافی در خصوص ظرافت‌ها و نکاتی که به‌ویژه در خطوط قدما وجود دارد نکاتی را تحلیل و بررسی کرد و گفت: در نقاشی‌های بسیاری از اساتید بزرگ، ظرافت‌هایی وجود دارد و می‌شود ارتباطات میان عناصر نقاشی را بررسی‌کرد اما نکته اینجاست که همان شیوه از ارتباطات در یک اثر خوشنویسی که با یک قلم نوشته می‌شود هم وجود دارد.
نگارش کتاب‌های علمی برای خط نسخ
در ادامه نشست، پنل تخصصی با حضور استادان:احمد عبدالرضایی، محمد علی قربانی، ایرج نعیمایی و علیرضا بخشی با موضوع «بررسی فرصت‌های نسخ در دوره معاصر» برگزار شد. در این پنل محمدعلی قربانی با اشاره به این‌که نمی‌توانیم هنر معاصر را بدون بررسی گذشته تحلیل کنیم، گفت: برای تحلیل یک خط باید ببینیم که پیشینه یک خط و خاستگاه و جایگاهش در گذشته چطور بوده؛ در مورد خط نسخ باید دلایل عمومیت این خط را بررسی کنیم، چرا که هیچ خطی به اندازه نسخ عمومیت پیدا نکرده است و نقش این خط در طول تاریخ هم متأثر از همین عمومیت بود. خطی که اعراب‌پذیر و مناسب برای متون است، در نتیجه انتقال تجربیات علمی و معرفتی با کمک همین خط بوده است. امروز آن‌قدر این خط در فعالیت روزمره همه ما استفاده می‌شود که گاهی ممکن است از اهمیت آن غافل شویم و شاید همین موارد باعث شده تا ظرفیت‌های دیگر این خط پنهان بماند. ایرج نعیمایی نیز در این خصوص افزود: خط نسخ بر این اساس شکل گرفت که کارکرد آموزشی و علمی داشته باشد و کتاب‌های علمی به خط نسخ نوشته شده، به‌دلیل این‌که خط نسخ خواناست. احمد عبدالرضایی نیز با انتقاد از رویکرد موجود در اهمیت دادن به خط ایرانی گفت: متأسفانه هیچ اهتمامی به خطوط ایرانی نداریم و مسئولان هم تسلطی به حوزه کاری خود ندارند. دارالکتابه قرآن به دنبال این بود که در ۴۵ سال گذشته یک قرآن با خط ایرانی آماده کند که چاپ نشد و بعد هم قرآن عثمان طه را چاپ و وارد بازار کردند زیرا نیاز نبود هزینه کاتب را هم پرداخت کنند. علیرضا بخشی نیز در خصوص ظرفیت‌های خط نسخ گفت: همه خطوط از‌جمله خط نسخ ظرفیت دارد که در ابعاد مختلف ظهور و بروز داشته باشد. ما باید ظرفیت‌های لازم را برای خط نسخ ایجاد کنیم و بدون به ابتذال کشیدن هنر خوشنویسی، این خط را به جایگاه حقیقی‌اش برسانیم.