دارای‌هایی ارزشمند اما نامشهود
برخلاف تصور اولیه‌ای که از دارایی در ذهن‌مان نقش می‌بندد، بخشی از دارایی‌های افراد حقیقی و حقوقی دارایی‌هایی از جنس مالکیت فکری است که الزاما مابه‌ازای فیزیکی ندارد و از جنس ابداعات و دستاوردهای ذهنی است.
اختراعات، آثار ادبی و هنری، نمادها، نام و تصاویر مورد استفاده در تجارت و به طور خلاصه، تمامی دارایی‌های نامشهودی که با استفاده از قدرت فکر و ذهن انسان پدید آمده را می‌توان در قالب دارایی‌های فکری تعریف کرد. مالکیت فکری، بنا به تقسیم‌بندی سازمان جهانی مالکیت فکری «WIPO»، به دو دسته اصلی مالکیت صنعتی(تجاری) و مالکیت آثار هنری تقسیم می‌شود.طی دو دهه اخیر، حمایت از حقوق مالکیت فکری در کشور ما نیز اهمیت بیشتری پیدا کرده است. حقوقی که شامل حق اختراع، حق نشر، حق تصویر، حق نام تجاری و حق نسخه‌برداری است. این حقوق مانند سایر حقوق مالکیتی به پدیدآورندگان،صاحبان اختراع، ایده‌پردازان و طراحان صنعتی اجازه می‌دهد از اثر خود محافظت کنند و با حقی که در اختیار دارند در راستای کسب سود و منفعت از اثر، ایده و محصول خود گام بردارند. در حوزه علم و فناوری نیز حفاظت از حقوق معنوی و دارایی‌های فکری از پیش‌نیاز‌های اصلی برای رشد و توسعه کسب‌وکار‌های دانش‌بنیان است؛ زیرا در این حوزه ماهیت اختراعات به‌راحتی می‌تواند مورد استفاده غیرمجاز قرار بگیرد اما با ثبت اختراع که سنگ بنا و از کلیدی‌ترین زیرساخت‌های توسعه نوآوری است و مسیر دستیابی به اقتصاد دانش‌بنیان را تسهیل می‌کند، می‌توان از سوء‌استفاده‌های احتمالی جلوگیری کرد.در دوره چهارم معاونت علمی، فناوری و اقتصاد دانش‌بنیان، مالکیت فکری به شکل ویژه‌تری در حال حمایت است و براساس راهکارهایی نظیر بهینه‌سازی فضای اقتصادی و باز‌آرایی فضای تقنینی در این حوزه مورد پیگیری قرار گرفته است. در همین راستا پیش‌نویس طرحی با عنوان توسعه و مدیریت دارایی‌های فکری به کمیسیون اقتصادی مجلس شورای اسلامی ارسال شده است. بدون شک حمایت از حقوق معنوی و فکری در بخش‌های گوناگون علمی و صنعتی، باعث تشویق پدیدآورندگان نوآوری‌ها می‌شود.
فراز سهیلی‌آزاد - خبرنگار پیشران