پدیده شوم این روزهای فوتبال ایران همچنان محل بحث است
پای قماربازان به پرونده فساد فوتبال باز شد
پرونده فساد در فوتبال هنوز به رای نهایی نرسیده و دستگاه قضایی با فراخواندن متهمان و سؤال و جواب از آنها، به تکمیل مستندات پرداخت و مطابق آنچه که هفته گذشته رئیس دادگستری استان کرمان اعلام کرد، باید نهایتا تا دو هفته آینده، به نتیجه و اعلام رای برسد.
بررسی فساد در باشگاه مس رفسنجان، پای سه باشگاه صنعتی دیگر را هم به پرونده باز کرد و آنها هم از پرداخت رشوه به بعضی مسئولان گفتند و به این ترتیب، افراد تازهای هم به تعداد متهمان اضافه شدند. البته که بعضی از آنها قویا اتهام رشوه را رد کرده و خواهان ارائه مستندات شدهاند. موضوعی که همچنان مورد بررسی است و گویا به نتیجه نهایی نرسیده است. در مسیر کشف فسادهای فوتبال اما مباحثی مطرح شد که بدون شک میتواند به پاکسازی این رشته کمک کند، از جمله بحث شرطبندی.
همه جا برخورد قاطع، اینجا....
سایتهای شرطبندی سال به سال قدرت میگیرند و به ویژه در کشورهایی که نظارت روی آنها کمتر باشد، نتایج مسابقات را تعیین میکنند. در شرق آسیا و کشورهایی مثل اندونزی و مالزی، آنها جولان میدادند اما رفته رفته از قدرتشان کاسته شد. در کشورهای اروپایی، سنگینترین جرایم برای فوتبالیستها، مربیان یا هر مسئول دیگری که در شرطبندی دست داشته باشد، تعیین شده به شکلی که برخورد قاطعی در این زمینه صورت گرفته است. سال گذشته ساندرو تونالی بازیکن تیمملی ایتالیا به دلیل عضویت در سایتهای شرطبندی 10ماه ازحضور در فوتبال محروم شد.دو سال قبل فدراسیون فوتبال فرانسه با ورود قاطع به مسأله برخورد با شرطبندها، از طریق کمیته انضباطی خود 76 بازیکن، مربی و مدیر را محروم کرد! طبق اعلام فدراسیون فوتبال این کشور از این تعداد 54 نفر فوتبالیست بودند! سال گذشته موردی اتفاق افتاد که به فوتبال ایران هم مربوط میشد. فصل گذشته کاتاتائو بازیکن برزیلی سپاهان که برای این باشگاه بازی میکرد، همزمان از سوی دادستانی برزیل به دست داشتن در شرطبندی متهم و با جرایم بسیار سنگینی مواجه شد. او به طور مدامالعمر از حضور در فوتبال برزیل محروم و همچنین 70هزار رئال برزیل جریمه شد. هر چند محرومیت کاتاتائو در برزیل بود ولی به هر حال باشگاههای خارجی هم مطلع شدند او در شرطبندی دخیل بوده است. بنگاههای شرطبندی هم که برای فعالیت قانونی تعهداتی به دولتها و فدراسیونها دادهاند، معمولا اطلاعات لازم را در اختیار مقامات رسمی قرار میدهند و به نظر میرسد ساز و کار درستی برای عدم دخالت مربیان، مدیران و بازیکنان در تعیین نتایج غیرقانونی وجود دارد. اما در ایران پدیده شرطبندی به نوعی نوظهور است، هر چند سالهاست شایعه زیادی درباره آن شنیده میشود.
شرطبندی علنی
بعضی از متهمان پرونده فساد در فوتبال که خود را مبرا از هر گونه فسادی دانستهاند، پیشنهاد دادهاند اگر قرار است فوتبال پاکسازی شود، قوه قضاییه به مقوله شرطبندی نیز جدی نگاه کند. در لیگهای پایینتر که شرطبندی بیداد میکند و بعضی مربیان و مدیران دیگر نمیدانند باید به چه زبانی بگویند با این پدیده شوم برخورد شود. سه سال قبل محمود شافعی، مربی گل ریحان علنا از ارتباط شرطبندها با بازیکنانش خبر داد! او حتی گفت: «من برخی مسائل(شرطبندی) درباره تیمم و بازیکنانم را رد نمیکنم!» مربیان و مدیران زیادی هم از این موضوع حرف زدهاند از جمله مهدی پاشازاده و علی لطیفی.
فاز دوم مبارزه با فساد؟
به طور قطع معروفترین فوتبالیستی که در ایران به دلیل اتهام شرطبندی دستگیر شد محسن فروزان، گلر سابق تراکتور بود. این باشگاه با شکایت از این بازیکن او را به محاکم قضایی و حتی زندان کشید ولی بعد از مدتی مجوز گرفت و دوباره برگشت. در همان ایام مهدی تاج، رئیس فدراسیون فوتبال فاش کرد همسر این بازیکن سایت شرطبندی داشته است. او در دورهای هم که رسانهها و افکار عمومی خواهان برخورد شدید در این زمینه بودند، در مصاحبهای گفت: «در ماجرای شرطبندی 12-10 نفر دستگیر شدند و بررسیها ادامه دارد.» ولی هیچگاه گزارش مستند و شفافی در این زمینه ارائه نشد. همین حالا بعضی مسئولان قویا از نقش بعضی بازیکنان در شرطبندی میگویند. در محفلهای دوستانه، چهرههای مطرح فوتبال درباره این پدیده شوم میگویند که دود از سر همه بلند میکند. یکی از مدیران سابق فوتبال ایران فاش کرده حتی یکی دو بازیکن ملیپوش هم در شرطبندی فعالیت دارند. گاهی در همین لیگ برتر هم اشتباهاتی رخ میدهد که شاید در نگاه اول عادی باشد ولی پشت پردهای دارد. باید دید آیا دستگاه قضایی که با قدرت و جدیت برخورد با فساد در فوتبال را آغاز کرده، در مرحله دوم مبارزه با شرطبندها را کلید خواهد زد؟
سعید اکبری - گروه ورزش