کشاورزی پیشرفته با شورزیها
«زندگی بدون آب امکانپذیر نیست». این یک حقیقت است و با وجود آنکه بیش از ۷۰درصد سطح کرهزمین پوشیده از آب است، اما حدود 97درصد شامل آب دریاها و یخچالهای طبیعی و آبهای شور میشود و تنها 3 درصد را آبهای قابل دسترس و مناسب برای مصارف گوناگون در بر میگیرد.
بااین تفاسیر، انسان هرگز ازهمین منابع محدود هم محافظت نمیکند و منابع آب قابل استفاده بهشدت و بهطور فزاینده در معرض آلودگی آلایندههایی همچون فاضلابهای تصفیهنشده، پسابهای صنعتی، باقیمانده سموم و کودهای شیمیایی محلول قرار دارند، بهطوریکه همهساله حجمی معادل ۲۰میلیارد تن ضایعات و آلاینده به چنین منابع آبی قابل دسترس تخلیه میشود.حالا نیاز به غذای بیشتر و محدودیت منابع آب، بشر را به سمت استفاده از آبهای با کیفیت کم و اعمال مدیریت کمآبیاری سوق داده است. علاوهبراین در بسیاری از نقاط خشک و نیمهخشک جهان که به شوری مبتلا هستند، مشکل کمآبی نیز وجود دارد و اغلب گیاهان بهطور همزمان تحت تأثیر هر دو تنش شوری و کمآبی قرار دارند. وضع به جایی رسیده که کارشناسان معتقدند کشاورزی شورزیست در مناطقی با محدودیت منابع آبشیرین ووجود آبهای شوریک ضرورت اجتنابناپذیر بهشمارمیآیدکه باید مورد توجه قراربگیرد.کشاورزی شورزیست بهرهبرداری از منابع آب و خاک شور برای تولید محصولات زراعی و باغی است. روشی برای رهایی از بحران کمآبی که میطلبد تغییری در نگرش متخصصان کشاورزی پدید بیاورد و مطالعات به سمت استفاده از آبهای شور و نامتعارف برای پرورش گیاهان شورزی با هدف تولید برود.اکثر گیاهان زراعی غیرشورزی هستند، اما تحقیقات بسیاری نشان داده در یک شوری مشخص میزان تولید گیاهان شورزی از عملکرد اقتصادی گیاهان زراعی بهمراتب بیشتر است.اگرچه بایستی توجه داشت که عملکرد شورزیها هم در شورهای بسیار بالا کاهش مییابد و تعداد کمی از آنها قادر به رشد باشوری آب دریا هستند.آزمایشهای متعدد و متراکمی در جریان است تا بتوان از آب دریاهایی که آبزیان درآن زیست میکنندرابهدلیل غنیبودن آب آنها ازازت برای آبیاری گیاهان شورپسند به مصرف رساند. مقادیر رشد بسیار قابلملاحظه در آزمایشهایی که در آنها از چنین آبهای محتوی ازت زیاد، برای عملیات آبیاری گیاهان شورپسند به کار رفته گزارش شده است،طوری که این قبیل گیاهان شورپسند ممکن است در آینده منابع غذایی قابلملاحظهای برای تغذیه انسان و دامها محسوب شوند.میتوان با توسعه شورورزی، دانههای روغنی، کود کشاورزی، علوفه مناسب دام و محصولاتی را تولید کرد که کاربردهای مختلفی در صنایع دارویی و غذایی دارند.
رضا نقیلو | کارشناس کشاورزی