فناوری در خدمت امنیت
این روزها استفاده از كاربران برای جمع‌سپاری بسیار مرسوم است. نسل جدید محتوا توسط كاربران تولید شده و روی پلتفرم‌های مختلف بارگزاری می‌شود. نمونه‌های مختلفی از تولید محتوا توسط كاربران وجود دارد و شاید ملموس‌ترین آنها تولید محتوا روی شبكه‌های اجتماعی است. اما استفاده از كاربران برای تكمیل اطلاعات در برنامه‌های تلفن‌همراه دیگر نیز مرسوم است. به‌عنوان مثال برنامه‌های مسیریاب از حسگرهای تلفن‌همراه كاربران استفاده می‌كنند تا میزان ترافیك را تشخیص دهند. حتی كاربران می‌توانند تصادفات را گزارش كنند تا برنامه‌های مسیریاب این موضوع را به دیگر افراد گزارش دهند، اما جرایم چطور؟ تا به حال به این فكر كرده‌اید كه اگر نرم‌افزاری وجود داشته باشد كه بتوان جرایم را گزارش كرد چه اتفاق مهمی در جلوگیری از بروز آن رخ می‌دهد؟
محسن سمسارپور
نمونه‌های خارجی
فرض كنید تلفن همراه در دستان شماست و پیامی برای شما می‌آید كه می‌گوید كمی بالاتر از جایی كه هستید یك افسر پلیس با افراد ناشناس درگیر شده و در حال تیراندازی است یا پیامی دریافت كنید كه دو كوچه بالاتر از محل زندگی شما دو نفر درگیر شده‌اند و در حال دعوا هستند یا حتی در پیامی گفته شود فردی اعلام كرده مردی در حال شكستن در منزلش بوده است.
هركدام از این پیام‌ها امروز برای ما خیلی عجیب به نظر می‌رسند، اما تمام این پیام‌ها، مواردی است واقعی كه برای افراد مختلف رخ داده است. برنامه‌های تلفن‌همراه مختلفی مانند Nextdoor و Citizen این امكان را در اختیار كاربران قرار‌می‌دهند تا موارد حساس را در زمان مشاهده گزارش كنند. Nextdoor یك شبكه اجتماعی برای همسایه‌هاست كه با اضافه كردن قابلیت گزارش‌دهی توسط كاربران، فضای مناسبی برای اعلام جرایم فراهم كرده است. Citizen هم نرم‌افزاری است كاربرمحور و محتوای تولید شده توسط افراد به‌صورت پیام برای كاربران دیگر ارسال می‌شود. در این برنامه براساس موقعیت جغرافیایی، امكانات هوشمندی در نظر گرفته شده تا پیام‌ها به امنیت بیشتر كاربران كمك كند.
كاهش چشمگیر جرایم
گرچه مردم هر روز فكر می‌كنند جرایم در حال افزایش است، اما واقعیت این است كه طبق گزارش‌ها جرایم كاهش چشمگیری نسبت به گذشته داشته است. استفاده از فناوری‌های مختلف مثل دوربین‌های امنیتی و درهای هوشمند كمك كرده تا جرایم تا حد‌زیادی كاهش یابد.
آمازون به‌عنوان یكی از بزرگ‌ترین سایت‌های خرده‌فروشی، گروه‌های مختلفی از مردم را تحلیل كرده كه به مسائل امنیتی اهمیت بالایی می‌دهند و با خرید دوربین و قفل‌های ضدسرقت سعی در افزایش امنیت دارند. اما همچنان نگاه مردم در سراسر جهان به موضوع امنیت نگران‌كننده است. شاید فناوری بتواند همچنان گزینه مناسبی برای برقراری بهتر امنیت باشد.
فناوری در خدمت مردم
امروزه فناوری در جای جای زندگی مردم رخنه كرده و نكات مثبت و منفی بسیاری را برای افراد به ارمغان آورده است. راشل توماس، پروفسور موسسه داده‌های دانشگاه سن فرانسیسكو و یكی از بنیانگذاران وب‌سایت Fast.ai كه در زمینه هوش مصنوعی، اطلاعات رایگان در اختیار كاربران قرار‌می‌دهد در مورد استفاده از فناوری و هوش مصنوعی می‌گوید: «امروز ممكن است ثبت جرایم و اطلاع‌رسانی آنها به مردم موجب وحشت افراد شود، ولی واقعیت این است كه این داده‌ها می‌تواند به ما كمك كند تا بتوانیم به دانش بهتری نسبت به محل و زمان وقوع جرایم، نوع جرایم و شرایط وقوع آن دست‌یابیم و بتوانیم مسؤولان را برای جلوگیری از این جرایم و بروز مجدد آن آگاه كنیم.»
طرح ارائه گزارش جرایم توسط كاربران كمك می‌كند تا در هر زمان تعداد زیادی مامور‌بالقوه برای ارائه گزارش تخلفات وجود داشته باشد. تركیب این طرح‌ها با بازی‌وارسازی كمك می‌كند تا افراد در ازای ارائه گزارش‌های درست در مورد جرایم اتفاق افتاده امتیازاتی كسب كنند و بتوانند از آنها برای دریافت بهتر و كم هزینه‌تر خدمات شهروندی استفاده كنند.
مدل كسب و كار
معمولا وقتی محصولی رایگان در اختیار كاربران قرار می‌گیرد، این سؤال پیش می‌آید كه مدل كسب و كار و درآمدزایی آن چگونه است؟ باید گفت نمونه‌هایی از این دست معمولا بر پایه مدل كسب و كار به كسب و‌كار (B2B) یا كسب و كار به دولت (B2G) هستند. در واقع درآمد این محصولات و برنامه‌ها معمولا یا از راه تبلیغات است یا در اختیار قرار دادن اطلاعات به نهادهای دولتی كه در هر دو حالت احتمال نگرانی در مورد حریم خصوصی برای كاربران وجود دارد.
به‌طور معمول مدل كسب درآمد، تبلیغاتی هدفمند بر پایه داده است، اما مهم این است كه داده‌ها در لایه‌های مختلف حفاظت می‌شوند و اطلاعات مربوط به حریم خصوصی افراد در این برنامه‌ها حفظ می‌شود. البته احتمال درز‌اطلاعات حریم خصوصی هم وجود دارد، ولی به‌طور پیش‌فرض معمولا مدیران این برنامه‌ها به حفظ حریم خصوصی افراد تمركز دارند. از طرف دیگر مشخص‌كردن نقاط حساس شهر از نظر جرایم می‌تواند دانش بسیار مناسبی را به مسؤولان دولتی ارائه کند. هزینه‌كرد دولت‌ها برای تشخیص دقیق جرایم بسیار بیشتر از مشاركت عمومی مردم خواهد بود، بنابراین چنین برنامه‌هایی می‌توانند هزینه‌های خود را از دولت هم تامین كنند.
نمونه‌ای در ایران
نمونه مشخصی از این‌گونه برنامه‌ها در ایران وجود ندارد، ولی نمونه‌های آزمایشی از این برنامه‌ها در حوزه حوادث و جرایم راهنمایی و رانندگی وجود دارد كه هنوز به خروجی نهایی نرسیده است. به نظر می‌رسد حضور قوی‌تر نهادهای حكومتی و دولتی برای سرمایه‌گذاری روی چنین طرح‌هایی می‌تواند موجب كاهش هزینه‌های دولت برای تشخیص دقیق جرایم شود و از طرف دیگر بستر مناسبی را برای افزایش امنیت و كاهش جرایم فراهم كند.
نگرانی‌های كاربران
بسیاری از كاربران در مورد مشاهده اخبار جرایم روی گوشی خود احساس نگرانی می‌كنند. این مساله مهمی است كه احتمالا می‌تواند در میزان استفاده كاربران از این برنامه‌ها تاثیرگذار باشد. مدیران برنامه‌ها مواردی را در نظر گرفته‌اند تا كاربران كمتر درگیر اخبار حوادث باشند. به‌عنوان مثال امكان شخصی‌سازی پیام‌ها وجود دارد. كاربران می‌توانند تنظیم كنند كه در چه مجموعه‌هایی از حوادث پیام‌ها را دریافت كنند یا تصمیم بگیرند كه به‌طور كلی اطلاع‌رسانی جرایم را در برنامه متوقف كنند. دست‌اندركاران برنامه Nextdoor اعلام كرده‌اند از تمام محتوای تولید شده توسط كاربران روی این برنامه تنها ۶ درصد در مورد جرایم هستند و ۹۴درصد بقیه محتوا در مورد مسائل دیگر شهروندی بوده است.
اما نكته حائز اهمیت این است كه بسیاری از افراد علاقه‌مندی خاصی به شنیدن اخبار حوادث دارند، به همین دلیل معمولا این ۶ درصد بسیار مهم به نظر می‌رسند و بیشتر در مورد آن صحبت می‌شود. البته در بسیاری از موارد قبل از این‌كه پلیس به محل وقوع جرم برسد، مساله با همكاری مردم قابل حل است.
فرض كنید تلفن همراه در دستان شماست و پیامی برای شما می‌آید كه می‌گوید كمی بالاتر از جایی كه هستید یك افسر پلیس با افراد ناشناس درگیر شده و در حال تیراندازی است یا پیامی دریافت كنید كه دو كوچه بالاتر از محل زندگی شما دو نفر درگیر شده‌اند و در حال دعوا هستند یا حتی در پیامی گفته شود فردی اعلام كرده مردی در حال شكستن در منزلش بوده است.
هركدام از این پیام‌ها امروز برای ما خیلی عجیب به نظر می‌رسند، اما تمام این پیام‌ها، مواردی است واقعی كه برای افراد مختلف رخ داده است. برنامه‌های تلفن‌همراه مختلفی مانند Nextdoor و Citizen این امكان را در اختیار كاربران قرار‌می‌دهند تا موارد حساس را در زمان مشاهده گزارش كنند. Nextdoor یك شبكه اجتماعی برای همسایه‌هاست كه با اضافه كردن قابلیت گزارش‌دهی توسط كاربران، فضای مناسبی برای اعلام جرایم فراهم كرده است. Citizen هم نرم‌افزاری است كاربرمحور و محتوای تولید شده توسط افراد به‌صورت پیام برای كاربران دیگر ارسال می‌شود. در این برنامه براساس موقعیت جغرافیایی، امكانات هوشمندی در نظر گرفته شده تا پیام‌ها به امنیت بیشتر كاربران كمك كند.
كاهش چشمگیر جرایم
گرچه مردم هر روز فكر می‌كنند جرایم در حال افزایش است، اما واقعیت این است كه طبق گزارش‌ها جرایم كاهش چشمگیری نسبت به گذشته داشته است. استفاده از فناوری‌های مختلف مثل دوربین‌های امنیتی و درهای هوشمند كمك كرده تا جرایم تا حد‌زیادی كاهش یابد.
آمازون به‌عنوان یكی از بزرگ‌ترین سایت‌های خرده‌فروشی، گروه‌های مختلفی از مردم را تحلیل كرده كه به مسائل امنیتی اهمیت بالایی می‌دهند و با خرید دوربین و قفل‌های ضدسرقت سعی در افزایش امنیت دارند. اما همچنان نگاه مردم در سراسر جهان به موضوع امنیت نگران‌كننده است. شاید فناوری بتواند همچنان گزینه مناسبی برای برقراری بهتر امنیت باشد.
فناوری در خدمت مردم
امروزه فناوری در جای جای زندگی مردم رخنه كرده و نكات مثبت و منفی بسیاری را برای افراد به ارمغان آورده است. راشل توماس، پروفسور موسسه داده‌های دانشگاه سن فرانسیسكو و یكی از بنیانگذاران وب‌سایت Fast.ai كه در زمینه هوش مصنوعی، اطلاعات رایگان در اختیار كاربران قرار‌می‌دهد در مورد استفاده از فناوری و هوش مصنوعی می‌گوید: «امروز ممكن است ثبت جرایم و اطلاع‌رسانی آنها به مردم موجب وحشت افراد شود، ولی واقعیت این است كه این داده‌ها می‌تواند به ما كمك كند تا بتوانیم به دانش بهتری نسبت به محل و زمان وقوع جرایم، نوع جرایم و شرایط وقوع آن دست‌یابیم و بتوانیم مسؤولان را برای جلوگیری از این جرایم و بروز مجدد آن آگاه كنیم.»
طرح ارائه گزارش جرایم توسط كاربران كمك می‌كند تا در هر زمان تعداد زیادی مامور‌بالقوه برای ارائه گزارش تخلفات وجود داشته باشد. تركیب این طرح‌ها با بازی‌وارسازی كمك می‌كند تا افراد در ازای ارائه گزارش‌های درست در مورد جرایم اتفاق افتاده امتیازاتی كسب كنند و بتوانند از آنها برای دریافت بهتر و كم هزینه‌تر خدمات شهروندی استفاده كنند.
مدل كسب و كار
معمولا وقتی محصولی رایگان در اختیار كاربران قرار می‌گیرد، این سؤال پیش می‌آید كه مدل كسب و كار و درآمدزایی آن چگونه است؟ باید گفت نمونه‌هایی از این دست معمولا بر پایه مدل كسب و كار به كسب و‌كار (B2B) یا كسب و كار به دولت (B2G) هستند. در واقع درآمد این محصولات و برنامه‌ها معمولا یا از راه تبلیغات است یا در اختیار قرار دادن اطلاعات به نهادهای دولتی كه در هر دو حالت احتمال نگرانی در مورد حریم خصوصی برای كاربران وجود دارد.
به‌طور معمول مدل كسب درآمد، تبلیغاتی هدفمند بر پایه داده است، اما مهم این است كه داده‌ها در لایه‌های مختلف حفاظت می‌شوند و اطلاعات مربوط به حریم خصوصی افراد در این برنامه‌ها حفظ می‌شود. البته احتمال درز‌اطلاعات حریم خصوصی هم وجود دارد، ولی به‌طور پیش‌فرض معمولا مدیران این برنامه‌ها به حفظ حریم خصوصی افراد تمركز دارند. از طرف دیگر مشخص‌كردن نقاط حساس شهر از نظر جرایم می‌تواند دانش بسیار مناسبی را به مسؤولان دولتی ارائه کند. هزینه‌كرد دولت‌ها برای تشخیص دقیق جرایم بسیار بیشتر از مشاركت عمومی مردم خواهد بود، بنابراین چنین برنامه‌هایی می‌توانند هزینه‌های خود را از دولت هم تامین كنند.
نمونه‌ای در ایران
نمونه مشخصی از این‌گونه برنامه‌ها در ایران وجود ندارد، ولی نمونه‌های آزمایشی از این برنامه‌ها در حوزه حوادث و جرایم راهنمایی و رانندگی وجود دارد كه هنوز به خروجی نهایی نرسیده است. به نظر می‌رسد حضور قوی‌تر نهادهای حكومتی و دولتی برای سرمایه‌گذاری روی چنین طرح‌هایی می‌تواند موجب كاهش هزینه‌های دولت برای تشخیص دقیق جرایم شود و از طرف دیگر بستر مناسبی را برای افزایش امنیت و كاهش جرایم فراهم كند.
نگرانی‌های كاربران
بسیاری از كاربران در مورد مشاهده اخبار جرایم روی گوشی خود احساس نگرانی می‌كنند. این مساله مهمی است كه احتمالا می‌تواند در میزان استفاده كاربران از این برنامه‌ها تاثیرگذار باشد. مدیران برنامه‌ها مواردی را در نظر گرفته‌اند تا كاربران كمتر درگیر اخبار حوادث باشند. به‌عنوان مثال امكان شخصی‌سازی پیام‌ها وجود دارد. كاربران می‌توانند تنظیم كنند كه در چه مجموعه‌هایی از حوادث پیام‌ها را دریافت كنند یا تصمیم بگیرند كه به‌طور كلی اطلاع‌رسانی جرایم را در برنامه متوقف كنند. دست‌اندركاران برنامه Nextdoor اعلام كرده‌اند از تمام محتوای تولید شده توسط كاربران روی این برنامه تنها ۶ درصد در مورد جرایم هستند و ۹۴درصد بقیه محتوا در مورد مسائل دیگر شهروندی بوده است.
اما نكته حائز اهمیت این است كه بسیاری از افراد علاقه‌مندی خاصی به شنیدن اخبار حوادث دارند، به همین دلیل معمولا این ۶ درصد بسیار مهم به نظر می‌رسند و بیشتر در مورد آن صحبت می‌شود. البته در بسیاری از موارد قبل از این‌كه پلیس به محل وقوع جرم برسد، مساله با همكاری مردم قابل حل است.