اثرگذاری ایران‌جان به روایت آمار
در دنیای پرشتاب امروز، رسانه‌ها نقشی حیاتی در شکل‌دهی به افکار عمومی، تقویت اتحاد ملی و معرفی ظرفیت‌های پنهان هر گوشه از کشور ایفا می‌کنند. صداوسیما به عنوان فراگیرترین رسانه کشور، با درک این ضرورت، گامی نوآورانه با عنوان «ایران جان» برداشته است. این رویداد که با هدف برجسته‌سازی توانمندی‌های فرهنگی، تاریخی، گردشگری و اقتصادی استان‌ها و ایجاد همبستگی عمیق‌تر میان ایرانیان طراحی شده، در سال‌های اخیر با موفقیت‌هایی چشمگیر در استان‌های مختلف به‌ویژه خوزستان و ایلام همراه بوده است.
اکبر یداللهی - گروه رسانه
«ایران جان» تنها یک برنامه تلویزیونی نیست، بلکه جریانی رسانه‌ای است که با تمرکز بر نقاط قوت هر استان، سعی در ایجاد همدلی، انسجام و امید در جامعه دارد. این رویداد با پشتوانه تحقیقات و نظرسنجی‌های دقیق مرکز تحقیقات صداوسیما، نه تنها توانسته مخاطبان گسترده‌ای را جذب کند، بلکه در ایجاد نگرش‌های مثبت و افزایش آگاهی نسبت به ظرفیت‌های هر منطقه نیز موثر بوده است. در این مصاحبه، با محسن شاکری‌نژاد، رئیس مرکز تحقیقات صداوسیما، به بررسی نتایج موفقیت‌آمیز این رویداد، دلایل اثربخشی آن و چشم‌انداز توسعه آن به سایر استان‌ها، می‌پردازیم.
مخاطب بالای۶۰ درصد؛ شاهد موفقیت «ایران جان»
محسن شاکری‌نژاد، رئیس مرکز تحقیقات صداوسیما، با اشاره به معیارهای ارزیابی موفقیت برنامه‌ها، بر نقش کلیدی رویداد «ایران جان» در جذب مخاطب تأکید کرد. وی توضیح داد: ما به عنوان یک مرکز پژوهشی، سنجش میزان مخاطب، رضایت و اثربخشی را ملاک اصلی موفقیت هر برنامه قرار می‌دهیم. در رویداد «ایران جان»، که در استان‌هایی مانند خوزستان با حدود ۴۹ درصد و ایلام با ۵۳ درصد مخاطب آغاز شد، درنهایت توانستیم به طور متوسط مخاطبی بالای۶۰ درصد را در کل هفته در بسترهای تلویزیون، رادیو و فضای مجازی جذب کنیم.شاکری‌نژاد این آمار را در فضای رسانه‌ای متکثری که دسترسی به رسانه‌های مختلف برای مخاطبان فراهم است، «قابل توجه» خواند و افزود: این عدد نشان می‌دهد که «ایران جان» به لحاظ میزان مخاطب، رویدادی موفق بوده است.وی با اشاره به تفاوت‌های معنادار مشاهده شده بین وضعیت پیش و پس از رویداد، و همچنین بین مخاطبان و غیرمخاطبان در حوزه‌هایی چون شخصیت‌های برجسته، ظرفیت‌های تاریخی-فرهنگی، و پتانسیل‌های گردشگری وسرمایه‌گذاری، بر اثربخشی این رویداد درانتقال پیام و معرفی ظرفیت‌های استانی صحه گذاشت.
رضایت۸۰ درصدی؛ مُهر تأییدی بر دلگرمی مردم
فراتر از کمیت مخاطب، کیفیت ارتباط رسانه با مردم نیز از اهمیت بالایی برخوردار است. رئیس مرکز تحقیقات صداوسیما به سطح رضایت مخاطبان از این رویداد پرداخت و گفت: در حوزه رضایت، ما دو دیدگاه را بررسی می‌کنیم: رضایت مردم استانی که برنامه در آن اجرا می‌شود و رضایت کلی مخاطبان صداوسیما. خوشبختانه، در هر دو حوزه، رضایت بالایی مشاهده شده است؛ به طوری که رضایت مردم استان‌ها از توجه ویژه صداوسیما به منطقه خودشان، گاهی تا بالای۸۰ درصد نیز می‌رسد.این رضایت بالا، نشان‌دهنده موفقیت «ایران جان» در ایجاد حس دیده شدن و اهمیت یافتن برای مردم استان‌ها است.
اثربخشی سه‌سطحی؛ از آگاهی تا ایجاد احساس و انگیزه
شاکری‌نژاد، اثربخشی «ایران جان» را در سه سطح شناختی، عاطفی و رفتاری مورد تحلیل قرار داد وگفت: یکی از سطوح، سطح شناختی (آگاهی) بود. ما شاهد بودیم که این رویداد توانسته آگاهی مخاطبان را در مورد اشخاص، ظرفیت‌های گردشگری و سرمایه‌گذاری استان‌ها به طور قابل ملاحظه‌ای افزایش دهد. در تمامی موج‌های نظرسنجی، اثربخشی نسبی رویداد در بالا بردن شناخت از افراد و پتانسیل‌های استانی مشهود بوده است. سطح دیگر، سطح عاطفی (احساس و انگیزه) بود. علاوه بر حوزه آگاهی، «ایران جان» توانسته احساسات مثبت و انگیزه‌های سازنده‌ای را در مخاطبان ایجاد کند. داده‌های ما نشان‌دهنده افزایش تمایل به سفر به استان‌های مورد پوشش و همچنین تمایل به سرمایه‌گذاری در آن‌ها پس از برگزاری رویداد است.وی ادامه داد: سطح دیگر، سطح رفتاری (اقدام) بود. این سطح، به سنجش عملی شدن تمایلات ایجاد شده می‌پردازد. شاکری‌نژاد در این باره توضیح داد: «سطح رفتاری،یعنی اینکه آیا این تمایلات به اقدام عملی منجر شده است یا خیر، از حیطه مستقیم اثرسنجی مرکز تحقیقات خارج است. این موضوع نیازمند همکاری دستگاه‌های متولی استان‌ها، مانند سازمان میراث فرهنگی، استانداری‌ها و سازمان برنامه و بودجه است تا بتوانند افزایش گردشگر یا میزان سرمایه‌گذاری پس از رویداد را بسنجند.
چشم‌انداز آینده؛ تکرار، تقویت و گسترش؛ از استان‌ها تا پایتخت
رئیس مرکز تحقیقات صداوسیما، بر لزوم تقویت ارتباط میان برنامه‌های صداوسیما، ستاد رویداد «ایران جان» و نهادهای استانی تأکید کرد و گفت: تنها جایی که جای کار بیشتری دارد، همین حوزه رفتاری است. اگر طراحی‌ها کاملاً مبتنی بر نیازهای واقعی استان‌ها انجام شود و ارتباطات تقویت شود، می‌توانیم شاهد نتایج ملموس‌تری در حوزه رفتاری باشیم.وی در ادامه به پتانسیل بالای «ایران جان» برای تکرار و توسعه اشاره کرد: می‌توانیم بگوییم در سطح شناختی و عاطفی، «ایران جان» بسیار موفق عمل کرده است. در آینده، با تقویت همکاری‌ها و ارزیابی دقیق‌تر بازخوردهای رفتاری، می‌توان این رویداد را مجدداً در استان‌هایی که پیش از این برگزار شده، اجرا کرد تا اثرگذاری بلندمدت آن سنجیده شود.شاکری‌نژاد همچنین، ازآمادگی برای گسترش این رویدادبه سایراستان‌هاوحتی پایتخت خبرداد و گفت: با همین چارچوب و استانداردهایی که به آن رسیده‌ایم، قرار است بقیه استان‌ها نیز اقدام کنند و این رویداد در سال آینده به شهرهای دیگر نیز گسترش خواهد یافت. هدف نهایی، ایجاد همدلی، اتحاد و انسجام ملی از طریق برجسته‌سازی زیبایی‌ها و ظرفیت‌های بی‌بدیل ایران است.
مخاطب بالای۶۰ درصد؛ شاهد موفقیت «ایران جان»
محسن شاکری‌نژاد، رئیس مرکز تحقیقات صداوسیما، با اشاره به معیارهای ارزیابی موفقیت برنامه‌ها، بر نقش کلیدی رویداد «ایران جان» در جذب مخاطب تأکید کرد. وی توضیح داد: ما به عنوان یک مرکز پژوهشی، سنجش میزان مخاطب، رضایت و اثربخشی را ملاک اصلی موفقیت هر برنامه قرار می‌دهیم. در رویداد «ایران جان»، که در استان‌هایی مانند خوزستان با حدود ۴۹ درصد و ایلام با ۵۳ درصد مخاطب آغاز شد، درنهایت توانستیم به طور متوسط مخاطبی بالای۶۰ درصد را در کل هفته در بسترهای تلویزیون، رادیو و فضای مجازی جذب کنیم.شاکری‌نژاد این آمار را در فضای رسانه‌ای متکثری که دسترسی به رسانه‌های مختلف برای مخاطبان فراهم است، «قابل توجه» خواند و افزود: این عدد نشان می‌دهد که «ایران جان» به لحاظ میزان مخاطب، رویدادی موفق بوده است.وی با اشاره به تفاوت‌های معنادار مشاهده شده بین وضعیت پیش و پس از رویداد، و همچنین بین مخاطبان و غیرمخاطبان در حوزه‌هایی چون شخصیت‌های برجسته، ظرفیت‌های تاریخی-فرهنگی، و پتانسیل‌های گردشگری وسرمایه‌گذاری، بر اثربخشی این رویداد درانتقال پیام و معرفی ظرفیت‌های استانی صحه گذاشت.
رضایت۸۰ درصدی؛ مُهر تأییدی بر دلگرمی مردم
فراتر از کمیت مخاطب، کیفیت ارتباط رسانه با مردم نیز از اهمیت بالایی برخوردار است. رئیس مرکز تحقیقات صداوسیما به سطح رضایت مخاطبان از این رویداد پرداخت و گفت: در حوزه رضایت، ما دو دیدگاه را بررسی می‌کنیم: رضایت مردم استانی که برنامه در آن اجرا می‌شود و رضایت کلی مخاطبان صداوسیما. خوشبختانه، در هر دو حوزه، رضایت بالایی مشاهده شده است؛ به طوری که رضایت مردم استان‌ها از توجه ویژه صداوسیما به منطقه خودشان، گاهی تا بالای۸۰ درصد نیز می‌رسد.این رضایت بالا، نشان‌دهنده موفقیت «ایران جان» در ایجاد حس دیده شدن و اهمیت یافتن برای مردم استان‌ها است.
اثربخشی سه‌سطحی؛ از آگاهی تا ایجاد احساس و انگیزه
شاکری‌نژاد، اثربخشی «ایران جان» را در سه سطح شناختی، عاطفی و رفتاری مورد تحلیل قرار داد وگفت: یکی از سطوح، سطح شناختی (آگاهی) بود. ما شاهد بودیم که این رویداد توانسته آگاهی مخاطبان را در مورد اشخاص، ظرفیت‌های گردشگری و سرمایه‌گذاری استان‌ها به طور قابل ملاحظه‌ای افزایش دهد. در تمامی موج‌های نظرسنجی، اثربخشی نسبی رویداد در بالا بردن شناخت از افراد و پتانسیل‌های استانی مشهود بوده است. سطح دیگر، سطح عاطفی (احساس و انگیزه) بود. علاوه بر حوزه آگاهی، «ایران جان» توانسته احساسات مثبت و انگیزه‌های سازنده‌ای را در مخاطبان ایجاد کند. داده‌های ما نشان‌دهنده افزایش تمایل به سفر به استان‌های مورد پوشش و همچنین تمایل به سرمایه‌گذاری در آن‌ها پس از برگزاری رویداد است.وی ادامه داد: سطح دیگر، سطح رفتاری (اقدام) بود. این سطح، به سنجش عملی شدن تمایلات ایجاد شده می‌پردازد. شاکری‌نژاد در این باره توضیح داد: «سطح رفتاری،یعنی اینکه آیا این تمایلات به اقدام عملی منجر شده است یا خیر، از حیطه مستقیم اثرسنجی مرکز تحقیقات خارج است. این موضوع نیازمند همکاری دستگاه‌های متولی استان‌ها، مانند سازمان میراث فرهنگی، استانداری‌ها و سازمان برنامه و بودجه است تا بتوانند افزایش گردشگر یا میزان سرمایه‌گذاری پس از رویداد را بسنجند.
چشم‌انداز آینده؛ تکرار، تقویت و گسترش؛ از استان‌ها تا پایتخت
رئیس مرکز تحقیقات صداوسیما، بر لزوم تقویت ارتباط میان برنامه‌های صداوسیما، ستاد رویداد «ایران جان» و نهادهای استانی تأکید کرد و گفت: تنها جایی که جای کار بیشتری دارد، همین حوزه رفتاری است. اگر طراحی‌ها کاملاً مبتنی بر نیازهای واقعی استان‌ها انجام شود و ارتباطات تقویت شود، می‌توانیم شاهد نتایج ملموس‌تری در حوزه رفتاری باشیم.وی در ادامه به پتانسیل بالای «ایران جان» برای تکرار و توسعه اشاره کرد: می‌توانیم بگوییم در سطح شناختی و عاطفی، «ایران جان» بسیار موفق عمل کرده است. در آینده، با تقویت همکاری‌ها و ارزیابی دقیق‌تر بازخوردهای رفتاری، می‌توان این رویداد را مجدداً در استان‌هایی که پیش از این برگزار شده، اجرا کرد تا اثرگذاری بلندمدت آن سنجیده شود.شاکری‌نژاد همچنین، ازآمادگی برای گسترش این رویدادبه سایراستان‌هاوحتی پایتخت خبرداد و گفت: با همین چارچوب و استانداردهایی که به آن رسیده‌ایم، قرار است بقیه استان‌ها نیز اقدام کنند و این رویداد در سال آینده به شهرهای دیگر نیز گسترش خواهد یافت. هدف نهایی، ایجاد همدلی، اتحاد و انسجام ملی از طریق برجسته‌سازی زیبایی‌ها و ظرفیت‌های بی‌بدیل ایران است.