فراتر از محدودیت
شبکه سلامت این روزها بازپخش مسابقه تلویزیونی نامیرا را که پیشتر از شبکه نسیم پخش شده بود، روی آنتن برده است؛ برنامهای که باهدف نمایش توانمندیهای افراد دارای معلولیت ساخته شده و میکوشد نگاه جامعه را نسبت به ظرفیتهای این افراد تغییر دهد.
امیر گودرزی | گروه رسانه
در این مسابقه نیمی از شرکتکنندگان افراد دارای معلولیت یا جانبازان و نیمی دیگر افراد غیرمعمول هستند و در قالب چالشهایی در حوزه مهارتهای فکری، فعالیتهای هنری و کارهای گروهی با یکدیگر رقابت میکنند. عملکرد شرکتکنندگان نیز توسط داورانی از میان هنرمندان یا قهرمانان پارالمپیک ارزیابی میشود.
یک رویکرد خاص
این مسابقه با هدف نمایش توانمندیهای افراد دارای معلولیت طراحی و تولید شده و تلاش دارد با ایجاد فضایی رقابتی و درعینحال انسانی، نگاه جامعه را نسبت به تواناییها و ظرفیتهای این افراد تغییر دهد. در مسابقه نامیرا شرکتکنندگان از افراد معلول و جانبازان سرافراز جنگ تحمیلی و دیگر افراد غیرمعمول هستند. این ترکیب باعث میشود رقابت در فضایی برابر و الهامبخش شکل بگیرد و مخاطبان شاهد همکاری، تلاش و تواناییهای متنوع شرکتکنندگان باشند. شرکتکنندگان در بخشهای مختلف برنامه در چالشهای گوناگون شرکت میکنند؛ چالشهایی که میتواند شامل مهارتهای فکری، فعالیتهای هنری، کارهای گروهی و گاه بیان تجربههای الهامبخش از زندگی شخصی باشد. روند رقابتها توسط چهار داور که معمولا از میان هنرمندان شناختهشده یا قهرمانان پارالمپیک انتخاب میشوند، مورد ارزیابی قرار میگیرد و داوران باتوجهبه معیارهایی مانند خلاقیت، تلاش، مهارت و نحوه همکاری شرکتکنندگان به آنها امتیاز میدهند. مسابقه نامیرا علاوه بر جنبه سرگرمی، پیام اجتماعی مهمی نیز دارد. این برنامه میکوشد نشان دهد که معلولیت مانعی برای رشد، موفقیت و حضور فعال در جامعه نیست. نمایش تواناییها، روحیه تلاش و امید درمیان شرکتکنندگان،الگویی مثبت برای مخاطبان ایجادمیکند و فرهنگ همدلی، احترام و پذیرش تفاوتها را در جامعه تقویت میکند. به همین دلیل نامیرا را میتوان برنامهای دانست که در کنار رقابت و سرگرمی، هدفی فرهنگی و انسانی را نیز دنبال میکند.برگزاری مسابقههایی با حضور افراد دارای معلولیت میتواند نقش مهمی در تغییر نگرش اجتماعی ایفا کند. چنین برنامههایی به مخاطبان نشان میدهد که معلولیت لزوما به معنای ناتوانی نیست و افراد دارای معلولیت میتوانند در حوزههای مختلف از هنر و خلاقیت تا فعالیتهای فکری و گروهی تواناییهای چشمگیری داشته باشند. وقتی این توانمندیها در قالب برنامههای پرمخاطب تلویزیونی نمایش داده میشود، کلیشههای رایج درباره محدودیتهای این افراد بهتدریج کمرنگتر میشود و جامعه بیشتر به سمت پذیرش تنوع و برابری فرصتها حرکت میکند. علاوه بر این، این مسابقهها میتواند برای بسیاری از افراد دارای معلولیت الهامبخش باشند و اعتمادبهنفس و انگیزه بیشتری برای حضور فعال در عرصههای اجتماعی، فرهنگی و حرفهای ایجاد کنند.
مزایا و محدودیتهای یک مسابقه
هرچند برگزاری مسابقههای تلویزیونی با حضور افراد دارای معلولیت در بسیاری از کشورها رواج دارد اما همواره این پرسش مطرح بوده است که آیا این افراد بهتر است در مسابقات عمومی شرکت کنند یا برنامههای اختصاصی برای آنان برگزار شود. این موضوع در حوزههای اجتماعی و فرهنگی مورد بحث قرار گرفته و هر یک از این دو رویکرد مزایا و محدودیتهای خاص خود را دارند؛ از همینرو بسیاری از کارشناسان معتقدند جامعه در عمل به ترکیبی از هر دو نیاز دارد.
متن کامل را در جامجم آنلاین بخوانید.