بازگشت «طلوع ماه» با ستاره‌های علم و فرهنگ
سری جدید برنامه «طلوع ماه» با حضور جمعی از مفاخر، اساتید و چهره‌های برجسته علمی، فرهنگی و هنری کشور از شبکه یک سیما پخش می‌شود.
این برنامه با هدف معرفی مفاخر و چهره‌های ماندگار ایران، در فضایی صمیمانه و گفت‌وگومحور به میزبانی هنرمند پیشکسوت سینما و تلویزیون (داریوش ارجمند)، مسیر زندگی، تجربیات حرفه‌ای و فعالیت‌های علمی و فرهنگی مهمانان را درراستای پیشرفت و اعتلای فرهنگ و دانش ایران بررسی می‌کند. از جمله مهمانان این سری می‌توان به استاد محمود گلابچی در حوزه معماری، استاد حسین آذرنیوند در حوزه محیط زیست، استاد حسین اردکانی در حوزه هواشناسی و استاد جواد محقق در حوزه ادبیات اشاره کرد که هر یک در گفت‌وگویی تخصصی به بررسی موضوعات مرتبط با حوزه فعالیت خود و انتقال تجربیات و دیدگاه‌های‌شان می‌پردازند.
دکتر حسین آذرنیوند استاد دانشگاه و متخصص حوزه مرتع‌داری و منابع طبیعی، با حضور در یکی از قسمت‌های این برنامه به تشریح چالش‌های زیست‌محیطی کشور پرداخت و گفت: خشکسالی، سیلاب، فرونشست زمین و تخریب پوشش گیاهی را نمی‌توان صرفا پدیده‌هایی طبیعی دانست. زیرا نحوه مدیریت منابع آب و خاک و میزان مداخله انسان در طبیعت، در شدت بسیاری از این بحران‌ها نقش تعیین‌کننده‌ای دارد. وی با اشاره به وسعت مراتع ایران، اهمیت جنگل‌های زاگرس و هیرکانی و ضرورت احیای آبخوان‌ها، خواستار تقویت ساختارهای حفاظتی، اصلاح الگوی مصرف آب و افزایش مشارکت مردم در صیانت از منابع طبیعی شد. دکتر آذرنیوند در پاسخ به این پرسش که منابع طبیعی چه جایگاهی در زندگی مردم و توسعه کشور دارد، گفت: منابع طبیعی زیربنای حیات، امنیت زیستی و پایداری سرزمین هستند.
وی افزود: آب، خاک، جنگل و مرتع اجزای به‌هم‌پیوسته یک نظام طبیعی‌اند و تخریب هرکدام می‌تواند بخش‌های دیگر را تحت تاثیر قرار دهد و در حفظ تنوع زیستی، کنترل فرسایش، تنظیم چرخه آب و تامین امنیت غذایی نقش اساسی دارند.
وی در پاسخ به سوالی درباره اهمیت مراتع ایران و ضرورت حفاظت از آنها گفت: ایران بیش از ۸۴میلیون هکتار مرتع دارد و این گستره عظیم، نقش مهمی در اقتصاد روستایی و عشایری و حفظ تعادل اکولوژیک کشور ایفا می‌کند.
وی افزود: ارزش مراتع تنها به تامین علوفه دام محدود نیست بلکه گیاهان دارویی و صنعتی، زنبورداری، گردشگری طبیعی، حفاظت از خاک و افزایش نفوذ آب نیز به این عرصه‌ها وابسته‌اند و پوشش گیاهی مرتع با کاهش انرژی قطرات باران به تثبیت خاک کمک می‌کند.
مهمان برنامه طلوع ماه در پاسخ به این پرسش که آیا دامداری نیز می‌تواند در حفظ یا تخریب مراتع مؤثر باشد، گفت: دامداری زمانی با حفاظت از مرتع سازگار است که تعداد دام، زمان ورود به مرتع و مدت چرا با ظرفیت اکولوژیک منطقه تناسب داشته باشد. چرای اصولی می‌تواند در پراکنش بذر و بازگشت مواد آلی به خاک مؤثر باشد اما چرای بیش از ظرفیت، پوشش گیاهی را تضعیف می‌کند و زمینه فرسایش خاک و تخریب سرزمین را فراهم می‌آورد. وی در پاسخ به سوال دیگری درباره مهم‌ترین عوامل فرسایش خاک در ایران گفت: از بین رفتن پوشش گیاهی، چرای بی‌رویه، بهره‌برداری نامناسب از زمین و کاهش نفوذپذیری خاک از عوامل مهم فرسایش هستند. وی افزود: فرسایش خاک فقط به‌معنای از دست رفتن زمین کشاورزی نیست بلکه رسوب‌گذاری در مخازن سدها، افزایش خسارت سیلاب و کاهش توان زیستی سرزمین نیز از پیامدهای آن است.
دکتر آذرنیوند در پاسخ به این پرسش که خشکسالی تا چه اندازه در شکل‌گیری بحران منابع آب کشور نقش دارد، گفت: ایران سرزمینی خشک و نیمه‌خشک است و خشکسالی پدیده‌ای جدید در تاریخ این کشور نیست بلکه مسأله اساسی این است که باید متناسب با شرایط اقلیمی برنامه‌ریزی کنیم.
وی خاطرنشان کرد: ایرانیان در گذشته با استفاده از روش‌هایی مانند قنات خود را با محدودیت منابع آب سازگار کرده بودند اما در دهه‌های اخیر گسترش برداشت از آب‌های زیرزمینی و مصرف بیش از ظرفیت منابع، مشکلات جدی ایجاد کرده است.
دکتر حسین آذرنیوند استاد دانشگاه و متخصص حوزه مرتع‌داری و منابع طبیعی، با حضور در یکی از قسمت‌های این برنامه به تشریح چالش‌های زیست‌محیطی کشور پرداخت و گفت: خشکسالی، سیلاب، فرونشست زمین و تخریب پوشش گیاهی را نمی‌توان صرفا پدیده‌هایی طبیعی دانست. زیرا نحوه مدیریت منابع آب و خاک و میزان مداخله انسان در طبیعت، در شدت بسیاری از این بحران‌ها نقش تعیین‌کننده‌ای دارد. وی با اشاره به وسعت مراتع ایران، اهمیت جنگل‌های زاگرس و هیرکانی و ضرورت احیای آبخوان‌ها، خواستار تقویت ساختارهای حفاظتی، اصلاح الگوی مصرف آب و افزایش مشارکت مردم در صیانت از منابع طبیعی شد. دکتر آذرنیوند در پاسخ به این پرسش که منابع طبیعی چه جایگاهی در زندگی مردم و توسعه کشور دارد، گفت: منابع طبیعی زیربنای حیات، امنیت زیستی و پایداری سرزمین هستند.
وی افزود: آب، خاک، جنگل و مرتع اجزای به‌هم‌پیوسته یک نظام طبیعی‌اند و تخریب هرکدام می‌تواند بخش‌های دیگر را تحت تاثیر قرار دهد و در حفظ تنوع زیستی، کنترل فرسایش، تنظیم چرخه آب و تامین امنیت غذایی نقش اساسی دارند.
وی در پاسخ به سوالی درباره اهمیت مراتع ایران و ضرورت حفاظت از آنها گفت: ایران بیش از ۸۴میلیون هکتار مرتع دارد و این گستره عظیم، نقش مهمی در اقتصاد روستایی و عشایری و حفظ تعادل اکولوژیک کشور ایفا می‌کند.
وی افزود: ارزش مراتع تنها به تامین علوفه دام محدود نیست بلکه گیاهان دارویی و صنعتی، زنبورداری، گردشگری طبیعی، حفاظت از خاک و افزایش نفوذ آب نیز به این عرصه‌ها وابسته‌اند و پوشش گیاهی مرتع با کاهش انرژی قطرات باران به تثبیت خاک کمک می‌کند.
مهمان برنامه طلوع ماه در پاسخ به این پرسش که آیا دامداری نیز می‌تواند در حفظ یا تخریب مراتع مؤثر باشد، گفت: دامداری زمانی با حفاظت از مرتع سازگار است که تعداد دام، زمان ورود به مرتع و مدت چرا با ظرفیت اکولوژیک منطقه تناسب داشته باشد. چرای اصولی می‌تواند در پراکنش بذر و بازگشت مواد آلی به خاک مؤثر باشد اما چرای بیش از ظرفیت، پوشش گیاهی را تضعیف می‌کند و زمینه فرسایش خاک و تخریب سرزمین را فراهم می‌آورد. وی در پاسخ به سوال دیگری درباره مهم‌ترین عوامل فرسایش خاک در ایران گفت: از بین رفتن پوشش گیاهی، چرای بی‌رویه، بهره‌برداری نامناسب از زمین و کاهش نفوذپذیری خاک از عوامل مهم فرسایش هستند. وی افزود: فرسایش خاک فقط به‌معنای از دست رفتن زمین کشاورزی نیست بلکه رسوب‌گذاری در مخازن سدها، افزایش خسارت سیلاب و کاهش توان زیستی سرزمین نیز از پیامدهای آن است.
دکتر آذرنیوند در پاسخ به این پرسش که خشکسالی تا چه اندازه در شکل‌گیری بحران منابع آب کشور نقش دارد، گفت: ایران سرزمینی خشک و نیمه‌خشک است و خشکسالی پدیده‌ای جدید در تاریخ این کشور نیست بلکه مسأله اساسی این است که باید متناسب با شرایط اقلیمی برنامه‌ریزی کنیم.
وی خاطرنشان کرد: ایرانیان در گذشته با استفاده از روش‌هایی مانند قنات خود را با محدودیت منابع آب سازگار کرده بودند اما در دهه‌های اخیر گسترش برداشت از آب‌های زیرزمینی و مصرف بیش از ظرفیت منابع، مشکلات جدی ایجاد کرده است.