اروپا؛ قربانی ماجراجوییهای آمریکا
اعتراضات دانشجویی فرانسه که با مطالبات آموزشی آغاز گردید، بهسرعت به موجی از خشم مردمی بدل شد که امنیت شهرهای بزرگ این کشور را برهم زد و به دیگر کشورهای اروپایی سرایت کرد. این گسترش نشان میدهد اروپا با بحرانی فراگیر و ریشهدار روبهروست که با جنگ اوکراین و جنگ علیه ایران پیوند خورده؛ بحرانی که بهای تبعیت این قاره از دستورکار تجاوز و سلطه آمریکاست.
دکتر فاضل علی - فعال رسانهای عراقی
این بحران، استانداردهای دوگانه را نیز آشکار کرد. نهادها و دولتهایی که اعتراضات محدود در ایران را دستاویز ترسیم چهرهای دیکتاتورمآب از جمهوری اسلامی قرار دادند، دربرابر سرکوب و بازداشت معترضان اروپایی سکوت کردند؛ آن هم درحالیکه اعتراضات ایران آلوده به نفوذ مزدوران بود و ریشه اقتصادیاش به تحریم و تجاوز بازمیگشت و ایران میان مطالبات مشروع و کودتاگری مزدوران تفاوت قائل شد.
فرانسه در آتش
در فرانسه بین ۵۵۰ تا ۸۰۰هزار نفر در دهها شهر ازجمله پاریس، لیل، مارسی، لیون و بوردو به خیابان آمدند. اعتراضات به آشوبهایی کمسابقه انجامید. ساختمانهای تاریخی شهرداریها به آتش کشیده شد، فروشگاههای لوکس مورد غارت قرار گرفت و به خودروهای پلیس و دفاتر رسانهها حمله شد. نخستوزیر فرانسه از بازداشت ۱۲۰۰نفر و زخمی شدن ۱۵۰مامور پلیس تنها در یک آخر هفته خبر داد. این صحنهها که یادآور خشم مردم در کشورهای فقیر و غارتشده است، بیشتر به یک انقلاب اجتماعی شبیه است تا اعتراضی صنفی.
سرایت به اروپا
شعله اعتراضات دست کم هفت کشور دیگر اروپایی را فراگرفت. در ایتالیا، شهرهای تورین، میلان، بولونیا و باری صحنه درگیری دانشجویان و پلیس بود و دانشجویان در اعتراض به صرف مالیاتها در جنگ بهجای آموزش، ماکت تانک به آتش کشیدند؛ نمادی گویا از جوهر بحران.
ریشههای بحران
اروپا از پایان جنگ جهانی دوم در دام وابستگی به آمریکا گرفتار است و به نیابت از آن وارد منازعاتی شده که به منافعش آسیب زدهاند. نتیجه، شکافی عمیق میان ظرفیتهای تمدنی اروپا و وضعیت معیشتی مردم آن است. مهمترین عوامل این بحران عبارتند از:
1. فرسایش بودجههای عمومی در پی کمکهای هنگفت نظامی و مالی به اوکراین
2. قطع گاز روسیه و اتکا به جایگزینهای پرهزینه که تورمی ساختاری و بلندمدت به بارمی آورد.
3. شوک دوگانه قیمت نفت، به سبب همزمانی پیامدهای جنگ اوکراین با تنشهای نظامی مرتبط با ایران و بسته شدن تنگه هرمز
حتی امانوئل مکرون رئیسجمهور فرانسه ریشه اصلی گرانیها را بسته شدن تنگه هرمز دانست؛ گلوگاهی که به تعبیر او جریان انرژی اروپا را مسدود کرده است. او تصریح کرد اروپاییها بیصبرانه منتظر بازگشایی تنگهاند تا قیمت انرژی و کالاها کاهش یابد. سخنگوی دولت فرانسه نیز آنچه را مردم این کشور تجربه میکنند مستقیما به بسته شدن تنگه هرمز نسبت داد؛ اعترافی صریح به اینکه شهروندان اروپایی تاوان جنگی را میپردازند که آمریکا علیه ایران بهراه انداخت.
جمعبندی
اروپا بهای تبعیت کورکورانه از هژمونی آمریکایی را میپردازد که خود دربرابر مقاومت آزادگان جهان و پایان نظم تکقطبی با بحرانی راهبردی روبهروست. اگر اروپا به جایگاه تمدنی و منافع واقعی خود بازمیگشت، در کنار آزادی ملتها و صلحی مبتنی بر عدالت میایستاد و خود را از کابوس آمریکایی که بر سینهاش سنگینی میکند رها میساخت.