اصرار نتانیاهو بر فرافکنی و طرح اتهام علیه بازیگران خارجی بهعلاوه احزاب عرب پس از شکست در تحولات پساهفت اکتبر به نزاع در کنست منجر شد
آتش اختلاف در لانه صهیون
همزمان با آغاز به کار کنست بیستوششم، صحن پارلمان رژیمصهیونیستی به عرصه رویارویی لفظی و آشکارشدن شکافهای سیاسی تبدیل شد؛ جایی که سخنان بنیامین نتانیاهو درباره تشکیل کابینه وحدت ملی، با اعتراض مخالفان و جدال بر سر تحقیق درباره وقایع هفتم اکتبر و مناسبات ادعایی مشاورانش با قطر همراه شد. نتانیاهو ضمن درخواست برای بررسی دخالت بازیگران خارجی در انتخابات، احزاب عربی و همکاری رقبایش با حزب «رعم» و «فهرست مشترک» را هدف انتقاد قرار داد و گفت کابینه نباید به حمایت این جریانها متکی باشد. نفتالی بنت، نخستوزیر پیشین و رئیس حزب «بیاحد»، در واکنش سخنان او را قطع کرد و خواستار تشکیل کمیسیون تحقیق درباره وقایع هفتم اکتبر ۲۰۲۳ و توضیح درباره مشاوران قطری نتانیاهو شد؛ اظهاراتی که با پاسخ اوفیر کاتس و مداخله ایتامار بنگویر همراه شد. گزارشها از مشاجره بنت با سارا نتانیاهو حکایت دارند. بیشتر نمایندگان عرب همزمان با نواختن سرود رژیم از صحن خارج شدند؛ هرچند منصور عباس و نمایندهای از حزب هدش در سالن ماندند. همچنین، گادی آیزنکوت سخنرانی نتانیاهو را تفرقهافکن و شرمآور خواند و خواستار تشکیل کابینه اضطراری ملی شد. مجموعه این رخدادها، اختلاف بر سر پاسخگویی امنیتی، ائتلافسازی و جایگاه احزاب عرب را در کانون بحران سیاسی اراضی اشغالی قرار داده است.
سیدرضا حسینی | گروه بین الملل
تقابل بیمحابای ائتلاف حاکم و مخالفان
بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر رژیم صهیونیستی، روز سهشنبه در سخنرانی تندی در نشست افتتاحیه کنست جدید، خواستار تشکیل کابینه وحدت ملی شد و به رقبای سیاسی خود درباره تشکیل «کابینه اقلیت» با حمایت یک یا هر دو حزب عرب هشدار داد. او اعضای این احزاب را به تلاش برای نابودی رژیمصهیونی و حمایت از تروریسم متهم کرد و خواستار کنار گذاشتن آنها از ساختار کابینه شد.
گادی آیزنکوت، رهبر حزب «یاشار»، در واکنش به سخنان نتانیاهو اعلام کرد که اظهارات نفرتپراکنانه نخستوزیر بیش از پیش نشان داد که او شایستگی ادامه حضور در قدرت را ندارد. نمایندگان عرب کنست نیز نتانیاهو را نژادپرستانه خواندند و تأکید کردند که سخنان او عزمشان را برای برکناری وی از نخستوزیری راسختر کرده است. حزب یاشار بهسرکردگی آیزنکوت ساعاتی بعد، مذاکرات برنامهریزیشده با نمایندگان حزب لیکود برای روز چهارشنبه را لغو کرد. نتانیاهو که در انتخابات ماه گذشته اکثریت پارلمانی خود را از دست داده بود، پس از آنکه اسحاق هرتزوگ، رئیسجمهور رژیم صهیونیستی، روز یکشنبه مأموریت تشکیل کابینه را به آیزنکوت سپرد، همچنان به کارزار انتخاباتی پیشین خود علیه احزاب عرب ادامه داد. او با بیاعتبارسازی این جریانها و معرفی آنها بهعنوان حامیان تروریسم، ظاهرا میکوشد امکان تشکیل کابینه ائتلافی آیزنکوت و متحدانش با پشتیبانی احزاب عرب را تضعیف کند.
جنجال و اعتراض به نتانیاهو
با ادامهیافتن نفرتپراکنی سرکرده حزب لیکود علیه دشمنانش، نفتالی بنت، رهبر حزب بیاحد و نخستوزیر پیشین رژیمصهیونیستی، در جریان سخنرانی نتانیاهو چندین بار سخنان او را قطع کرد و ظاهرا فریاد زد: «پس کمیسیون تحقیق دولتی درباره هفتم اکتبر چه میشود؟ چرا قطر را بهعنوان کشور دشمن اعلام نمیکنید؟ مشاوران قطری خودتان چه میشوند؟» گزارشهای اخیر حاکی از آن است که یوناتان اوریخ، مشاور باسابقه نتانیاهو، در جریان بازجویی پلیس پذیرفته است صدها هزار شکل بابت فعالیتهای مرتبط با قطر دریافت کرده؛ فعالیتهایی که حتی پس از هفتم اکتبر نیز ادامه یافتهاند. اوریخ همچنان به همکاری با نتانیاهو ادامه میدهد. اوفیر کاتس، رئیس فراکسیون حزب لیکود، در پاسخ به بنت گفت: «همراه با طیبی و عباس خودت درباره این موضوع تحقیق کن.» او با این اظهارات به احمد طیبی، نماینده فهرست مشترک، و منصور عباس، رهبر حزب رعم، اشاره کرد. تصاویر منتشرشده همچنین مشاجره بنت با سارا نتانیاهو، همسر نخستوزیر، را در جریان این درگیریها نشان میدهد. همزمان، یائیر گولان، رئیس حزب دموکراتها، به همراه شماری از اعضای حزبش در اعتراض به سخنان نتانیاهو سالن را ترک کردند. گیلعاد کاریو، نماینده این حزب در کنست، نیز فریاد زد: «شما چه میزان پول از قطر دریافت کردهاید؟» کاریو در ادامه خطاب به نتانیاهو گفت: «از زمان ماجرای بالکن میدان صهیون، دیگر دست از تحریک افکار عمومی برنداشتهاید.» او به تجمع انتخاباتی اکتبر ۱۹۹۵ در قدس اشغالی اشاره داشت که نتانیاهو در آن سخنرانی کرد و شماری از حاضران شعار «مرگ بر رابین» سر دادند. یک ماه پس از آن تجمع، اسحاق رابین، نخستوزیر وقت چپگرای رژیمصهیونیستی، به دست یک یهودی راستگرای افراطی ترور شد.
آخرین تلاش برای حفظ اردوگاه حریدیها
نخستوزیر رژیمصهیونیستی توامان با منازعه علیه مخالفان به نمایندگان احزاب حریدی هشدار داد به ائتلاف دشمنانش اعتماد نکنند. آیزنکوت برای تشکیل کابینه تلاش میکند و احتمال دارد در این مسیر از حمایت احزاب یهودی افراطی ارتدوکس نیز برخوردار شود. نتانیاهو در سخنرانی خود مدعی شد هویت یهودی اسرائیل در معرض خطر قرار گرفته است.
نتانیاهو با لحنی ترغیبآمیز خطاب به نمایندگان حریدی گفت: «به برادران حریدی خود میگویم که نباید اجازه داد دولت اقلیت به رهبری آیزنکوت نیز تشکیل شود. زیرا من بهخوبی میدانم چه چیزی در میان است؛ نهفقط چالش عظیم امنیتی، بلکه چالش بزرگ داخلی برای حفظ هویت یهودی دولت اسرائیل نیز مطرح است.» نتانیاهو درباره طرحهای قانونی مربوط به سربازی اجباری حریدیها و معافیتهای آنان، که بیش از یک دهه وعده تصویبشان را داده است، گفت: «وظیفه مشترک ما این است که ساماندهی وضعیت طلاب علوم دینی را به سرانجام برسانیم و با اجماعی گسترده، در همکاری با رهبری معنوی شما، قانون خدمت سربازی را تصویب کنیم.» حزب حریدی «یهودیت متحد توراتی» از نتانیاهو به دلیل تصویبنکردن قانونی برای معافیت طلاب مدارس دینی از خدمت سربازی ناخشنود است و به همین دلیل، از معرفی دوباره او به اسحاق هرتزوگ برای تشکیل کابینه خودداری کرد. در مقابل، حزب شاس همچنان در اردوگاه سیاسی نخستوزیر باقیمانده است. ائتلاف نتانیاهو تنها ۵۳کرسی در کنست دارد؛ درحالیکه احزاب مخالف او، ازجمله حزب رعم و فهرست مشترک، در مجموع ۶۷ کرسی را در اختیار دارند. بااینحال، مسیر آیزنکوت برای تشکیل ائتلافی پارلمانی همچنان روشن نیست؛ زیرا سه حزب مخالف متکی بر رأیدهندگان یهودی تاکنون از همکاری با احزاب عرب خودداری کردهاند همچنین هنوز مشخص نیست آیزنکوت بتواند حزب یهودیت متحد توراتی را به همکاری متقاعد کند؛ حزبی که با اصل پیشنهادی او مبنی بر الزام همگان به انجام سربازی اجباری مخالفت میکند.