رونمایی از میراث پنهان خراسان جنوبی
خراسان جنوبی در ادامه تلاش‌ها برای شناسایی و حفاظت از میراث تاریخی و فرهنگی خود، شاهد ثبت ملی ۳۹ اثر جدید بوده است؛ آثاری که از بناهای تاریخی و پدیده‌های طبیعی گرفته تا غذاهای سنتی، آیین‌های محلی و اشیای تاریخی را دربرمی‌گیرند.این اقدام می‌تواند علاوه بر تقویت حفاظت از داشته‌های تاریخی استان، زمینه معرفی بیشتر ظرفیت‌های فرهنگی و گردشگری خراسان جنوبی را فراهم کند؛ استانی که بخش مهمی از هویت تاریخی مناطق شرقی ایران را در خود جای داده است.
۳۹ اثر در چهار حوزه میراثی
علی شریعتی‌منش، معاون میراث‌فرهنگی اداره‌کل میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی خراسان جنوبی، اعلام کرده است که از ابتدای سال ۱۴۰۵ تاکنون، ثبت ملی ۳۹ اثر از این استان در چهار حوزه مختلف به تأیید دفتر ثبت وزارت میراث فرهنگی رسیده است.بر اساس اعلام این مسئول، پنج اثر در گروه میراث غیرمنقول قرار دارند که بناهای تاریخی را شامل می‌شوند.
همچنین هشت اثر طبیعی، از جمله درختان کهنسال و پدیده‌های طبیعی، در فهرست آثار تأییدشده قرار گرفته‌اند.در بخش میراث ناملموس نیز ۱۰ اثر شامل غذاهای سنتی، آداب و رسوم و آیین‌های بومی شناسایی و تأیید شده‌اند. ۱۶ اثر دیگر نیز در گروه میراث منقول قرار دارند که آثار تاریخی و فرهنگی را شامل می‌شوند.به گفته شریعتی‌منش، مراحل ثبت این آثار تأیید شده و با ابلاغ شماره ثبت ملی از سوی وزارت میراث فرهنگی، به فهرست میراث ملی کشور اضافه خواهند شد.
بیرجند؛ پیشتاز در آثار تاریخی ثبت‌شده
خراسان جنوبی تاکنون یک‌هزار و ۶۱ اثر ثبت‌شده در فهرست میراث ملی کشور دارد. از این تعداد، ۸۰۴ اثر در حوزه میراث غیرمنقول، ۹۰ اثر طبیعی، ۹۷ اثر ناملموس و حدود ۷۰ اثر منقول هستند.
در میان شهرستان‌های استان، بیرجند بیشترین تعداد آثار تاریخی ثبت ملی‌شده را به خود اختصاص داده است. خانه‌های تاریخی، مساجد و آب‌انبارها از جمله شاخص‌ترین بناهایی هستند که در این فهرست جای گرفته‌اند.یکی از مهم‌ترین آثار تاریخی استان نیز مسجد جامع قاین است؛ بنایی که به‌عنوان قدیمی‌ترین اثر تاریخی ثبت ملی‌شده خراسان جنوبی معرفی شده و قدمت آن از قرن چهارم هجری تا دوره صفویه امتداد دارد.
ثبت ملی؛ فراتر از یک عنوان رسمی
ثبت آثار در فهرست میراث ملی صرفا به معنای افزودن نام یک بنا یا پدیده طبیعی به فهرست رسمی کشور نیست. این فرایند می‌تواند زمینه شناسایی دقیق‌تر، مستندسازی و حفاظت اصولی از آثار ارزشمند را فراهم کند.
از سوی دیگر، معرفی غذاهای محلی، آیین‌های بومی و میراث طبیعی در کنار بناهای تاریخی، امکان توسعه شکل‌های متنوع‌تری از گردشگری را ایجاد می‌کند.با این حال، ثبت ملی زمانی می‌تواند به حفاظت واقعی از میراث فرهنگی منجر شود که با برنامه‌های مستمر مرمت، نگهداری، نظارت و معرفی عمومی همراه باشد؛ موضوعی که اهمیت آن برای استانی با چنین تنوع تاریخی و فرهنگی دوچندان است.
علی شریعتی‌منش، معاون میراث‌فرهنگی اداره‌کل میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی خراسان جنوبی، اعلام کرده است که از ابتدای سال ۱۴۰۵ تاکنون، ثبت ملی ۳۹ اثر از این استان در چهار حوزه مختلف به تأیید دفتر ثبت وزارت میراث فرهنگی رسیده است.بر اساس اعلام این مسئول، پنج اثر در گروه میراث غیرمنقول قرار دارند که بناهای تاریخی را شامل می‌شوند.
همچنین هشت اثر طبیعی، از جمله درختان کهنسال و پدیده‌های طبیعی، در فهرست آثار تأییدشده قرار گرفته‌اند.در بخش میراث ناملموس نیز ۱۰ اثر شامل غذاهای سنتی، آداب و رسوم و آیین‌های بومی شناسایی و تأیید شده‌اند. ۱۶ اثر دیگر نیز در گروه میراث منقول قرار دارند که آثار تاریخی و فرهنگی را شامل می‌شوند.به گفته شریعتی‌منش، مراحل ثبت این آثار تأیید شده و با ابلاغ شماره ثبت ملی از سوی وزارت میراث فرهنگی، به فهرست میراث ملی کشور اضافه خواهند شد.
بیرجند؛ پیشتاز در آثار تاریخی ثبت‌شده
خراسان جنوبی تاکنون یک‌هزار و ۶۱ اثر ثبت‌شده در فهرست میراث ملی کشور دارد. از این تعداد، ۸۰۴ اثر در حوزه میراث غیرمنقول، ۹۰ اثر طبیعی، ۹۷ اثر ناملموس و حدود ۷۰ اثر منقول هستند.
در میان شهرستان‌های استان، بیرجند بیشترین تعداد آثار تاریخی ثبت ملی‌شده را به خود اختصاص داده است. خانه‌های تاریخی، مساجد و آب‌انبارها از جمله شاخص‌ترین بناهایی هستند که در این فهرست جای گرفته‌اند.یکی از مهم‌ترین آثار تاریخی استان نیز مسجد جامع قاین است؛ بنایی که به‌عنوان قدیمی‌ترین اثر تاریخی ثبت ملی‌شده خراسان جنوبی معرفی شده و قدمت آن از قرن چهارم هجری تا دوره صفویه امتداد دارد.
ثبت ملی؛ فراتر از یک عنوان رسمی
ثبت آثار در فهرست میراث ملی صرفا به معنای افزودن نام یک بنا یا پدیده طبیعی به فهرست رسمی کشور نیست. این فرایند می‌تواند زمینه شناسایی دقیق‌تر، مستندسازی و حفاظت اصولی از آثار ارزشمند را فراهم کند.
از سوی دیگر، معرفی غذاهای محلی، آیین‌های بومی و میراث طبیعی در کنار بناهای تاریخی، امکان توسعه شکل‌های متنوع‌تری از گردشگری را ایجاد می‌کند.با این حال، ثبت ملی زمانی می‌تواند به حفاظت واقعی از میراث فرهنگی منجر شود که با برنامه‌های مستمر مرمت، نگهداری، نظارت و معرفی عمومی همراه باشد؛ موضوعی که اهمیت آن برای استانی با چنین تنوع تاریخی و فرهنگی دوچندان است.