مروری بر كتاب «از خودبیگانگی انسان مدرن»
در جست‌وجوی خویش
انسان‌ها همیشه مسأله اندیشمندان و متفكران جوامع بوده و تلاش كرده‌اند با بررسی تاثیری كه جوامع بر انسان و برعكس می‌گذارد روایتی از موضع انسان در نسبت با جامعه داشته باشند. كتاب «ازخودبیگانگی انسان مدرن» دغدغه انسان معاصر دارد و نویسنده آن كوشیده با بررسی زوایای متفاوت این انسان او را در معرض واقعیت خویش قرار دهد.
در این اثر مولف آن كوشش كرده تصویری روشن از انسان ازخودبیگانه شده در روزگار كنونی - كه حقیقت را گم كرده و به هر دری می‌كوبد با در بسته روبه‌رو می‌شود - را به خواننده خویش نشان دهد تا از این رهگذر تلنگری ولو اندك بر پیكره این انسان سرگشته وارد آورد. بیان حقایق شاید به مذاق و كام بسیاری خوش نیاید و از این منظر این كتاب ممكن است كام هر خواننده‌ای را تلخ كند، زیرا او از شنیدن واقعیت‌های درباره خود فرار می‌كند، ولی در این كتاب نویسنده با چیره‌دستی و تسلط بر علم‌الاجتماع می‌كوشد تصویری از عوامل موثر در از خودبیگانه شدن انسان مدرن ارائه كند. سرمایه‌داری افسار گسیخته اصلی‌ترین عاملی است كه در این كتاب به عنوان مولفه مهم از خود بیگانه شدن یا به تعبیر فرنگی‌ها «الینه شدن» معرفی می‌شود؛ نظامی كه در آن اصالت سود محوریت دارد و تلاش شده این واقعیت عریان و بی‌پرده به خواننده نشان داده شود. سیستمی كه بر پایه استثمار افراد برپا ایستاده زمینه دور شدن انسان‌ها از اصول انسانی را فراهم می‌كند و تبدیل به ابزاری برای رفاه صاحبان سرمایه شده است. انسان‌هایی كه ابزار تولید و ثروت‌اندوزی سرمایه‌داران هستند و هیچ كرامت و جایگاهی در جامعه ندارند.
این كتاب كه تالیف فریتز پاپنهایم است و مجید مددی آن را ترجمه كرده توسط نشر «بان» منتشر شده است و می‌خواهد در حكم آینه‌ای برای جوامع سرمایه‌زده عمل كرده و آنها را وادار به نگریستن در خویش كند. در بخشی از این كتاب می‌خوانیم: «این طور به نظر می‌رسد كه امروزه اعتماد و ایمان ما نسبت به ماشین بسیار كمتر از گذشته شده است و حتی بسیاری از معاصران ما با پوزخندی به مفهوم پیشرفت واكنش نشان می‌دهند و این تغییر البته یكشبه اتفاق نیفتاد. حتی در گذشته كه دستاوردهای فناوری مدرن با بوق و كرنا ستایش می‌شد، صداهای هشداردهنده و تردیدآمیزی نیز به گوش می‌رسید. اما در آن روزگار اتهام بر ضد ماشین كاملا متفاوت بود با ادعانامه‌ای كه امروز علیه آن صادر می‌شود. در گذشته حمله به‌طور عمده از سوی كسانی صورت می‌گرفت كه تأثیرات اقتصادی سریع جامعه بیشتر آشفته‌شان كرده بود تا تأثیرات شدید آن بر روح انسان‌ها.» به همین خاطر است كه این كتاب انسانیت افراد را هدف گرفته تا نشان دهد اگر انسان به خویش فكر نكند چیزی نمانده كه زیر چرخ‌های پرشتاب دنیای مدرن سرمایه‌سالار خرد شود!