پادشاه لخت است!
علی سلیمی
احتمالا قصه «لباس پادشاه» را شنیده و شاید هم خوانده باشید. قصه‌ای كه در آن عده‌ای كلاهبردار به دربار پادشاه راه پیدا می‌كنند و با حقه‌بازی سعی می‌كنند برای پادشاه لباسی متفاوت طراحی كنند تا همگان را شگفت‌زده كند. لباسی كه در نهایت موجب ریشخند و بی‌آبرویی پادشاه می‌شود.
حالا قصه كتاب «كوسه شكم‌پُر ۱۲ میلیون دلاری» كه پرونده‌ای بر اقتصاد هنر معاصر است نیز چیزی مشابه قصه لباس پادشاه است. كتابی كه در حكم همان كودك ماجرا وارد شده و دارد فریاد می‌زند پادشاه لخت است. كتابی كه توخالی و پوچ بودن هنر غربی را به رخ مخاطب می‌كشد، البته بدون این‌كه بخواهد او را آزار دهد، این تصاویر را برابر او قرار می‌دهد. نویسنده كوشش می‌كند كاملا بی‌طرف باشد تا بتواند روایت دقیقی از اتفاقات حاكم بر بازار هنر به خواننده عرضه كند. اتفاقاتی كه نشان می‌دهد آوای دهل شنیدن از دور خوش است. نویسنده بدون پیش‌فرض وارد ماجرا می‌شود و نتیجه‌گیری را با ارائه شواهد متفاوت برای خواننده آسان می‌كند.
آثاری كه عنوان كتاب هم اشاره به یكی از آنها دارد، منطق هنری دقیق و درستی ندارند ولی با حمایت سرمایه‌داران تبدیل به آثار رده بالای بازار هنر می‌شوند. نویسنده بدون این‌كه موضعی در قبال اتفاقات رایج در بازار هنر داشته باشد، روایت خود را مطرح می‌كند تا همگان بفهمند پادشاه لباس به تن ندارد.
آثاری كه نمی‌توان اشاره‌ای به بسیاری از آنها كرد زیرا به قدری پوچ و توخالی‌اند كه نمی‌توان عنوان هنر روی آن گذاشت. نقاشی‌های با مدفوع فیل كه مجموعه‌ای از آنها با قیمتی حدود ۶۰۰ هزار پوند به فروش رفته و خالق آنها صاحب شهرت و عنوان هنرمند معاصر شده است!
می‌بینید خیلی دور نیست و تصور نكنید قرار است با آثاری مفهومی روبه‌رو باشیم كه از درك آنها عاجز هستیم. با مرور این كتاب قواعد حاكم بر بازار آثار هنری را می‌توان كشف كرد. بازاری كه بهتر است گفته شود قاعده‌ای بر آن حاكم نیست و تنها پول داشتن در آن تعیین كننده است. پولی كه دلال‌ها را حساس می‌كند تا برای كسب كمیسیون خود بازار را داغ كنند و آثاری كه هیچ مفهوم و حرفی برای گفتن ندارند و حتی از زاویه هنر برای هنر نیز قابل تحلیل نیستند به فروش‌های میلیونی برسند.
مولف در این كتاب سفری دور و دراز به بازار هنر كرده تا بتواند این روابط را كشف كند و با بسیاری از فعالان این عرصه سخن گفته تا بتواند مستندات قابل عرضه‌ای برای شواهدش داشته باشد. كتابی كه به مدافعان هنر و فرهنگ معاصر می‌توان هدیه داد تا با واقعیت موجود بهتر روبه‌رو شوند.
حالا قصه كتاب «كوسه شكم‌پُر ۱۲ میلیون دلاری» كه پرونده‌ای بر اقتصاد هنر معاصر است نیز چیزی مشابه قصه لباس پادشاه است. كتابی كه در حكم همان كودك ماجرا وارد شده و دارد فریاد می‌زند پادشاه لخت است. كتابی كه توخالی و پوچ بودن هنر غربی را به رخ مخاطب می‌كشد، البته بدون این‌كه بخواهد او را آزار دهد، این تصاویر را برابر او قرار می‌دهد. نویسنده كوشش می‌كند كاملا بی‌طرف باشد تا بتواند روایت دقیقی از اتفاقات حاكم بر بازار هنر به خواننده عرضه كند. اتفاقاتی كه نشان می‌دهد آوای دهل شنیدن از دور خوش است. نویسنده بدون پیش‌فرض وارد ماجرا می‌شود و نتیجه‌گیری را با ارائه شواهد متفاوت برای خواننده آسان می‌كند.
آثاری كه عنوان كتاب هم اشاره به یكی از آنها دارد، منطق هنری دقیق و درستی ندارند ولی با حمایت سرمایه‌داران تبدیل به آثار رده بالای بازار هنر می‌شوند. نویسنده بدون این‌كه موضعی در قبال اتفاقات رایج در بازار هنر داشته باشد، روایت خود را مطرح می‌كند تا همگان بفهمند پادشاه لباس به تن ندارد.
آثاری كه نمی‌توان اشاره‌ای به بسیاری از آنها كرد زیرا به قدری پوچ و توخالی‌اند كه نمی‌توان عنوان هنر روی آن گذاشت. نقاشی‌های با مدفوع فیل كه مجموعه‌ای از آنها با قیمتی حدود ۶۰۰ هزار پوند به فروش رفته و خالق آنها صاحب شهرت و عنوان هنرمند معاصر شده است!
می‌بینید خیلی دور نیست و تصور نكنید قرار است با آثاری مفهومی روبه‌رو باشیم كه از درك آنها عاجز هستیم. با مرور این كتاب قواعد حاكم بر بازار آثار هنری را می‌توان كشف كرد. بازاری كه بهتر است گفته شود قاعده‌ای بر آن حاكم نیست و تنها پول داشتن در آن تعیین كننده است. پولی كه دلال‌ها را حساس می‌كند تا برای كسب كمیسیون خود بازار را داغ كنند و آثاری كه هیچ مفهوم و حرفی برای گفتن ندارند و حتی از زاویه هنر برای هنر نیز قابل تحلیل نیستند به فروش‌های میلیونی برسند.
مولف در این كتاب سفری دور و دراز به بازار هنر كرده تا بتواند این روابط را كشف كند و با بسیاری از فعالان این عرصه سخن گفته تا بتواند مستندات قابل عرضه‌ای برای شواهدش داشته باشد. كتابی كه به مدافعان هنر و فرهنگ معاصر می‌توان هدیه داد تا با واقعیت موجود بهتر روبه‌رو شوند.