شبكه ماهوارهای ایران اینترنشنال از كجا آمده است؟
رد خون و نفت
این روزها درباره شبكه تلویزیونی «ایران اینترنشنال» زیاد صحبت میشود. حضور احتمالی مزدك میرزایی، این رسانه تازهتأسیس را دوباره بر سر زبانها انداخته و دستاندركاران آن امیدوارند این شوك مثبت كه منجر به برخی توجهات به آن شده، ادامهدار باشد. اما ایران اینترنشنال چطور شروع به كار كرد و چه كسانی حامی آن هستند؟ این گزارش در پی رسیدن به پاسخ این پرسشهاست.
مصطفی قاسمیان
از لندن برای تهران
ایران اینترنشنال كمی بیشتر از دو سال عمر دارد. در یك اتفاق نسبتا نامتعارف، اینشبكه ماهوارهای تنها 12 ساعت پیش از انتخابات ریاست جمهوری ایران آغاز به كار كرد. تصمیمی كه اتفاقی نیست و میتوان از آن معانی فراوانی برداشت كرد. دفتر مركزی
ایران اینترنشنال در لندن قرار دارد و ادعا میكند اولین شبكه 24 ساعته خبری فارسیزبان است؛ ادعایی كه طبعا با وجود شبكه خبر تلویزیون ایران، از اساس اشتباه است.
یك شبكه ثروتمند
ایران اینترنشنال به وضوح متمول است و این نكته، یكی از اصلیترین ویژگیهایی است كه به خاطر آن بین اهالی رسانه شناخته میشود. این شبكه
به تازگی حامی مالی جشنوارهای با عنوان «تیرگان» بوده كه ایرانیان كانادا برگزار میكنند و پوشش رسانهای مفصل این جشنواره را نیز بر عهده داشت. همچنین اهالی توییتر فارسی میدانند صفحه رسمی توییتر شبكه ایران اینترنشنال، با پروموت كردن توییتهای خود از طریق تبلیغات توییتری، سعی در جذب مخاطب دارد. به علاوه گفته میشود دستمزدی كه این شبكه ماهوارهای به كاركنانش میدهد، چیزی حدود دو برابر دیگر شبكههای ماهوارهای است.
رسانه نفتی سعودی
ایران اینترنشنال، همانند چند شبكه مشابه، تلاش دارد تا مستقل جلوه كند و نمایشی مبنی بر بیطرفی داشته باشد. اما دقت در سرمایهگذاران و حامیان این شبكه، ماجرا را متفاوت میكند. بر اساس اعلام رسمی شبكه، یك سرمایهدار اهل عربستان سعودی مالك اصلی ایران اینترنشنال است. با این حال بسیار گفته میشود كه دربار این كشور و مشخصا محمد بن سلمان ولیعهد، در تأمین بودجه این شبكه نقش دارند. گاردین این ادعا را به نقل از منبعی ناشناس تأیید كرد؛ منبعی كه بعدها گفته شد، جمال خاشقچی بوده است.
رد خون
طبق گزارشی كه روزنامه انگلیسی گاردین درباره این شبكه ماهوارهای منتشر كرد، سعود القحطانی، مشاور پادشاهی سعودی، از سرمایهگذاران این شبكه است.
حضور او از این جهت بسیار مهم است كه پس از رسوایی قتل جمال خاشقچی، روزنامهنگار آمریكایی عربستانیتبار، سعود القحطانی از تمام مناصب حكومتیاش بركنار شد؛ اتفاقی كه به وضوح،
رد پای این سرمایهدار را در ماجرای به قتل رساندن وی اثبات میكند. حتی گفته شد یكی از علل كشتهشدن خاشقچی، افشای رابطه ملك سلمان، ولیعهد جوان عربستان سعودی با شبكه تلویزیونی
ایران اینترنشنال بوده است.
دستاندركاران تولید شبكه
در فهرست مجریها، سردبیرها و برنامهسازهای شبكه ایران اینترنشنال، برخی چهرههای نسبتا شناخته شده حضور دارند كه تلاش كردهاند بار محتوایی و جذابیت به برنامههای این شبكه تزریق كنند؛ هرچند به گواه كارشناسان رسانه، توفیق چندانی نداشتهاند.
سردبیر خبر این شبكه، علیاصغر رمضانپور است كه روزگاری معاون فرهنگی وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی در دولت اصلاحات بوده است. صادق صبا، حسین رسام و كاملیا انتخابیفرد از دیگر دستاندركاران جلوی دوربین شبكه ایران اینترنشنال هستند. برخی مانند محمد منظرپور و نگار مرتضوی نیز قبلا در این شبكه حضور داشتهاند ولی اكنون از آن جدا شدهاند. جدایی مرتضوی یك روز پس از گفتوگو با سخنگوی گروه تروریستی الاحوازیه در این شبكه رخ داد و گفته میشود به دلیل اعتراض به این اقدام نامتعارف بوده است.
آنچنان كه خواندید، غالب عوامل این شبكه، پیشتر در بی.بی.سی فارسی، صدای آمریكا، منوتو و یورونیوز مشغول به كار بودهاند. كوچ این افراد از رسانههایی به مراتب باسابقهتر، بزرگتر و معتبرتر به این شبكه، یكی از دلایلی است كه دستودلبازی حامیان مالی ایران اینترنشنال را اثبات میكند. تصور كنید صادق صبا كه روزگاری در بی.بی.سی فارسی مدیریت میكرده، مجری و گزارشگر یك برنامه در شبكه تازهتأسیس ایران اینترنشنال شده است!
ایران اینترنشنال از حضور كدام چهرههای مشهور استفاده كرده است؟
دیده شدن به هر روش
شبكه ایران اینترنشنال در عمر كوتاه خود، چهرههای شناختهشده نسبتا زیادی را جلوی دوربین آورده است.
بیتردید مهمترین مصاحبهای كه در این شبكه انجام شده، گفتوگویی جنجالی بود كه این شبكه با یك تروریست انجام داد. به فاصله چندساعت پس از حمله تروریستی تابستان گذشته به رژه نیروهای سپاه پاسداران در شهر اهواز، با سخنگوی گروه تروریستی «الاحوازیه» گفتوگویی تلفنی پخش كرد و این شخص از طریق شبكه ایران اینترنشنال، مسؤولیت این حمله را به عهده گرفت. این اقدام خصمانه موجب واكنشهای گسترده علیه این شبكه شد، ولی نام آن را به سرعت بر سر زبانها انداخت.
دیگر گفتوگوی پرحاشیه شبكه ایران اینترنشنال، گفتوگو با رضا پهلوی فرزند شاه مخلوع بود كه به دلیل اتفاقات عجیبوغریب آن، حاشیهساز شد.
او در این برنامه كه شبیه یك سخنرانی انتخاباتی(!) بود، ادعا كرد با اعضای بسیج و سپاه پاسداران ارتباط دارد؛ ادعاهایی خندهدار كه از جانب حضار داخل استودیو، با سر تكان دادن تأیید میشد! این گفتوگو همانطور كه اهالی ایران اینترنشنال میخواستند، مورد توجه قرار گرفت.
در بخشهای فرهنگی هنری و همچنین ورزشی این شبكه، با افراد نسبتا خوشنامتری مواجه هستیم. شبكه ایران اینترنشنال
تا به حال چندین گفتوگو از چهرههایی چون گروه موسیقی دنگ شو، فیروز نادری دانشمند فضایی و... پخش كرده. محمد تقوی، فوتبالیست سابق كه مدتی نیز در ایران سرمربی تیم فوتبال تراكتورسازی بود، احتمالا مشهورترین چهره ورزشی است كه در شبكه ایران اینترنشنال به كارشناسی ورزشی میپردازد. این شبكه سال گذشته و در جریان مسابقات جام ملتهای آسیا، از حضور جلال طالبی، سرمربی سابق تیم ملی ایران بهره برد؛ چهرهای كه سالهاست در آمریكا زندگی میكند.
شهرزاد میرقلیخان دیگر چهره پرحاشیهای است كه در شبكه ایران اینترنشنال حاضر شد و به تکرار ادعاهای خود درباره سازمان صداوسیما و نهادهای امنیتی نظام پرداخت.