۵ مهارت كلیدی برای یك کسب و کار موفق
ابزارهای بازاریابی دیجیتال
بازاریابی از روشهای سنتی به دیجیتال تغییر پیدا كرده است و امروزه بازاریابان دیجیتال در فضای بازار نقشی اساسی و حیاتی دارند. این بازاریابان نه تنها در حوزه معرفی و عرضه محصولات و خدمات دیجیتال، بلكه در حوزه ارائه خدمات و محصولات سنتی در فضای دیجیتال فعال هستند. امروز بازاریابی دیجیتال نه بهعنوان جایگزین بلكه بهعنوان بازوی بازاریابی سنتی مطرح است. با تغییر فضای بازاریابی، نقش جدیدی بهعنوان بازاریاب دیجیتال شكل گرفته است كه با مهارتهای مورد نیاز خود شناخته میشود.
محسن سمسارپور
بازاریاب دیجیتال
یك بازاریاب دیجیتال، یك هدایتگر خوب است. تعداد زیاد بازیگران در بازار، وجود ابزارهای متنوع و پیچیده، وجود راهكارهای متفاوت و در نهایت مخاطبان خاص از صنایع مختلف موجب شده قبول نقش بازاریاب دیجیتال انتخاب سادهای به نظر نرسد. از همین رو باید دید برای تبدیل شدن به یك بازاریاب دیجیتال خوب افراد باید دارای چه توانمندیها و مهارتهایی باشند. از آنجا كه سرعت تغییرات در فضای دیجیتال بسیار بالاست و بازاریابی با رفتار كاربران مرتبط است گرفتن بهترین تصمیم در لحظه كار بسیار دشواری است. بهعنوان مثال اینكه شما در لحظه بتوانید تصمیم بگیرید تبلیغات خود را از طریق چه كانالهای تبلیغاتی، برای چه مخاطب هدفی، با چه بودجهای و برای چه هدفی تنظیم كنید كار سادهای نیست.
توانمندیها و مهارتها
یك بازاریاب دیجیتال باید چه تخصصهایی در این حوزه داشته باشد تا بتواند از مسیر پر چالش بازاریابی دیجیتال كه هر لحظه دچار تغییر است سربلند بیرون آید؟ در ادامه به پنج مورد از توانمندیها و مهارتها اشاره میكنیم. البته این موارد جزو مهمترین نیازهای بازاریابان دیجیتالی است و در كنار آنها، آشنایی با روشهای تفكر مانند تفكر خلاق، تفكر جستوجوگرایانه و تفكر نقادانه و همچنین روش تفكر طراحی میتواند آمادگی این افراد را برای مواجهه با شرایط خاص بالا ببرد.
تحلیل دادهها
یك بازاریاب دیجیتال اولین و شاید مهمترین مهارتی كه باید داشته باشد، امكان تحلیل دادههاست. احتمالا این روزها عبارت بیگ دیتا (دادههای عظیم) زیاد به گوشتان خورده است. حجم دادههایی كه در فضای دیجیتال در حال تولید است آنقدر بالا بوده و تنوع آن بهقدری زیاد است كه بهراحتی و با بررسی سطحی و انسانی نمیتوان آنها را تحلیل كرد. یك بازاریاب دیجیتال با استفاده از ابزارهای تحلیلی مانند آنچه گوگل در اختیار قرار میدهد (گوگل آنالیتیكس) و دیگر ابزارها میتواند دادههای كاربران و رفتار آنها را تحلیل كند. تحلیل رفتار كاربران به هدفمندی و بهینهسازی پویشهای تبلیغاتی كمك خواهد كرد. بهعنوان مثال شركت هواپیمایی بینالمللی
Qantas در یكی از پویشهای خود دادههای مربوط به دهمیلیون عضو را تحلیل كرده است. حجم فروش این شركت در سال حدود 3/1 میلیارد دلار بوده كه با بررسی و تحلیل دادهها آنها توانستهاند میزان وفاداری مشتریان را افزایش داده و سودآوری را تا 300 میلیون دلار در سال افزایش دهند.
تبلیغات در شبكههای اجتماعی
یكی دیگر از توانمندیهایی كه یك بازاریاب دیجیتال باید داشته باشد، تبلیغات در شبكههای اجتماعی است. فیسبوك بهعنوان بزرگترین شبكه اجتماعی جهان و بسیاری دیگر از شبكههای اجتماعی با استفاده از نمایش تبلیغات هدفمند برای مخاطب هدف كسب درآمد میكنند. برای یك بازاریاب دیجیتال، شناخت شبكههای اجتماعی و استفاده درست و بهموقع از ظرفیت این شبكهها بسیار حائز اهمیت است. بسیاری از شبكههای اجتماعی، ابزارهای تحلیلی مناسبی دارند كه بر اساس دادهها و تحلیل آنها به بازاریابان دیجیتال بینش خوبی نسبت به مخاطبان ارائه میدهند. یك بازاریاب دیجیتال باید بتواند دادههای مربوط به بخش تحلیلگر شبكههای اجتماعی را بررسی كند و به بینش مناسبی دست یابد تا بتواند در زمان اجرای پویش و برای اجرای مجدد آن برنامهریزی مناسبی جهت بهینهسازی پویشها و بهبود مستمر آنها داشته باشد.
بازاریابی ایمیلی
سالهاست كه این روش بین بازاریابان دیجیتال مرسوم است. به همان میزان كه اسم بازاریابی ایمیلی ساده است استفاده از آن پیچیدگیهای خاص خود را دارد. از بررسی میزان ایمیل ارسال شده و رسیده گرفته تا درصد ایمیلهایی كه باز میشوند و درصد كلیكهایی كه روی لینكهای درون ایمیل درج شدهاند؛ یك بازاریاب دیجیتال باید همه این اعداد و ارقام را بررسی كرده و بر اساس تحلیل این موارد و نتایج بهدست آمده آینده مناسبتری را برای بازاریابی خود فراهم كند. در حال حاضر در بسیاری از شركتها فهرستهای كاملی از ایمیل افراد قرار دارد، اما استفاده مناسبی از آن نمیشود.
بازاریابی موتورهای جستوجوگر
گوگل بهعنوان یكی از بزرگترین موتورهای جستوجوگر جهان روزانه توسط بسیاری از افراد در سراسر جهان استفاده میشود. این موضوع باعث شده موتور جستوجوگر گوگل بستر بسیار مناسبی برای تبلیغات كاملا هدفمند باشد. افرادی كه در گوگل جستوجو میكنند دنبال موضوعی خاص هستند و نمایش تبلیغات به آنها احتمال موفقیت كسبوكارها در ارائه خدمات به افراد را افزایش خواهد داد. شناخت این ابزار یكی از حیاتیترین مواردی است كه یك بازاریاب دیجیتال باید بداند. البته این خدمت گوگل كه با نام گوگل ادوردز شناخته میشود فقط كسبوكارهای دیجیتال را پوشش نمیدهد و در نگارش جدید خدمات خود را به شركتها و موسسات سنتی هم ارائه میدهد. بازاریاب دیجیتال باید شناخت مناسبی در مورد خدمات دیجیتال موتورهای جستوجوگر داشته باشد و بتواند در زمان مناسب از امكانات و ظرفیت آن استفاده كند.
توانایی توسعه مهارتها با ابزارهای دیجیتال
كار بازاریابان در سیستمهای سنتی بیشتر در آژانسهای تبلیغاتی و در تعامل با افراد خلاصه میشد، اما امروز داستان كمی متفاوت است. یكبازاریاب دیجیتال به جز اینكه باید از توانایی و مهارت مذاكره خوبی برخوردار باشد، در عین حال باید بتواند بهراحتی مدیریت پروژهها و ارتباطات را نیز در نظر بگیرد. اما این همه كار در كنار میزان بالای سرعت تغییرات در فضای دیجیتال موجب شده این افراد نیازمند فراگیری ابزارهای مبتنی بر تكنولوژی باشند. بهعنوان مثال گوگل در كنار خدمات گوگل آنالیتیكس كه امكان بررسی ترافیك ورودی به سایتها را در اختیار افراد قرار میدهد، ابزار دیگری به نام گوگل ترند را عرضه كرده كه افراد میتوانند عبارت مد نظر خود را در آن جستوجو كرده و از سال 2004 تا امروز، دادههای جستوجوی كاربران گوگل را رصد كنند. ابزارها به همینجا ختم نمیشود؛ ابزارهایی مثل هاتجار و نمونههای ایرانی آن امكان بررسی رفتار كاربران روی دسكتاپ و تلفنهمراه را میدهند و افراد میتوانند بررسی كنند كه كاربرانشان بیشتر به كدام قسمتها توجه و كدام قسمتها را كمتر بررسی كردهاند. همچنین دادههای تولید شده با استفاده از ابزارهای بهینهسازی موتورهای جستوجوگر، اطلاعات مربوط به كلمات كلیدی را به بازاریابان دیجیتال میدهد و همه این ابزارها در كنار هم به اضافه بسیاری ابزار دیگر مسیر بازاریابی دیجیتال را برای افراد ساده كردهاند.