چند برنامه جذاب و محجور از شبکه مستند
با حقیقت آشنا شوید
به اضافه مستند، منهای مخاطب
مستندهای سیاسی، اجتماعی از پرطرفدارترین و جنجالی‌ترین انواع مستند در ایران است كه پیش از این در قالب جدول پخش شبكه‌های پرطرفدار سیما مجالی برای پخش نداشته‌اند. از سه سال پیش، شبكه مستند سیما كه رسالت پخش انواع مستند را بهعهده دارد با توجه به اهمیت پخش مستندهای ایرانی، ویژه‌برنامه‌ای برای پخش مستندهای جنجالی و جدید ایرانی تولید كرد كه امكان اكران تولیدات ویژه مستندسازهای ایرانی را برای اولین بار در تلویزیون فراهم كرد.
برنامه تلویزیونی به اضافه مستند به تهیه‌كنندگی محمد‌حسین میری و كارگردانی محمدرضا رضاییان به‌روزترین مستندهای ایرانی كه تا به حال در تلویزیون پخش نشده‌اند را با حضور سازنده و منتقدان اختصاصی سوژه مورد بحث روی آنتن شبكه مستند سیما می‌برد.
اجرای به اضافه مستند بهعهده سید‌محمدعلی صدری‌نیا، یكی از مستندسازهای جوان كشورمان است كه توانسته در مقام اجرا هم
به خوبی ظاهر شود. این برنامه از جمله خوش‌ساخت‌های حرفه‌ای در صدا و سیماست كه با اكران مستندهای جنجالی نمونه‌ای از یك برنامه‌سازی قوی و متناسب برای درگیر كردن عموم جامعه است، اما چرا «به اضافه مستند» آن‌طور كه باید دیده نمی‌شود؟
عدم توجه عموم مردم به شبكه‌های تلویزیونی تخصصی، مهم‌ترین دلیل كم رونق بودن یكی از برنامه‌های خوش‌ساخت سیماست كه به طور منطقی و با توجه به تنوع مستندهایی كه در هر قسمت پخش می‌كند، ظرفیت تبدیل شدن به یكی از برنامه‌های پرمخاطب تلویزیون را دارد.
گونه مستند ظرف ده سال اخیر، یكی از گونه‌های پرطرفدار در ایران بوده كه پیشرفت‌های خوبی هم داشته است. به نظر می‌آید حتی سرعت پیشرفت این گونه از گونه‌های سینمایی در ایران بیشتر باشد و ایران می‌تواند تا چند سال آینده در سطح جهانی حرف‌هایی برای گفتن داشته باشد، اما امروز آنچه بیش از همه مستندهای تولید داخل را برای مخاطب ایرانی جذاب كرده، انتخاب سوژه‌های جنجالی و خاص است كه در تركیب با فرم جذاب و حرفه‌ای خروجی قابل توجهی می‌سازد.
مستندهای جنجالی راه طی‌شده، پرزیدنت آكتور سینما و آقای نخست‌وزیر از جمله جنجالی‌ترین مستندهای پخش شده در به اضافه مستند است كه بحث‌های زیادی حول مطالب مطرح شده در آنها ایجاد شده است و با حضور تحلیلگرهای مختلف در برنامه مورد نقد و بررسی قرار گرفته‌اند.
كمای حیات وحش در تلویزیون
مستندهای حیات وحش یكی از پرطرفدارترین انواع برنامه‌های تلویزیونی در تمام دنیاست. آشنا شدن با دنیای ناشناخته حیات حیوانات و گیاهان علاوه‌بر آموزنده بودن، وجه سرگرم كننده بسیار زیادی هم دارد كه دلیل اصلی پرطرفدار بودن این سبك از فیلم‌های مستند است.
ساخت فیلم مستند از حیات وحش، یكی از انواع قدیمی مستندهاست كه البته این روزها در دنیا به سطحی از پیشرفت رسیده كه دیگر به عنوان فیلم مستقل هویت دارد. شبكه‌های عریض و طویل اختصاصی در كشورهای دیگر وجود دارد كه صرفا به این ژانر از مستندسازی تعلق دارند و با صرف بودجه‌های كلان مستندهای باكیفیت زیادی درباره حیات وحش در تمام دنیا میسازند.
پخش مستندهای حیات وحش مربوط به سرزمین‌های مختلف در شبكه مستند سیما هم جریان دارد. تولید مستندهای باكیفیت درباره حیات وحش نقاط مختلف ایران، یكی از دستوركارهای این شبكه است كه در كنار ثبت مستندگونه‌های مختلف و ارزشمند جانوری و گیاهی كشورمان، به دلیل كیفیت بالایی كه دارند می‌توانند برای مخاطبان سرگرم‌كننده هم باشند.
شبكه مستند البته به پخش فیلم‌های مستند بین‌المللی هم توجه ویژه‌ای دارد و مجموعههای ارزشمندی از حیات وحش آفریقا و استرالیا را برای پخش انتخاب كرده است. این مجموعهها توسط دوبلورهای حرفه‌ای سازمان صدا و سیما آماده پخش هستند كه كیفیت خوب‌شان ظرفیت بالایی برای جذب عموم مردم به این برنامهها را ایجاد كرده است؛ اما مستندهای حیات وحش شبكه مستند هم مثل تولیدات با كیفیت دیگر این شبكه به دلیل كم‌لطفی مخاطبان سیما نسبت به شبكه‌های نسبتا نوظهور و اختصاصی این سازمان آنچنان كه ظرفیت دارند مورد توجه نیستند.
شاید كلید حل این مشكل در تبلیغات مناسب شبكه‌های اصلی برای برنامه‌های باكیفیت شبكه‌های تخصصی و تغییر ساعت پخش آنها باشد. لزوم تبلیغات و روشهای موثر روابط عمومی در این شبكه‌های تلویزیونی به شدت احساس می‌شود؛ شبكه‌هایی كه تولیدات با كیفیت بالا دارند اما آن‌طور كه شایسته است مورد توجه مخاطبان قرار نمی‌گیرند.
منبعی برای
«تاریخ شفاهی ایران»
دزدیده شدن آرشیوهای مختلف سازمان صدا و سیما و استفاده شبكه‌های معاند از تصاویر ارزشمند این سازمان كه جنبه مستندات تاریخی دارد، یكی از موضوعات مورد بحث در سالهای اخیر بوده؛ مخاطبان تلویزیون همیشه این سؤال را مطرح کرده‌اند كه چرا صدا و سیما از این آرشیو تاریخی برای آگاهی بخشی به نسل جوان كشور استفاده نمیكند؛ در حالی كه شبكه مستند سیما مدتی است با استفاده از همین آرشیو ارزشمند، مجموعه برنامه تاریخ شفاهی ایران را روی آنتن می‌برد، اما آن‌طور كه باید این برنامه مورد توجه قرار نمیگیرد.
«تاریخ شفاهی ایران» با استفاده از تصاویر كمتر دیده شده آرشیو صدا و سیما تاریخ معاصر ایران را از زبان چهره‌های شناخته شده بازگو می‌كند. مجموعه خاطرات چهرههایی همچون مرحوم فلسفی كه در دوره طلایی زندگیشان رابط میان آیت‌ا... بروجردی و شخص محمدرضا پهلوی بوده‌اند یكی از قسمت‌های جذاب این برنامه است كه تا كنون روی آنتن رفته است.
خاطرات نقل شده در این برنامه و آرشیو مورد استفاده در آن، جذابیتهای مخاطب‌پسند زیادی دارد و اگر در ساعات بهتر و با تبلیغات مناسب‌تری همراه میشد می‌توانست بیشتر مورد توجه قرار بگیرد. تاریخ شفاهی با وجود زحمات زیادی كه برای تولید آن كشیده شده و آرشیو ارزشمندی كه در اختیار مخاطب تلویزیون قرار می‌دهد نه‌تنها برای علاقه‌مندان تاریخ، بلكه برای مخاطب خاكستری تلویزیون هم می‌تواند یك مستند جذاب باشد، اما متاسفانه قربانی بی‌توجهی و كم‌لطفی مخاطب تلویزیون ایران به شبكه‌های تخصصی شده است.
آمارها نشان می‌دهد شبكه‌های تخصصی به‌جز شبكه كودك، به‌رغم آن‌كه تولیدات مناسبی هم دارند مورد توجه قرار نمی‌گیرند. یكی از علل اصلی شاید كم‌توجهی به مقوله تبلیغات است كه متاسفانه تا امروز برنامه‌های ارزشمند متعددی را از دایره توجه خارج كرده است.
مستندهای سیاسی، اجتماعی از پرطرفدارترین و جنجالی‌ترین انواع مستند در ایران است كه پیش از این در قالب جدول پخش شبكه‌های پرطرفدار سیما مجالی برای پخش نداشته‌اند. از سه سال پیش، شبكه مستند سیما كه رسالت پخش انواع مستند را بهعهده دارد با توجه به اهمیت پخش مستندهای ایرانی، ویژه‌برنامه‌ای برای پخش مستندهای جنجالی و جدید ایرانی تولید كرد كه امكان اكران تولیدات ویژه مستندسازهای ایرانی را برای اولین بار در تلویزیون فراهم كرد.
برنامه تلویزیونی به اضافه مستند به تهیه‌كنندگی محمد‌حسین میری و كارگردانی محمدرضا رضاییان به‌روزترین مستندهای ایرانی كه تا به حال در تلویزیون پخش نشده‌اند را با حضور سازنده و منتقدان اختصاصی سوژه مورد بحث روی آنتن شبكه مستند سیما می‌برد.
اجرای به اضافه مستند بهعهده سید‌محمدعلی صدری‌نیا، یكی از مستندسازهای جوان كشورمان است كه توانسته در مقام اجرا هم
به خوبی ظاهر شود. این برنامه از جمله خوش‌ساخت‌های حرفه‌ای در صدا و سیماست كه با اكران مستندهای جنجالی نمونه‌ای از یك برنامه‌سازی قوی و متناسب برای درگیر كردن عموم جامعه است، اما چرا «به اضافه مستند» آن‌طور كه باید دیده نمی‌شود؟
عدم توجه عموم مردم به شبكه‌های تلویزیونی تخصصی، مهم‌ترین دلیل كم رونق بودن یكی از برنامه‌های خوش‌ساخت سیماست كه به طور منطقی و با توجه به تنوع مستندهایی كه در هر قسمت پخش می‌كند، ظرفیت تبدیل شدن به یكی از برنامه‌های پرمخاطب تلویزیون را دارد.
گونه مستند ظرف ده سال اخیر، یكی از گونه‌های پرطرفدار در ایران بوده كه پیشرفت‌های خوبی هم داشته است. به نظر می‌آید حتی سرعت پیشرفت این گونه از گونه‌های سینمایی در ایران بیشتر باشد و ایران می‌تواند تا چند سال آینده در سطح جهانی حرف‌هایی برای گفتن داشته باشد، اما امروز آنچه بیش از همه مستندهای تولید داخل را برای مخاطب ایرانی جذاب كرده، انتخاب سوژه‌های جنجالی و خاص است كه در تركیب با فرم جذاب و حرفه‌ای خروجی قابل توجهی می‌سازد.
مستندهای جنجالی راه طی‌شده، پرزیدنت آكتور سینما و آقای نخست‌وزیر از جمله جنجالی‌ترین مستندهای پخش شده در به اضافه مستند است كه بحث‌های زیادی حول مطالب مطرح شده در آنها ایجاد شده است و با حضور تحلیلگرهای مختلف در برنامه مورد نقد و بررسی قرار گرفته‌اند.
كمای حیات وحش در تلویزیون
مستندهای حیات وحش یكی از پرطرفدارترین انواع برنامه‌های تلویزیونی در تمام دنیاست. آشنا شدن با دنیای ناشناخته حیات حیوانات و گیاهان علاوه‌بر آموزنده بودن، وجه سرگرم كننده بسیار زیادی هم دارد كه دلیل اصلی پرطرفدار بودن این سبك از فیلم‌های مستند است.
ساخت فیلم مستند از حیات وحش، یكی از انواع قدیمی مستندهاست كه البته این روزها در دنیا به سطحی از پیشرفت رسیده كه دیگر به عنوان فیلم مستقل هویت دارد. شبكه‌های عریض و طویل اختصاصی در كشورهای دیگر وجود دارد كه صرفا به این ژانر از مستندسازی تعلق دارند و با صرف بودجه‌های كلان مستندهای باكیفیت زیادی درباره حیات وحش در تمام دنیا میسازند.
پخش مستندهای حیات وحش مربوط به سرزمین‌های مختلف در شبكه مستند سیما هم جریان دارد. تولید مستندهای باكیفیت درباره حیات وحش نقاط مختلف ایران، یكی از دستوركارهای این شبكه است كه در كنار ثبت مستندگونه‌های مختلف و ارزشمند جانوری و گیاهی كشورمان، به دلیل كیفیت بالایی كه دارند می‌توانند برای مخاطبان سرگرم‌كننده هم باشند.
شبكه مستند البته به پخش فیلم‌های مستند بین‌المللی هم توجه ویژه‌ای دارد و مجموعههای ارزشمندی از حیات وحش آفریقا و استرالیا را برای پخش انتخاب كرده است. این مجموعهها توسط دوبلورهای حرفه‌ای سازمان صدا و سیما آماده پخش هستند كه كیفیت خوب‌شان ظرفیت بالایی برای جذب عموم مردم به این برنامهها را ایجاد كرده است؛ اما مستندهای حیات وحش شبكه مستند هم مثل تولیدات با كیفیت دیگر این شبكه به دلیل كم‌لطفی مخاطبان سیما نسبت به شبكه‌های نسبتا نوظهور و اختصاصی این سازمان آنچنان كه ظرفیت دارند مورد توجه نیستند.
شاید كلید حل این مشكل در تبلیغات مناسب شبكه‌های اصلی برای برنامه‌های باكیفیت شبكه‌های تخصصی و تغییر ساعت پخش آنها باشد. لزوم تبلیغات و روشهای موثر روابط عمومی در این شبكه‌های تلویزیونی به شدت احساس می‌شود؛ شبكه‌هایی كه تولیدات با كیفیت بالا دارند اما آن‌طور كه شایسته است مورد توجه مخاطبان قرار نمی‌گیرند.
منبعی برای
«تاریخ شفاهی ایران»
دزدیده شدن آرشیوهای مختلف سازمان صدا و سیما و استفاده شبكه‌های معاند از تصاویر ارزشمند این سازمان كه جنبه مستندات تاریخی دارد، یكی از موضوعات مورد بحث در سالهای اخیر بوده؛ مخاطبان تلویزیون همیشه این سؤال را مطرح کرده‌اند كه چرا صدا و سیما از این آرشیو تاریخی برای آگاهی بخشی به نسل جوان كشور استفاده نمیكند؛ در حالی كه شبكه مستند سیما مدتی است با استفاده از همین آرشیو ارزشمند، مجموعه برنامه تاریخ شفاهی ایران را روی آنتن می‌برد، اما آن‌طور كه باید این برنامه مورد توجه قرار نمیگیرد.
«تاریخ شفاهی ایران» با استفاده از تصاویر كمتر دیده شده آرشیو صدا و سیما تاریخ معاصر ایران را از زبان چهره‌های شناخته شده بازگو می‌كند. مجموعه خاطرات چهرههایی همچون مرحوم فلسفی كه در دوره طلایی زندگیشان رابط میان آیت‌ا... بروجردی و شخص محمدرضا پهلوی بوده‌اند یكی از قسمت‌های جذاب این برنامه است كه تا كنون روی آنتن رفته است.
خاطرات نقل شده در این برنامه و آرشیو مورد استفاده در آن، جذابیتهای مخاطب‌پسند زیادی دارد و اگر در ساعات بهتر و با تبلیغات مناسب‌تری همراه میشد می‌توانست بیشتر مورد توجه قرار بگیرد. تاریخ شفاهی با وجود زحمات زیادی كه برای تولید آن كشیده شده و آرشیو ارزشمندی كه در اختیار مخاطب تلویزیون قرار می‌دهد نه‌تنها برای علاقه‌مندان تاریخ، بلكه برای مخاطب خاكستری تلویزیون هم می‌تواند یك مستند جذاب باشد، اما متاسفانه قربانی بی‌توجهی و كم‌لطفی مخاطب تلویزیون ایران به شبكه‌های تخصصی شده است.
آمارها نشان می‌دهد شبكه‌های تخصصی به‌جز شبكه كودك، به‌رغم آن‌كه تولیدات مناسبی هم دارند مورد توجه قرار نمی‌گیرند. یكی از علل اصلی شاید كم‌توجهی به مقوله تبلیغات است كه متاسفانه تا امروز برنامه‌های ارزشمند متعددی را از دایره توجه خارج كرده است.