بازاریابی دیجیتال بر پایه هوش مصنوعی
وقتی از فرار مغزها صحبت می‌كنیم، بد نیست گاهی از« قرار مغزها» در ایران نیز صحبت كنیم. مغزهای ایرانی كه پس از كسب تجربه در كشورهای مطرح جهان در حوزه فناوری اطلاعات و پس از تحصیل علم به كشور باز می‌گردند تا بتوانند مشكلی را حل كنند. علی سمر، مدیرعامل یكی از استارتاپ‌های كشور، جوان ایرانی است كه پس از سال‌ها تحصیل و فعالیت در خارج از كشور حالا در حال بومی‌سازی استفاده از هوش مصنوعی در حوزه بازاریابی دیجیتال است. او وقتی به ایران برمی‌گردد، فرصت‌های زیادی در حوزه فناوری اطلاعات وجود دارد. می‌گویند هرجا مشكلی باشد می‌توان یك كسب‌وكار نوپا ایجاد كرد و آنها سگمنتینو را با هدف یكپارچه‌سازی و خودكارسازی فعالیت‌های بازاریابی دیجیتالی راه‌اندازی می‌كنند. اما هوش مصنوعی چگونه به كمك كسبوكارهای نوپا می‌آید؟
محسن سمسارپور
خودكارسازی فعالیت‌ها
هر رفتار یك كاربر در فضای دیجیتال فرصتی است مناسب برای افرادی كه در حوزه بازاریابی دیجیتال فعالیت می‌كنند. هر رفتار، یك داده یا زنجیره‌ای از داده‌هاست كه در كنار هم می‌تواند موجب شناخت شود. این روزها شناخت مشتریان و ارائه محتوای مناسب و متناسب به آنها كه از یك سو مورد علاقه كاربر باشد و از سوی دیگر نیازی از او را برطرف كند راهكار مناسبی در فضای بازاریابی دیجیتال است. صفحات سایت‌ها، تلفن‌های همراه، تبلت‌ها، گجت‌های پوشیدنی و... هر كدام داده‌های خاصی را تولید می‌كنند كه با استفاده از الگوریتم‌های هوش مصنوعی می‌تواند موجب شناخت مناسب از كاربران در فضای دیجیتال شود. هوش مصنوعی با هدف ساده شدن زندگی مورد توجه قرار گرفته است. خودكارسازی فعالیت‌ها یكی از محصولات هوش مصنوعی است كه می‌تواند كمك شایانی در كاهش فعالیت‌های انسانی در مسیر بهبود فرآیندها داشته باشد. استفاده از هوش مصنوعی در حوزه بازاریابی دیجیتالی این روزها بسیار مطرح است. هوش مصنوعی به شیوه‌های مختلفی در بازاریابی دیجیتالی تاثیرگذار است. از موتورهای جست‌وجوگر گرفته تا سایت‌های فروش محصولات همه نیازمند شناسایی دقیق كاربران و رفتار آنها هستند. هرچقدر دانش یك كسب‌وكار نسبت به مخاطبان خود بیشتر باشد بهتر می‌تواند خدمات و محصولات خود را برای آنها شخصی‌سازی كند. فرض كنید قرار است یك پیامك برای پیشنهاد یك سفر به شما ارسال شود، اگر كسب‌وكار با علایق شما آشنا باشد و بر اساس رفتار شما در فضای دیجیتال مانند جست‌وجوهای قبلی شما، مشاهده صفحات مختلف سایت‌ها و... شما را اهل سفرهای زیارتی تشخیص دهد، بهتر است سفر تخفیفی به یكی از شهرهای زیارتی مانند مشهد را به شما پیشنهاد كند. اما همین كسب‌وكار احتمالا به دوست شما یا یكی دیگر از اعضای خانواده شما براساس علاقه‌مندی‌هایش سفر سیاحتی كیش یا قشم را با یك تخفیف ویژه پیشنهاد می‌كند. هوش مصنوعی با جمع‌آوری دقیق داده‌ها و سپس بررسی و تحلیل آنها دانش مناسبی از مشتریان را در‌اختیار كاربران قرار می‌دهد.
سفر مشتری
هر كاربر در فضای دیجیتال سفرهای بسیاری را تجربه می‌كند. از خرید یك محصول دیجیتال یا فیزیكی در بستر فضای دیجیتال گرفته تا سفارش یك تاكسی اینترنتی همه تجارب و سفرهایی هستند كه یك كاربر در فضای دیجیتال دارد. شناسایی دقیق سفر مشتری موجب می‌شود كسب‌وكارها بینش مناسبی در مورد فرآیندهای خود به‌دست آورند. سمر، مدیرعامل استارتاپ سگمنتینو می‌گوید: «سیستم‌های پیشنهاددهنده اولین تجربه ما در ارائه خدمات به كسب‌وكارها بود، اما با بررسی دقیق نیاز كسب‌وكارها متوجه شدیم عدم شناخت دقیق كاربران یكی از مشكلات اساسی كسب‌وكارهاست. در مسیر سفر مشتری یك کاربر به‌عنوان فردی ناشناس از یك نقطه شروع وارد سیستم شده و مسیری را طی می‌كند. ما سیستمی را طراحی كردیم كه تمام تعاملات كاربر از لحظه شروع تا پایان را رصد می‌كند. در طول این مسیر احتمالا كاربر نیازمند یك‌سری اطلاعات جانبی برای طی كردن بهتر مسیر است. كسب‌وكارها با استفاده از سگمنتینو می‌توانند مسیر یا مسیرهایی را كه قصد دارند كاربران طی كنند، طراحی كنند.» به گفته سمر، سگمنتینو در این مسیر به كسب‌وكارها اجازه می‌دهد پیام‌هایی را به‌صورت خودكار، ولی شخصی‌سازی شده برای كاربران خود براساس شناختی كه به وسیله هوش‌مصنوعی و یادگیری ماشین به‌دست آمده ارسال كنند. این موضوع كمك می‌كند كاربران بیش از پیش به برند و كسب‌وكار مدنظر وفادار شوند.
رقبای خارجی، مزیت رقابتی
بسیاری از كسب‌وكارهایی كه شاید نمونه‌ای از یك كسب‌وكار خارجی هستند احتمالا یكی از مهم‌ترین مزایای رقابتی خود را قیمت مناسب و غیر دلاری می‌دانند. لطفی، مدیر فنی سگمنتینو می‌گوید: «نمونه‌های خارجی و شاید شناخته شده در كشور كه برخی از برندهای ایرانی با آنها وارد تعامل و فعالیت شده‌اند خدمات مناسبی را به كاربران ارائه می‌دهند و از آنجا كه هزینه‌های آنها دلاری محاسبه می‌شود احتمالا خدمات گران‌قیمت‌تری نسبت به سگمنتینو را ارائه می‌دهند، اما مزیت رقابتی سگمنتینو خدماتی است كه نسبت به رقبای خارجی ارائه می‌دهد.»
به گفته او یكی از مهم‌ترین مزایای خدمات سگمنتینو پرداخت در ازای استفاده است. هدف آنها ایجاد ارزش برای كسب‌وكارهاست. اگر كسب‌وكاری با استفاده از سگمنتینو سود كند، پس آنها هم سود كرده‌اند. از نظر فنی تمام ویژگی‌های رقبای خارجی مورد بررسی قرار گرفته و سعی شده تمام این ویژگی‌ها در نمونه ایرانی در اختیار كسب‌وكارها قرار بگیرد. یكی از مزیت‌های آنها نسبت به نمونه‌های خارجی یكپارچگی كامل در تمام مسیر است. به‌عنوان مثال كسب‌وكارها برای ارسال اعلان‌های خود می‌توانند از خدمات ارسال پیامك و نوتیفیكیشن كه در درون سیستم وجود دارد، استفاده كنند. مدیر فنی سگمنتینو ادامه می‌دهد: «ما باور داریم یك كسب‌وكار جهانی هستیم و اگر قرار باشد در سطح اول جهان فعال باشیم باید بتوانیم با رقبای خارجی رقابت كنیم.» كسبوكارهای نوپای ایرانی كه دنبال بازارهای جهانی هستند نه تنها از خروج ارز از كشور جلوگیری می‌كنند، بلكه با فروش خدمات و محصولات خود به دیگر كشورها موجب ارزآوری در كشور می‌شوند.
حفظ كاربران فعلی و افزایش رضایت
امروز در كشور بسیاری از كسب‌وكارها هزینه‌های زیادی برای جذب مشتریان جدید می‌كنند. ارزشمندی حضور مشتریان در فضای كسب‌وكارها به حدی است كه اكثر بودجه تبلیغاتی كسب‌وكارها به سمت جذب مشتریان جدید سوق داده می‌شود. سمر در این باره می‌گوید: «آمارهای جهانی نشان می‌دهد ارزشمندی حفظ كاربران فعلی و افزایش رضایت آنها پنج برابر سودآوری بیشتری نسبت به جذب مشتریان جدید برای كسب‌وكارها دارد. این موضوع موجب شد تا در سگمنتینو بیشتر به فكر افزایش رضایت كاربران فعلی كسب‌وكارها باشیم. هر كسب‌وكار در سگمنتینو می‌تواند مسیرهای كسب‌وكاری خود را طراحی كند و تمام اطلاعات كاربران این كسب‌وكار توسط سگمنتینو ذخیره می‌شود.» به گفته او سگمنتینو از روز اول توان ارائه پیشنهادهای هوشمند به كاربران كسب‌وكار را دارد، ولی برای دریافت بهترین نتیجه و شناخت مناسب از كاربران دو هفته زمان لازم است تا سگمنتینو بتواند رفتار كاربران سایت یا اپلیكیشن شما را شناسایی كند. پس از شناسایی دقیق كاربران سگمنتینو با استفاده از پیام‌های كاملا شخصی‌سازی شده و مناسب كاربر سعی در افزایش میزان رضایت كاربران و تبدیل آنها به كاربران پرداخت‌كننده هزینه دارد.
ارتباط انسان با انسان
وقتی اسم هوش مصنوعی به میان می‌آید بسیاری از افراد حس خوبی نسبت به حذف انسان از چرخه فعالیت كسب‌وكارها ندارند، اما اگر هوش مصنوعی به درستی مورد استفاده قرار گیرد موجب خواهد شد یك‌ارتباط انسانی مناسب شكل بگیرد. كرمی، مدیر توسعه كسب‌وكار سگمنتینو می‌گوید: «فرض كنید مشتریان یك كسب‌وكار از طریق یك سایت اقدام به سفارش كالای فیزیكی می‌كنند، اگر سیستم پیام عمومی و خشكی را ارسال كند احتمالا افراد حس خوبی از تعامل با یك سیستم رایانه‌ای خشك و بی‌روح ندارند. حال فرض كنید در همین تعامل پیام‌ها كاملا شخصی‌سازی شده به دست مشتریان برسد، اگر طراح این پیام‌های هوشمند افرادی باشند كه با شناخت دقیق از مشتری این پیام‌ها را طراحی می‌كنند، پس یك ارتباط انسان با انسان شكل گرفته در حالی كه بسیاری از فعالیت‌ها به‌صورت خودكار و ماشینی انجام شده است.»
هر رفتار یك كاربر در فضای دیجیتال فرصتی است مناسب برای افرادی كه در حوزه بازاریابی دیجیتال فعالیت می‌كنند. هر رفتار، یك داده یا زنجیره‌ای از داده‌هاست كه در كنار هم می‌تواند موجب شناخت شود. این روزها شناخت مشتریان و ارائه محتوای مناسب و متناسب به آنها كه از یك سو مورد علاقه كاربر باشد و از سوی دیگر نیازی از او را برطرف كند راهكار مناسبی در فضای بازاریابی دیجیتال است. صفحات سایت‌ها، تلفن‌های همراه، تبلت‌ها، گجت‌های پوشیدنی و... هر كدام داده‌های خاصی را تولید می‌كنند كه با استفاده از الگوریتم‌های هوش مصنوعی می‌تواند موجب شناخت مناسب از كاربران در فضای دیجیتال شود. هوش مصنوعی با هدف ساده شدن زندگی مورد توجه قرار گرفته است. خودكارسازی فعالیت‌ها یكی از محصولات هوش مصنوعی است كه می‌تواند كمك شایانی در كاهش فعالیت‌های انسانی در مسیر بهبود فرآیندها داشته باشد. استفاده از هوش مصنوعی در حوزه بازاریابی دیجیتالی این روزها بسیار مطرح است. هوش مصنوعی به شیوه‌های مختلفی در بازاریابی دیجیتالی تاثیرگذار است. از موتورهای جست‌وجوگر گرفته تا سایت‌های فروش محصولات همه نیازمند شناسایی دقیق كاربران و رفتار آنها هستند. هرچقدر دانش یك كسب‌وكار نسبت به مخاطبان خود بیشتر باشد بهتر می‌تواند خدمات و محصولات خود را برای آنها شخصی‌سازی كند. فرض كنید قرار است یك پیامك برای پیشنهاد یك سفر به شما ارسال شود، اگر كسب‌وكار با علایق شما آشنا باشد و بر اساس رفتار شما در فضای دیجیتال مانند جست‌وجوهای قبلی شما، مشاهده صفحات مختلف سایت‌ها و... شما را اهل سفرهای زیارتی تشخیص دهد، بهتر است سفر تخفیفی به یكی از شهرهای زیارتی مانند مشهد را به شما پیشنهاد كند. اما همین كسب‌وكار احتمالا به دوست شما یا یكی دیگر از اعضای خانواده شما براساس علاقه‌مندی‌هایش سفر سیاحتی كیش یا قشم را با یك تخفیف ویژه پیشنهاد می‌كند. هوش مصنوعی با جمع‌آوری دقیق داده‌ها و سپس بررسی و تحلیل آنها دانش مناسبی از مشتریان را در‌اختیار كاربران قرار می‌دهد.
سفر مشتری
هر كاربر در فضای دیجیتال سفرهای بسیاری را تجربه می‌كند. از خرید یك محصول دیجیتال یا فیزیكی در بستر فضای دیجیتال گرفته تا سفارش یك تاكسی اینترنتی همه تجارب و سفرهایی هستند كه یك كاربر در فضای دیجیتال دارد. شناسایی دقیق سفر مشتری موجب می‌شود كسب‌وكارها بینش مناسبی در مورد فرآیندهای خود به‌دست آورند. سمر، مدیرعامل استارتاپ سگمنتینو می‌گوید: «سیستم‌های پیشنهاددهنده اولین تجربه ما در ارائه خدمات به كسب‌وكارها بود، اما با بررسی دقیق نیاز كسب‌وكارها متوجه شدیم عدم شناخت دقیق كاربران یكی از مشكلات اساسی كسب‌وكارهاست. در مسیر سفر مشتری یك کاربر به‌عنوان فردی ناشناس از یك نقطه شروع وارد سیستم شده و مسیری را طی می‌كند. ما سیستمی را طراحی كردیم كه تمام تعاملات كاربر از لحظه شروع تا پایان را رصد می‌كند. در طول این مسیر احتمالا كاربر نیازمند یك‌سری اطلاعات جانبی برای طی كردن بهتر مسیر است. كسب‌وكارها با استفاده از سگمنتینو می‌توانند مسیر یا مسیرهایی را كه قصد دارند كاربران طی كنند، طراحی كنند.» به گفته سمر، سگمنتینو در این مسیر به كسب‌وكارها اجازه می‌دهد پیام‌هایی را به‌صورت خودكار، ولی شخصی‌سازی شده برای كاربران خود براساس شناختی كه به وسیله هوش‌مصنوعی و یادگیری ماشین به‌دست آمده ارسال كنند. این موضوع كمك می‌كند كاربران بیش از پیش به برند و كسب‌وكار مدنظر وفادار شوند.
رقبای خارجی، مزیت رقابتی
بسیاری از كسب‌وكارهایی كه شاید نمونه‌ای از یك كسب‌وكار خارجی هستند احتمالا یكی از مهم‌ترین مزایای رقابتی خود را قیمت مناسب و غیر دلاری می‌دانند. لطفی، مدیر فنی سگمنتینو می‌گوید: «نمونه‌های خارجی و شاید شناخته شده در كشور كه برخی از برندهای ایرانی با آنها وارد تعامل و فعالیت شده‌اند خدمات مناسبی را به كاربران ارائه می‌دهند و از آنجا كه هزینه‌های آنها دلاری محاسبه می‌شود احتمالا خدمات گران‌قیمت‌تری نسبت به سگمنتینو را ارائه می‌دهند، اما مزیت رقابتی سگمنتینو خدماتی است كه نسبت به رقبای خارجی ارائه می‌دهد.»
به گفته او یكی از مهم‌ترین مزایای خدمات سگمنتینو پرداخت در ازای استفاده است. هدف آنها ایجاد ارزش برای كسب‌وكارهاست. اگر كسب‌وكاری با استفاده از سگمنتینو سود كند، پس آنها هم سود كرده‌اند. از نظر فنی تمام ویژگی‌های رقبای خارجی مورد بررسی قرار گرفته و سعی شده تمام این ویژگی‌ها در نمونه ایرانی در اختیار كسب‌وكارها قرار بگیرد. یكی از مزیت‌های آنها نسبت به نمونه‌های خارجی یكپارچگی كامل در تمام مسیر است. به‌عنوان مثال كسب‌وكارها برای ارسال اعلان‌های خود می‌توانند از خدمات ارسال پیامك و نوتیفیكیشن كه در درون سیستم وجود دارد، استفاده كنند. مدیر فنی سگمنتینو ادامه می‌دهد: «ما باور داریم یك كسب‌وكار جهانی هستیم و اگر قرار باشد در سطح اول جهان فعال باشیم باید بتوانیم با رقبای خارجی رقابت كنیم.» كسبوكارهای نوپای ایرانی كه دنبال بازارهای جهانی هستند نه تنها از خروج ارز از كشور جلوگیری می‌كنند، بلكه با فروش خدمات و محصولات خود به دیگر كشورها موجب ارزآوری در كشور می‌شوند.
حفظ كاربران فعلی و افزایش رضایت
امروز در كشور بسیاری از كسب‌وكارها هزینه‌های زیادی برای جذب مشتریان جدید می‌كنند. ارزشمندی حضور مشتریان در فضای كسب‌وكارها به حدی است كه اكثر بودجه تبلیغاتی كسب‌وكارها به سمت جذب مشتریان جدید سوق داده می‌شود. سمر در این باره می‌گوید: «آمارهای جهانی نشان می‌دهد ارزشمندی حفظ كاربران فعلی و افزایش رضایت آنها پنج برابر سودآوری بیشتری نسبت به جذب مشتریان جدید برای كسب‌وكارها دارد. این موضوع موجب شد تا در سگمنتینو بیشتر به فكر افزایش رضایت كاربران فعلی كسب‌وكارها باشیم. هر كسب‌وكار در سگمنتینو می‌تواند مسیرهای كسب‌وكاری خود را طراحی كند و تمام اطلاعات كاربران این كسب‌وكار توسط سگمنتینو ذخیره می‌شود.» به گفته او سگمنتینو از روز اول توان ارائه پیشنهادهای هوشمند به كاربران كسب‌وكار را دارد، ولی برای دریافت بهترین نتیجه و شناخت مناسب از كاربران دو هفته زمان لازم است تا سگمنتینو بتواند رفتار كاربران سایت یا اپلیكیشن شما را شناسایی كند. پس از شناسایی دقیق كاربران سگمنتینو با استفاده از پیام‌های كاملا شخصی‌سازی شده و مناسب كاربر سعی در افزایش میزان رضایت كاربران و تبدیل آنها به كاربران پرداخت‌كننده هزینه دارد.
ارتباط انسان با انسان
وقتی اسم هوش مصنوعی به میان می‌آید بسیاری از افراد حس خوبی نسبت به حذف انسان از چرخه فعالیت كسب‌وكارها ندارند، اما اگر هوش مصنوعی به درستی مورد استفاده قرار گیرد موجب خواهد شد یك‌ارتباط انسانی مناسب شكل بگیرد. كرمی، مدیر توسعه كسب‌وكار سگمنتینو می‌گوید: «فرض كنید مشتریان یك كسب‌وكار از طریق یك سایت اقدام به سفارش كالای فیزیكی می‌كنند، اگر سیستم پیام عمومی و خشكی را ارسال كند احتمالا افراد حس خوبی از تعامل با یك سیستم رایانه‌ای خشك و بی‌روح ندارند. حال فرض كنید در همین تعامل پیام‌ها كاملا شخصی‌سازی شده به دست مشتریان برسد، اگر طراح این پیام‌های هوشمند افرادی باشند كه با شناخت دقیق از مشتری این پیام‌ها را طراحی می‌كنند، پس یك ارتباط انسان با انسان شكل گرفته در حالی كه بسیاری از فعالیت‌ها به‌صورت خودكار و ماشینی انجام شده است.»