printlogo


عاقبت بی‌گدار به آب زدن
بررسی آمار غرق شدگان 99-98 در ایران
همیشه همین‌طور بوده و هنوز هم هست. خیلی‌هایمان با شنیدن خبر مرگ دیگران در اثر حوادث مختلف، تصور می‌کنیم مرگ فقط برای همسایه است و گذر ما حالا حالاها به دباغ‌خانه فرشته مرگ نمی‌افتد. به‌خاطر همین است که باز هم خیلی‌های‌مان تصادفات و مرگ و میرهای جاده‌ای را جدی نمی‌گیریم، هوس سفر به کله‌مان بزند، گاز ماشین را می‌گیریم و با سرعت می‌رانیم، خطر کرونا را با عادی‌سازی و گرفتن مراسم عروسی و عزا و رفتن به کنار دریا و انجام کارهای ممنوعه پشت‌گوش می‌اندازیم، گاهی اوقات بر سر هیچ و پوچ راحت با دیگران در کوچه و خیابان دست به‌یقه می‌شویم و آمار نزاع را بالا می‌بریم. حالا هم که فصل گرماست و خورشید تابستانی، هرچه زور دارد، در انوار طلایی‌اش جمع می‌کند و همه را می‌تاباند به سروکول‌مان تا حسابی گرم‌مان شود و بعد برای خنک شدن، بزنیم به دل رودخانه‌ها و دریاها که شوخی و بی‌احتیاطی سرشان نمی‌شود. سر به سرشان بگذارید، شناگر حرفه‌ای و کارکشته هم باشید، یک جا خفت‌تان می‌کند، پشت‌تان را به خاک می‌رساند و جانتان را می‌گیرد. این خاصیت طبیعت وحشی است. این‌طور می‌شود که بدون این‌که بخواهیم با مرگ رودر‌رو می‌شویم.

مرگ و میرهای ناشی از غرق‌شدگی، ماجرای تلخی است که هر سال تکرار می‌شود. امسال امیدوار بودیم سازمان پزشکی قانونی آمار بدهد و بگوید اوضاع غرق‌شدگی خیلی هم بد نیست و اگر آمار مرگ‌و‌میر کم نشده، اما حداقل اضافه هم نشده، اما این‌طور نبود و از ابتدای امسال تا الان، 109‌نفر جان خود را بر اثر غرق‌شدگی از دست داده‌اند. همچنین  بر اساس آمارهای این سازمان در سال گذشته، 43‌درصد آمار غرق‌شدگی مربوط به فصل تابستان و بیشترین رقم غرق‌شدگی در ماه‌های مرداد با 177 نفر (158 مرد و 19 زن)، تیر با  156 نفر (139 مرد و 17 زن) و شهریور با 134 نفر (112 مرد و 22 زن) گزارش شده‌ و استان‌های خوزستان با 204، مازندران با 157 و گیلان با 91 فوتی بیشترین میزان مرگ ناشی از غرق‌شدگی را به خود اختصاص دادند.   در 10 سال گذشته، تلفات غرق‌شدگی، آماری بین 1007 تا 1515 نفر بوده که کمترین موارد غرق‌شدگی در سال 1388 با 1007 و بیشترین آن در سال 1382 با 1515 مورد بوده است. در همین تابستان سال گذشته،  467 نفر بر اثر غرق‌شدگی در کشور جان خود را از دست دادند، در حالی که کل افراد فوت شده بر اثر غرق‌شدگی در سال 1398 در کشور، 1072نفر بوده ‌است.
 رودخانه‌ها؛ بالاترین تلفات
برخلاف آنچه مردم تصور می‌کنند، بیشترین قربانیان غرق‌شدگی مربوط به دریاها نیست و رودخانه‌ها بیشترین و بالاترین آمار غرق‌شدگی را به خود اختصاص می‌دهند. 
طبق آمارهای سال 98،  از کل تلفات غرق‌شدگی، 468 نفر در رودخانه‌ها جان خود را از دست دادند. پس از رودخا‌نه‌ها، دریا با 151 فوتی( 130 نفر مناطق خارج طرح و 21 نفر در مناطق ایمن‌سازی شده و مجاز) در رتبه بعدی تلفات غرق‌شدگی قرار  دارند. به‌جز رودخانه‌ها و دریا هم، محل‌های دیگری که در آن مردم تجمع می‌کنند هم ید طولایی در گرفتن قربانیان غرق شدگی دارند. 
در سال گذشته 140 نفر در استخر‌های کشاورزی، 137 نفر در کانال‌ها، 90 نفر در دریاچه‌های مصنوعی و سدها، 89 نفر در استخر‌های شنا، 45 نفر در حوض و حوضچه‌ها، 34 نفر در چاه و 28 نفر در دریاچه‌های طبیعی بر اثر غرق‌شدگی جان‌باخته و 93 نفر نیز در سایر مکان‌های آبی جان خود را از دست داده‌اند.
این آمارها نشان می‌دهد با وجود هشدارهای سازمان اورژانس کشور، هلال‌احمر، نیروی انتظامی و نهادهای مرتبط، باز هم یک گوش عده‌ای در است و دیگری دروازه. همیشه فکر می‌کنیم، کسی که غرق می‌شود  ما نیستیم و این سرنوشت دیگران است. 
 فریب آرامش آب را نخورید
دریای خزر به تفریحگاه ثابت مردم به‌خصوص تهرانی‌ها تبدیل شده است. 
تا فرصتی پیدا می‌کنند، به دل جاده می‌زنند و خودشان را می‌رسانند به لب دریا تا تنی خنک کنند. بعضی‌ها به هشدارها توجه می‌کنند و از قسمتی که برای شنا کردن مشخص شده است، جلوتر نمی‌روند، اما عده‌ای هم برای به رخ کشیدن توانایی خود در شنا یا سرشاخ شدن با امواج خروشان دریا، خارج از محدوده سالم‌سازی دریا شنا می‌کنند و با این کار به استقبال مرگ می‌روند. نمونه این دست حوادث کم نیست. در یکی از این حادثه‌ها، دختر بچه‌ای پنج‌ساله اهل قم در منطقه رامدشت رودسر غرق شد. 
این کودک به همراه خانواده خود برای شنا به این منطقه رودسر رفته بودند، اما به‌دلیل شنا در خارج از محدوده سالم‌سازی دریا غرق شد. 
در تعطیلات چند وقت پیش هم طبق اعلام معاون اجتماعی فرماندهی انتظامی مازندران، پنج گردشگر در دریا و رودخانه‌های نوشهر، عباس‌آباد، چالوس و تنکابن غرق شدند و جان خود را از دست دادند.  همین دو هفته پیش هم مدیرعامل سازمان آتش‌نشانی و خدمات ایمنی شهرداری خرمشهر از غرق شدن دو خواهر در منطقه ام‌التلول خرمشهر در رودخانه کارون خبر داد. آن‌طور که او گفته، خوزستان یکی از استان‌هایی است که دارای بیشترین آمار غرق‌شدگی در کشور است.  خردادماه هم، رئیس جمعیت هلال احمر زابل از غرق شدن سه برادر 17، 22 و 
33 ساله در رودخانه سیستان به‌دلیل آشنا نبودن به فن شنا خبر داد که بازتاب زیادی در رسانه‌ها داشت.
در آخرین روزهای بهار هم گردشگر  ۳۴ ساله بروجردی که همراه چند گردشگر دیگر به دره نی‌گاه دورود رفته بود هنگام شنا در رودخانه وحشی و خروشان گهر رود وارد جریان تنداب روخانه شد. امدادگران تیم هلال احمر جسد او را ۲۰ متر پایین‌تر از محل شنا پیدا کردند.

فوت و فن نجات
دکتر پیرحسین کولیوند / رئیس اورژانس‌کشور

فصل تابستان و بهار زمانی است که  بسیاری از افراد به خصوص کودکان و نوجوانان دوست دارند شنا کنند، اما بدون رعایت نکات ایمنی لازم ممکن است غرق‌شدگی در انتظار آنان باشد. در این بین، برخی عوامل مانند، آشنایی ناکافی با اصول شنا، استفاده از قایق‌های تندرو، ابتلا به برخی بیماری‌های جسمی و بیماری‌ها مانند عقب‌ ماندگی ذهنی و صرع باعث مرگ عزیزان در آب می‌شود. از این رو، ضروری است افراد به نکات ایمنی توجه داشته باشد تا درگیر حوادث پس از آن نشوند.
بهتر است شنا را در کلاس‌های آموزشی و تحت نظر مربیان آموزش‌دیده آموزش ببیند. برخی افراد متاسفانه برای یاد دادن شنا به ساحل دریا می‌روند که اقدامی بسیار خطرناک است.
هرگز پس از مصرف دارو در آب شنا نکنید.
قبل از شنا کردن، حتما به علایم و هشدارهای تعبیه شده در کنار رودخانه‌ها و ساحل توجه کنید. زیرا توجه به این هشدارها تضمین کننده سلامت افراد است. 
پرچم‌ها علائم خاصی دارند و هر یک معنا و مفهوم خاصی را همراه دارد. پرچم سفید به معنای این است که آب آرام بوده و شنا کردن در آن آزاد است. این پرچم معمولا در مناطق طرح سالم‌سازی دریا  یا مناطقی که ناجیان غریق حضور دارند، نصب می‌شود.
قبل از وارد شدن به آب، از وضعیت آب و هوایی اطلاعات لازم را بدست آورید، زیرا وضعیت آب ‌و هوا، جزر و مد، امواج، جریانات آب و عوامل دیگر می‌تواند اثر مهمی بر ایمنی افراد داشته باشد. 
باد، باران‌های سیل‌آسا یا برف‌های در حال ذوب شدن‏، می‌تواند شرایط آبی خطرناکی را ایجاد کند، زیرا آب ‌و هوای پیش‌بینی‌نشده می‌تواند جریانات گردابی خطرناکی در امواج ساحلی ایجاد کند و سرعت آب‌های رودخانه‌ها و نهرها را بالا ببرد. در این شرایط، از شنا کردن در دریا و رودخانه‌ها خودداری کنید. 
هنگام شنا کردن و در صورت شنیدن صدای رعد و برق بلافاصله از آب خارج شوید. 
جلیقه نجات وسیله‌ای برای شناور نگه‌داشتن شما روی آب است. این وسایل هنگامی‌که خسته، وحشت‌زده یا مصدوم باشید؛ ایمنی شما در آب را حفظ می‌کند. 
برای انجام اقدام فوری در زمان حادثه احتمالی،‎ تا جایی که امکان دارد به‌ صورت چند نفره شنا کنید. 
کودکان و نوجوانان علاقه زیادی به شنا و حضور در آب نشان می‌دهند. برای جلوگیری از غرق‌شدگی بهتر است حتما در نقاطی با عمق محدود و کم شنا کنند. همچنین هنگام شنا کردن در دریا و استخر، ضروری است برای آن‌ها بازوبند یا جلیقه نجات استاندارد استفاده شود.  
بازی کودکان با تیوب یا قایق بادی درآب خطرناک است، زیرا واژگون شدن آن غرق‌شدگی را به همراه دارد. 
 بهترین مکان برای شنا در محلی است که نجات غریق در آنجا حضور دارد و می‌داند شما را چگونه نجات دهد. 

خطر فقط در رودخانه و دریا نیست!
​​​​​​​سدها، آبگیرها و استخر باغ ها به هیچ وجه محل امن و مناسبی برای شنا نیستند و هرسال تعداد زیادی از افراد با شنا در چنین مكان‌های نامطمئن و خطرناكی، جان خود را از دست می‌دهند .سدها و آبگیرها و برخی رودخانه‌ها با وجود ظاهری آرام بسیار عمیق و خطرناك هستند و خطر غرق‌شدگی نه فقط برای شناگران مبتدی بلكه ممكن است برای افراد ماهر و حرفه‌ای نیز اتفاق بیفتد.
پرویز سلیمانی ،کارشناس نجات غریق استان زنجان می‌گوید: بطور معمول آب سدها سرد و سنگین است و شناگران نباید از این مكان‌های آبی خطر‌آفرین كه هر لحظه جانشان در معرض تهدید است استفاده كنند.شنا در این محل‌ها 
نه تنها برای افراد مبتدی بلکه برای شناگران ماهر و حرفه ای نیز خطرناك است و بیم ایست قلبی، گرفتگی عضلات، تشنج، افت فشار و افت قند وجود دارد.
وی به افراد هشدار داد وقتی شناگری را در حال غرق‌شدن مشاهده كردند به‌منظور نجات او وارد آب نشوند بلكه از وسایل و تجهیزاتی چون تیوب، طناب و چوب استفاده كنند كه در غیر این صورت ممكن است خود نیز در دست فرد در حال غرق‌شدن گرفتار شده و به زیر كشیده شوند.