تلاش آمریکا برای تمدید تحریم تسلیحاتی ایران با واکنش قاطع تهران، مسکو و پکن روبهرو شد
اقدام مشترک علیه توطئه «تمدید»
فتاح غلامی سیاسی
نشست دیروز شورای امنیت که به صورت مجازی برای بررسی قطعنامه پیشنهادی آمریکا درخصوص تمدید تحریم تسلیحاتی ایران برگزار شد با سخنان قاطع وزیر خارجه کشورمان همراه بود که نسبت به هرگونه همراهی با آمریکا در این زمینه هشدار داد. محمدجواد ظریف که به صورت ویدئوکنفرانس در این نشست حضور یافته بود آمریکا را مسؤول وضعیت فعلی دانست و ضمن انتقاد از عدم استقلال اروپا در مقابل آمریکا تاکید کرد که اقدام ایران در صورت نقض قطعنامه 2231 قاطع خواهد بود. نمایندگان چین و روسیه نیز در این نشست به شدت از اقدامات آمریکا در خصوص برجام انتقاد کرده و تمدید تحریم تسلیحاتی ایران و ادعاهای آمریکا در خصوص استفاده از مکانیسم ماشه را ناممکن دانستند. در نشست دیروز شورای امنیت حتی کشورهای اروپایی هم از موضع آمریکا در خصوص تمدید تحریم تسلیحاتی ایران حمایت نکردند.
این جلسه در حالی برگزار شد که نماینده دبیر کل سازمان ملل در گزارشی که در ابتدای جلسه ارائه کرد ادعاهای قبلی مبنی بر اینکه سلاحهای استفاده شده در حمله به تاسیسات نفتی عربستان، ایران بوده است را تکرار کرد.
مایک پمپئو، وزیر خارجه آمریکا هم در این نشست با تکرار ادعاهای این کشور درباره نقش ایران در منطقه، تمدید تحریم تسلیحاتی ایران را ضروری عنوان کرد و با ناقص خواندن برجام گفت: ترجیح ما این است که برای تمدید تحریم تسلیحاتی ایران با شورای امنیت کار کنیم.
نماینده چین در شورای امنیت، دلیل اصلی بحران فعلی را خروج آمریکا از برجام و تحریمهای یکجانبه این کشور دانست و بر ضرورت کنار گذاشته شدن این تحریمها از سوی آمریکا تاکید کرد. وی مخالفت قاطع چین با تلاش آمریکا برای تمدید تحریم تسلیحاتی را اعلام کرد و ضمنا تاکید کرد آمریکا از برجام خارج شده و دیگر شریکی در این توافق نیست و نمیتواند از مکانیسم ماشه استفاده کند. نماینده چین همچنین بار دیگر مخالفت کشورش با قطعنامه اخیر شورای حکام آژانس علیه ایران را اعلام کرد.
نماینده آلمان در این نشست، سخنان خود را با انتقادات تند و تیز نسبت به اقدامات ایران از جمله وضع حقوق بشر در کشورمان شروع کرد اما در زمینه هستهای اعلام کرد با مواضع نماینده چین در خصوص ممکن نبودن استفاده از مکانیسم ماشه برای آمریکا موافق است. وی همچنین از ترک برجام از سوی آمریکا و تحریمهای یکجانبه این کشور انتقاد کرد.
نماینده آلمان البته با انتقاد از عملکرد ایران در کاهش تعهدات برجامی خود تهدید کرد که آلمان میتواند به خاطر نقض تعهدات ایران، مکانیسم ماشه را فعال کند. از نکات عجیب مطرح در صحبتهای نماینده آلمان این بود که با وجود بیعملی اروپا به تعهداتش در برجام مدعی شد که اروپا همچنان به تعهداتش پایبند است و حتی با پیگیری ساز و کار اینستکس، از تعهدات خودشان فراتر هم رفتهاند.
نماینده انگلیس هم با تکرار ادعایی مشابه ادعای نماینده آلمان مبنی بر اینکه اروپاییها فراتر از تعهدات خود در برجام عمل کردهاند از اقدامات ایران در کاهش تعهدات هستهای انتقاد کرد. وی ضمن انتقاد از فعالیتهای موشکی ایران، تلویحا اقدام آمریکا برای تحریم تسلیحاتی را رد کرد و گفت اقدامات یکجانبه در این زمینه کارایی ندارد.
اما نماینده روسیه در سخنرانی خود در این نشست به شدت اقدامات آمریکا را زیر سوال برد و این کشور را مسؤول بحران کنونی دانست. نماینده روسیه، تحریمهای آمریکا را خلاف عقل سلیم دانست و گفت واشنگتن تلاش میکند به هر طریقی که شده ایران را به سمت رفتاری سوق دهد که آن رفتار به تحریم بیشتر بینجامد. وی با تاکید بر اینکه نباید سادهانگارانه، ایران را در خصوص همه مشکلات منطقه مسؤول دانست و گفت: اما متاسفانه عدهای به این روش عادت کردهاند. وی با تاکید بر اینکه هیچ دلیلی به تمدید تحریم تسلیحاتی ایران وجود ندارد و سادهانگارانه است که تصور کنیم می شود این بحث را در شورای امنیت پیش برد. نماینده روسیه همچنین گفت حرکات ایران در کاهش تعهدات هستهای خود، عدول از برجام نبوده است. وی از گزارش دبیر کل و ادعاهای او درباره نقش ایران در حمله به تاسیسات نفتی عربستان انتقاد کرد و گفت دبیر کل به روشنی از وظیفه بی طرفی خود عدول کرده است. این ارزیابیها مغرضانه بود و بیطرفانه نبود.
نماینده فرانسه هم تاکید کرد از تلاشها برای استفاده از مکانیسم ماشه حمایت نمیکند زیرا تاثیر مخربی بر برجام خواهد گذاشت.
ظریف: آمریکا باید به مردم ایران غرامت بدهد
محمدجواد ظریف، وزیر خارجه کشورمان هم طی سخنانی که به صورت ویدئو کنفرانس در این نشست داشت گزارش دبیرخانه شورای امنیت علیه ایران در خصوص نقش داشتن در حملات به تاسیسات نفتی عربستان را نتیجه کمپین ارعاب از سوی آمریکا و متحدانش دانست و از آن انتقاد کرد. وی با بیان اینکه تحولات مقطع فعلی، نشان میدهد که کشورها به قوانین جهانی تمکین میکنند یا با تسلیم شدن به قلدری ترامپ به سوی قانون جنگل میروند گفت: ایران همواره با حسن نیت پایبندی خود را به برجام نشان داده است اما آمریکا یکجانبه از برجام خارج شد.
ظریف افزود: حتی در دولت قبلی آمریکا هم، این کشور در موارد زیادی از تعهدات خود عدول کرده بود و دولت قبلی آمریکا از هر ابزاری استفاده کرد که از تاثیر مثبت برجام برای ایران جلوگیری کند.
وزیر خارجه کشورمان ادامه داد: با اینحال متاسفانه برجام نه تنها منجر به استقلال اروپاییها نشد بلکه آنها هر چه بیشتر خودشان را با آمریکا همسو کردند.
ظریف با بیان اینکه آمریکا همچنان فشار میآورد که برجام را برای همیشه از بین ببرد گفت: در حال حاضر میبینیم مسائلی که هیچ ربطی به برجام ندارند به صورت موذیانه توسط آمریکا و بعضی متحدانش مطرح میشوند.
وی با تاکید بر اینکه هر تغییری در جدول زمانی قطعنامه 2231 به معنی نقض کامل این قطعنامه است گفت: همانطور که در نامه رئیسجمهور ایران به سران کشورهای باقیمانده در برجام تاکید شد هرگونه عدول از این توافق به معنی لطمه زدن به مردم ایران و منافع آنهاست و آمریکا و هر نهادی که به او کمک کند مسوول عواقب آن است.
ظریف با تاکید بر اینکه آمریکا باید به خاطر همه لطماتی که به مردم ایران وارد کرده به آنها غرامت بدهد افزود: ما برای امنیت یا رونق اقتصادی خودمان به هیچ کشوری متکی نیستیم و آمریکا از هیچ راهی نتوانسته مردم ایران را به زانو در آورد و سیاستهای ما را تغییر دهد.