ساعت دیواری چند دور دیگر بزند، لیگ بیستم آغاز خواهد شد. یک فصل کاملا متفاوت، پر از تازگی با رنگ و بوی جوانگرایی. فصلی که انتظار داریم شجاعت نسل جدید مربیان را ببینیم و با پدیدههای جدیدی داخل زمین مواجه شویم. در لیگ بیستم، کلی مربی سرشناس و باتجربه غیبت دارند، چند ستاره از تیمهایشان جدا شدهاند و تماشاگران نمیتوانند فعلا وارد ورزشگاهها شوند، اما نبض فوتبال با همین لیگ سراسر جذابیت و هیجان میتپد. به همین بهانه، نگاهی دوباره به لیگ بیستم میاندازیم تا ببینیم با چه فصلی مواجه خواهیم شد:
تغییر محسوس روی نیمکتاولین تفاوت لیگ بیستم نسبت به فصلهای گذشته، تغییر نسل یکباره مربیان بود. کلی مربی جوان به لیگبرتر اضافه شده و میانگین سنی مربیگری در مهمترین لیگ ورزشی ایران به پایینترین حد خود رسیده است.
سیدمهدی رحمتی، محرم نویدکیا، رحمان رضایی، وحید فاضلی، محمد ربیعی، وحید بیاتلو در کنار ابراهیم صادقی، جواد نکونام، رسول خطیبی، محمود فکری و... تفکرات تازهای را وارد لیگ میکنند و همه باید در انتظار اتفاقات جدید باشیم، زیرا این حجم از تغییرات، بدون تردید، جذابیتهای لیگ را چندبرابر خواهدکرد.
شروع بدون تماشاگربله، دوران کروناست و همه باید پروتکلهای بهداشتی را رعایت کنیم. با وجود سومین و سهمگینترین موج شیوع کرونا، طبیعی است درهای همه استادیومهای ایران بسته بماند. البته تعدادی از کشورها مثل قطر، اقدام به بازگشایی ورزشگاهها روی تعداد محدودی از تماشاگران با فاصلهگذاری اجتماعی کردهاند، اما آنها مدرنترین استادیومهای دنیا را دارند و در لیگ ایران، اصلا نمیتوان چنین مسائلی را انتظار داشت.
قراردادهای نجومی و سرسامآوربحث مهم فصل بیستم، عقد قراردادهایی است که از شنیدن رقم آن، هر کسی تعجب میکند. هر روز، ارقام پیچیدهتری به گوش میرسد؛ از بازیکنان خارجی 25 میلیارد تومانی تا بازیکنان داخلی 10 و 8 میلیارد تومانی! بازیکنی که فصل قبل 350 میلیون تومان قرارداد داشت، حالا با قرارداد 3 میلیارد و 500 میلیون تومانی به یک باشگاه بزرگ رفته است. پنج باشگاه برای جذب بازیکنان گرانقیمت رالی گذاشتند و رکوردشکنی کردند تا لیگ بیستم از حالا، گرانترین لیگ تمام تاریخ فوتبال ایران باشد. آیا خروجی این لیگ گرانقیمت، تولید دهها ستاره است؟
قهرمان نصف شدبرای فصل بیستم، پرسپولیس به عنوان تیمی که چهار مرتبه پیاپی به قهرمانی رسیده و از حالا میتوان نامش را در جمع مدعیان قهرمانی نوشت، با تغییرات عمدهای مواجه شده است. آنها کلی ستاره را از دست دادهاند و چند بازیکن جدید به خدمت گرفتهاند تا به طور کلی، ترکیب اصلی و حتی نیمکت ذخیرههایشان زیر و رو شود. یحیی گلمحمدی و هواداران پرسپولیس یک صدا از تکرار قهرمانیها حرف میزنند، اما باید ببینیم این ادعاها داخل زمین به چه شکل دنبال خواهد شد. آیا واقعا سرخپوشان توانایی رقم زدن یک افتخار بیشتر را دارند؟
ثبات به استقلال برگشتنکته دیگر قبل از شروع فصل بیستم، ثبات استقلال است. آنها روزبه چشمی و علی کریمی را به عنوان مهمترین مهرههای خود در ترکیب اصلی از دست دادند، اما در سالهای اخیر، برای اولینبار بود که باشگاه توانست اسکلت تیم فصل قبل را حفظ کرده و خریدهای مهمی انجام دهد. ثبات به استقلال بازگشت و پس از عقد قرارداد با محمود فکری به عنوان یک استقلالی تمام عیار، آبیها توانستند وریا غفوری، سیدحسین حسینی، دیاباته، فرشید اسماعیلی، میلیچ، سیاوش یزدانی، عارف غلامی، مهدی قائدی، امیرارسلان مطهری، محمد دانشگر، مسعود ریگی و... را حفظ کنند و با محمدرشید مظاهری، محمد نادری، مهدی مهدیپور، احمد موسوی، محمدحسین مرادمند و... هم قرارداد ببندند.
کوچ ستارههادر فصل بیستم جای خالی کلی بازیکن سرشناس را تجربه میکنیم؛ بازیکنانی که اکثرشان ستارههای لیگ بودند اما تصمیم گرفتند تا فوتبالشان را خارج از ایران دنبال کنند. شجاع خلیلزاده، روزبه چشمی، علی علیپور، علی کریمی، شهریار مغانلو، محمدرضا آزادی، علیرضا بیرانوند، رضا اسدی، مهدی ترابی، ایمان سلیمی، علی قربانی و... همگی از ایران رفتند تا در تیم جدیدی بازی کنند. سوال اینجاست که بدون حضور آنها، لیگ جذابیت گذشته را دارد؟ آیا غیبت این همه ستاره، به کیفیت لیگ ایران لطمه جدی وارد نمیکند؟ ببینیم چه پیش میآید!
قلعهنویی حاشیهنشین شدامیر قلعهنویی طوری در سالهای گذشته همیشه هدایت تیمهایی را برعهده داشت که برای کسب قهرمانی آماده و مهیا میشدند. تیمهایی مثل استقلال، سپاهان، تراکتور و حتی ذوبآهن که با جذب دو جین ستاره، فقط به فکر کسب قهرمانی بودند. او افتخاراتی هم در این سالها رقم زد. به همین علت، خیلیها تصور میکردند قلعهنویی برای حضور در یک باشگاه مدعی دیگر، قید سپاهان را زده، اما او حاشیهنشین شده و با گلگهر به لیگ میآید؛ تیمی که کمتر کسی آن را مدعی میداند. قلعهنویی را در این سالها هیچوقت در تیمی با مشخصات گلگهر ندیده بودیم.
سمجها خداحافظی نمیکنند!کلی بازیکن خوب هم داریم که برای ادامه فوتبالشان سماجت به خرج میدهند و اهل خداحافظی نیستند. بازیکنانی که امیدوارند در فصل بیستم، شرایط بهتری داشته باشند و از قراردادهای آنچنانی و حضور در زمین چمن دل نمیکنند. چهرههایی چون مسعود شجاعی، سیدجلال حسینی، محمدرضا خلعتبری، محمد قاضی، شهاب گردان، محمد نوری، محمد طیبی و... که همچنان میخواهند به فوتبال ادامه دهند. شاید هم فصل بیستم، آخرین باری باشد که نام برخی از این بازیکنان را به عنوان بازیکن میشنویم!
هیجان فوتبال در سکوت ورزشگاههانمیدانیم کرونا تا کدام هفته از رقابتهای لیگ بیستم، اجازه حضور تماشاگران در ورزشگاهها را نمیدهد، اما میتوان حدس زد با وجود کووید-19، مثل اکثر لیگهای اروپایی و آسیایی دیگر، این فصل شاهد کمتماشاگرترین فصل رقابتهای فوتبالی در ایران باشیم. میانگین حضور تماشاگر در لیگبرتر فوتبال ایران چیزی حدود
10 هزار تماشاگر است و پرتماشاگرترین فصل لیگبرتر هم نهمین دوره آن بود که به واسطه تماشاگران پرشور تراکتورسازی، میانگین تماشاگر در هر بازی به حدود 13هزار نفر رسید.
رکوردهایی که شاید شکسته شود لیگ بیستم در حالی از ساعت 16 و 30 دقیقه فردا (جمعه) با دو بازی همزمان در تهران و اصفهان آغاز میشود، که مثل ادوار گذشته انتظار میرود این لیگ هم آبستن حوادث بسیار باشد و رکوردهای زیادی در دل آن شکسته شود. رکورد پرامتیازترین قهرمانی (پرسپولیس با 67 امتیاز)، رکورد بهترین تیم یک نیم فصل (استقلال با 36 امتیاز)، رکورد بیشترین گل در یک فصل (رضا نوروزی با 24 گل برای فولاد در لیگ دهم)، رکورد بیشترین گل زده (استقلال در لیگ هشتم با 70 گل)، رکورد کمترین گل خورده (استقلال در لیگ هجدهم با 13 گل خورده)، رکورد بیشترین برد در یک فصل (پرسپولیس لیگ نوزدهم با 21 برد)، رکورد بیشترین کلینشیت در یک فصل (استقلال لیگ دوازدهم با ۲۱ کلینشیت) و رکورد بیشترین زمان گل نخوردن (پیام نیازمند با 944دقیقه) و از جمله رکوردهایی هستند که دستیابی به آنها، تا حدود زیادی میتواند ضامن موفقیت یک تیم در رقابتهای این فصل باشد. در کنار این رکوردها، چند رکورد دیگر هم هست که شاید در لیگ بیستم به ثبت برسد. به بهانه فصل جدید رقابتها، این چند رکورد را با هم مرور میکنیم:
پنجگانه پرسپولیسپنج قهرمانی متوالی در لیگبرتر. شاید این رکورد در پایان لیگ بیستم به پرسپولیس برسد. آنها تا همینجا با کسب 4 قهرمانی متوالی رکورددار هستند اما تا قبل از تابستان سال آینده، این عدد میتواند برای قرمزها به کف دست تبدیل شود. پرسپولیس در مسیر یک تاریخسازی بزرگ در لیگبرتر است.
رکوردی که استقلالیها دوستش ندارندتاریخچه رقابتهای باشگاهی در فوتبال ایران حالا در حال عبور از مرز نیم قرن است. تاج اولین تیمی بود که در سال 1349 قهرمان جام منطقهای فوتبال ایران شد. آبیها 4 سال بعد (1353) قهرمان جام تختجمشید شدند و قهرمانی سومشان را هم با نام استقلال در جام قدس 1369 جشن گرفتند. البته در این فاصله زمانی 12 ساله، فوتبال باشگاهی در ایرا ن به دلیل انقلاب و جنگ 12 سال تعطیل بود. در واقع آبیها پس از سه فصل فوتبالی دوباره قهرمان فوتبال ایران شدند. طولانیترین انتظار استقلالیها برای قهرمانی در 6 دوره نخست جام آزادگان مربوط است. در آن دوره پاس (70 و 71)، سایپا (72 و 73) و پرسپولیس (74 و 75) قهرمان جام آزادگان شدند تا بالاخره نوبت به استقلال رسید. آبیهای پایتخت در سال1376، پس از 6 فصل فوتبالی جام قهرمانی را بالای سر بردند. حالا اما انتظار هواداران پرشور استقلال برای قهرمانی در لیگبرتر از مرز 7 فصل عبور کرده. در واقع اگر استقلال لیگ بیستم را هم نبرد برای هشتمین فصل متوالی است که قهرمان نمیشود. البته قهرمان نشدن در 8 فصل متوالی را پرسپولیسیها هم طی سالهای 1388 تا 1395 تجربه کردهاند.
سید در تعقیب سیدآمار بیشترین حضور در لیگبرتر در دستان یک دروازهبان است؛ در اختیار سیدمهدی رحمتی با 462 بازی. اما این رکورد شاید در لیگ بیستم دست به دست شود. تنها بازیکنی که میتواند در این فصل رکورد سید را بشکند، سیدجلال حسینی است. کاپیتان قرمزها فعلا با 445 بار حضور در لیگ، بعد از رحمتی در رده دوم قرار دارد و فقط کافیست 18 بار در این فصل برای پرسپولیس به میدان برود تا تبدیل شود به پرحضورترین بازیکن تاریخ لیگبرتر. باشگاه 400 تاییهای لیگبرتر، ابراهیم صادقی را هم دارد که 437 بار در لیگ بازی کرده اما او هم مثل سیدمهدی رحمتی، این روزها به عنوان یکی از مربیان جوان لیگ مشغول فعالیت است.
هشتمین قهرمان متمایزتابهحال 7 تیم متمایز جام قهرمانی لیگبرتر را بالای سر بردهاند. پرسپولیس (6 دوره)، سپاهان (5 دوره)، استقلال (3 دوره)، فولاد (2 دوره) و پاس، سایپا و استقلال خوزستان (هر کدام یک دوره). هشتمین تیم متمایزی که قهرمان لیگبرتر میشود کدام تیم است؟ آیا این تیم از دل لیگ بیستم در میآید؟ چیزی قابل پیشبینی نیست وقتی بدانیم از جمع تیمهای مدعی، هنوز تراکتور قهرمان لیگبرتر نشده است. شهرخودرو، ذوبآهن، صنعتنفت، نفت مسجدسلیمان، مس رفسنجان، نساجی مازندران، ماشینسازی و گلگهر هم هستند که هرگز قهرمان لیگ نشدهاند اما، اگر تیمی شانس بیشتری برای کسب نخستین جام داشته باشد، بیشک تراکتور است.
محمد فنایی از فصل جدید داوری میگوید
کمیته داوران ریسک کرد
محمد فنایی کارشناس داوری یکی از کسانی است که نگران اتفاقات داوری در سالهای گذشته بوده است. او به جام جم میگوید: «متاسفانه فصل گذشته اشتباهات داوری زیاد بود و به نظر من این مساله به مدیریت برمی گردد. در واقع داوران به خاطر تغییرات زیاد در کمیته داوران سردرگم بودند.
نمی دانستند باید با چه کسی کار کنند. مسوولشان چه کسی است. در انتخاب داوران تغییرات زیادی صورت میگیرد. داورهایی که جوان بودند و حق شان بود قضاوت کنند، بیرون میماندند. اینها مشکلاتی بود که اثر گذاشت.» او اضافه میکند: «هنوز هم فدراسیون سردرگم است. البته حضور آقای نبی به عنوان دبیر کل باعث شد تا کمی به ثبات کاری برسند منتها مشکلات هست. حقوق داوران را نداده اند. از سویی گفتند خودتان تست کرونا بدهید. این یعنی باید دریافتی خود از داوری را برای تست هزینه میکردند که کار جالبی نبود. البته فهرست هفته اول داوران را که دیدم به نظرم یک اتفاقاتی افتاده. از جوانها استفاده کرده اند. هر چند ریسک است ولی اتفاق خوبی است. این داوران هم باید از جایی شروع کنند و اگر هفتههای اول اشتباه کنند آنقدرها به چشم نمی آید.»
فنایی درباره دستمزد داوران میگوید: «گفتهاند 40درصد امسال اضافه میشود ولی فدراسیون مشکلات اقتصادی دارد. داوران واقعا به خاطر عشقی که دارند قضاوت میکنند. داوران باید 15،16 سال تلاش کنند تا وارد فهرست بین المللی شوند. الان ما داوران زیادی داریم که بازی ملی قضاوت نکردهاند.»
سهیل مهدی، رییس کمیته مسابقات:
میخواهیم تعطیلیهای لیگ به فیفادی بخورد
رئیس کمیته مسابقات سازمان لیگ، مثل همه فوتبالیها، نمی داند آینده چگونه خواهد بود. سهیل مهدی در تلاش است تا رقابتهای لیگ برتر با برنامه و طبق زمانبندی آنها پیش برود ولی به هر حال کرونا قابل پیش بینی نیست. با سهیل مهدی درباره لیگ برتر و برنامه آن گفت و گویی داشتیم.
امسال لیگ برتر چه وضعیتی خواهد داشت؟ نگرانیها زیاد است.امسال هدف ما این است که بتوانیم یک هماهنگی لازم بین اردوهای تیم ملی و بازیهای لیگ داشته باشیم. بدین صورت که اگر زمانی رقابتهای لیگ برتر تعطیل شد، بتوانیم اردوی تیم ملی را برگزار کنیم. یا حداقل تعطیلیها به فیفادیها بخورد. راستش امسال کار سختی داریم.
شنیده میشود تعطیلی زیاد خواهد بود.کرونا قابل پیش بینی نیست. شاید یک هفته دیگر اعلام شود کرونا به اوج خود رسیده و باید همه چیز تعطیل شود. ما در این راه پیرو ستاد مبارزه با کرونا هستیم. هر چه آنها دستور بدهند اجرا خواهیم کرد.
آیا قرار است لیگ برتر خیلی دیرتر از موعد تمام شود؟این هم مشخص نیست. امیدواریم همه باشگاهها همکاری لازم را داشته باشند و بتوانیم لیگ را برگزار کنیم. فراموش نکنید در این شرایط فوتبال واقعا دلگرمی مردم است. امیدواریم که بتوانیم در بهترین زمان لیگ را تمام کنیم. همانطور که گفتم این مستلزم همکاری خوب باشگاههاست.
اینکه رقابتهای لیگ دو و سه تعطیل شود، جدی است؟این موضوعی است که مطرح شد ولی هنوز به جمع بندی درباره آن نرسیده ایم. مزیت تعطیلی مسابقات این است که به هر حال میتوان روی لیگ برتر و لیگ یک تمرکز کافی داشت ولی از آنطرف به هر حال باید تکلیف آن مسابقات و تیمها هم روشن شود.
آیا قبل از بازیهای هر هفته قرار است تست کرونا گرفته شود؟این موضوع باید مورد بحث قرار بگیرد. ممکن است هزینه تستها برای تیمها سنگین باشد. باید دستور العملی در این زمینه داشته باشیم. به هر حال نیاز است تا خیلی مراقب باشیم. فراموش نکنید که در لیگهای خارجی هم تیمها قبل از هر بازی تست کرونا نمی دهند.