گپی با جمشید شاه‌محمدی، بازیگر پیشکسوت
قدردان بزرگ‌ترها باشیم
جمشید شاه‌محمدی که درکنار بازیگری تجربه تهیه‌کنندگی هم دارد، در دهه‌های70 و80 در سریال‌های تلویزیونی بازی‌های ماندگاری در قالب نقش پدران کاریزماتیک ایرانی ارائه کرده است و با کارگردان‌های صاحب‌نامی مثل حسن فتحی، داوود میرباقری و محمدرضا هنرمند، سابقه همکاری داشته است. مختارنامه، آینه‌های نشکن، روزهای اعتراض، این یک دادگاه نیست و نیستان ازجمله سریال‌های تلویزیونی شاه‌محمدی است. جام‌جم با جمشید شاه‌محمدی که فارغ‌التحصیل بازیگری است درباره فعالیت‌های تازه‌اش و اوضاع امروز هنرمندان گپ زده است که می‌خوانید.
از کارهای تازه‌تان بگویید. کار جدیدی داشته‌اید؟
بازی در سریال «نزدیکی‌های بهشت» به کارگردانی حسن هدایت آخرین فعالیت بازیگری‌ام محسوب می‌شود و بعد از آن کار دیگری انجام نداده‌ام.
با توجه به این‌که دو سالی از تولید آن سریال می‌گذرد، این سوال پیش می‌آید که این دو سال بیکاری چه دلیلی دارد؟
حقیقتش را بخواهید پیشنهادها، دندان‌گیر نیست و اگر هم پیشنهادی باشد که بشود رویش مانور داد، باز شرایط تولید به لحاظ مالی مساعد نیست، به‌خصوص که کرونا هم آمده و باعث شده بسیاری از فیلمنامه‌ها نه آن طوری که لازم است، بلکه آن طوری که اقتضای زمان است، پیش برود.
یعنی این‌که محصولات درجهت کاهش هزینه و حداقل بهره‌وری حرکت می‌کنند؟
به هر حال رکود اقتصادی با شیوع کرونا چند برابر شده و دیگر تهیه‌کنندگان نمی‌توانند در خرج کردن دست‌ودل‌باز باشند و از آن‌طرف افزایش شیوع کرونا موجب شده از منظر عملیاتی هم بسیاری از فیلمنامه‌ها نتوانند آن‌طور که امکانش هست، تولید شوند و درنهایت سازندگان مجبورند به سمت کارهای آپارتمانی و جمع‌وجور بروند.
پس مانند اقتصاد و صنعت باید تلویزیون و سینما را هم به دو بازه قبل و بعد از کرونا تقسیم‌بندی کرد؟
همین‌طور است. نمی‌توان نقش کرونا بر سینما و تلویزیون و موسیقی و کلا هنر را نادیده گرفت، چون هرقدر بیشتر می‌گذرد تازه معلوم می‌شود با چه ویروس عجیب‌وغریبی روبه‌رو هستیم؛ ویروسی که تنها راه اختلال در آن، پرهیز از ارتباطات بی‌مورد است و چون اساس هنر، ارتباط گرفتن با مخاطب است هنر هم به دنبال راه‌هایی تازه برای همگونی با کروناست و حالا این‌که بالاخره این راه‌های تازه چه زمانی به تثبیت می‌رسند، مشخص نیست.
ضربات اقتصادی کرونا تقریبا تمام اقشار اجتماع را متأثر کرده است. هنر و به‌خصوص تلویزیون چقدر می‌تواند درباره این ضربات محصول مناسب تولید کند؟
همه مردم و ازجمله هنرمندان در این دوران با شرایط سختی مواجهه‌اند و هیچ نوع حمایتی هم از آنها نمی‌شود. خیلی از دوستان بازیگرم را می‌شناسم که وضع مالی بدی دارند و غیر از درآمد بازیگری، درآمد دیگری ندارند و باید مسؤولان به فکر اینها باشند. تلویزیون هم بد نیست کمک کند به شنیدن صدای این هنرمندان و حتی در رادیو هم می‌توان درباره آسیب‌های کرونا به زندگی هنرمندان برنامه‌های تحلیلی تولید کرد، بلکه مدیران مملکتی برای حل بخشی از مشکلات این عزیزان حرکتی کنند.
خودتان هم به خاطر کرونا گرفتاری مالی داشته‌اید؟
من خوشبختانه با حقوق بازنشستگی، روزگار می‌گذرانم. ولی هنرمندانی داریم که بیمه نیستند و چون محجوبند سروصدا هم نمی‌کنند. چقدر خوب می‌شد اگر هنرمندان را در این اوضاع دریابند و کاری کنند که حداقل در تأمین اقلام ضروری زندگی کم نیاورند.
جزو هنرمندانی هستید که به‌صورت آکادمیک هم بازیگری را تحصیل‌کرده‌اید و از آن‌طرف، هم در تلویزیون و هم در سینما ایفای نقش داشته‌اید. به نظرتان تلویزیون چقدر در دیده شدن بازیگران مؤثر است ؟
اگر سریال خوبی برای کار انتخاب کنیم، یقین بدانید دیده هم خواهیم شد، چون مخاطبان از کار خوب استقبال می‌کنند و درنهایت عوامل آن کار هم دیده می‌شوند، ولی امان از کارهای متوسط و زیر متوسط که باعث می‌شود حتی بازیگران کارکشته هم سرگردان شوند. تحصیل بازیگری را به همه جوان‌ها توصیه می‌کنم، چون شناخت تاریخ بازیگری و متدهایی که در همه جای دنیا هست به افزایش سطح بازیگری بسیار کمک می‌کند، ولی بازیگر باید خودش را نشان دهد تا به او اعتماد شود. ولو در حد یک سکانس، بازیگر باید نشان دهد که تواناست تا دیده شود و باز نقش بگیرد وگرنه اگر بازیگر منتظر بماند که حتما یک سریال پیدا شود تا نقش اصلی خود را برای وی کنار بگذارد، ممکن است باعث بیکاری درازمدت و اصلا تغییر مسیر شود.
به‌عنوان مخاطب، تلویزیون را پیگیری می‌کنید؟
با این‌که سریال‌های خوبی هم از تلویزیون پخش می‌شود، اما مخاطب دائمی تلویزیون نیستم، چون کار ارزنده خیلی کم شده و اگر هم سریالی ببینیم بازپخش سریال‌های قدیمی است و این برایم جای سوال است که چرا جنبشی صورت نمی‌گیرد برای افزایش کیفی سطح سریال‌سازی تا لااقل در شبکه‌های اصلی تلویزیون، سریال‌های درجه‌یک پخش شود.
برای ارتقای تولیدات تلویزیون چه پیشنهادی می‌کنید؟
باید هر چیز در جای خود قرار گیرد تا مخاطب به سمت رسانه بیاید. نمی‌شود به دلیل این‌که دستمزد کارگردان معتبری، بالاست او را کنار بگذاریم و دستیار دومش را که شاید دستمزد هم نگیرد بلکه سابقه‌سازی کند به کار دعوت کنیم و آن‌گاه انتظار داشته باشیم سریال خوبی تولید شود. باید قدردان بزرگ‌ترها باشیم و در جای درست از آنها استفاده کنیم تا هم مخاطبان از دیدن سریال‌ها لذت ببرند و هم‌سطح رسانه‌مان بالاتر رود.
بازی در سریال «نزدیکی‌های بهشت» به کارگردانی حسن هدایت آخرین فعالیت بازیگری‌ام محسوب می‌شود و بعد از آن کار دیگری انجام نداده‌ام.
با توجه به این‌که دو سالی از تولید آن سریال می‌گذرد، این سوال پیش می‌آید که این دو سال بیکاری چه دلیلی دارد؟
حقیقتش را بخواهید پیشنهادها، دندان‌گیر نیست و اگر هم پیشنهادی باشد که بشود رویش مانور داد، باز شرایط تولید به لحاظ مالی مساعد نیست، به‌خصوص که کرونا هم آمده و باعث شده بسیاری از فیلمنامه‌ها نه آن طوری که لازم است، بلکه آن طوری که اقتضای زمان است، پیش برود.
یعنی این‌که محصولات درجهت کاهش هزینه و حداقل بهره‌وری حرکت می‌کنند؟
به هر حال رکود اقتصادی با شیوع کرونا چند برابر شده و دیگر تهیه‌کنندگان نمی‌توانند در خرج کردن دست‌ودل‌باز باشند و از آن‌طرف افزایش شیوع کرونا موجب شده از منظر عملیاتی هم بسیاری از فیلمنامه‌ها نتوانند آن‌طور که امکانش هست، تولید شوند و درنهایت سازندگان مجبورند به سمت کارهای آپارتمانی و جمع‌وجور بروند.
پس مانند اقتصاد و صنعت باید تلویزیون و سینما را هم به دو بازه قبل و بعد از کرونا تقسیم‌بندی کرد؟
همین‌طور است. نمی‌توان نقش کرونا بر سینما و تلویزیون و موسیقی و کلا هنر را نادیده گرفت، چون هرقدر بیشتر می‌گذرد تازه معلوم می‌شود با چه ویروس عجیب‌وغریبی روبه‌رو هستیم؛ ویروسی که تنها راه اختلال در آن، پرهیز از ارتباطات بی‌مورد است و چون اساس هنر، ارتباط گرفتن با مخاطب است هنر هم به دنبال راه‌هایی تازه برای همگونی با کروناست و حالا این‌که بالاخره این راه‌های تازه چه زمانی به تثبیت می‌رسند، مشخص نیست.
ضربات اقتصادی کرونا تقریبا تمام اقشار اجتماع را متأثر کرده است. هنر و به‌خصوص تلویزیون چقدر می‌تواند درباره این ضربات محصول مناسب تولید کند؟
همه مردم و ازجمله هنرمندان در این دوران با شرایط سختی مواجهه‌اند و هیچ نوع حمایتی هم از آنها نمی‌شود. خیلی از دوستان بازیگرم را می‌شناسم که وضع مالی بدی دارند و غیر از درآمد بازیگری، درآمد دیگری ندارند و باید مسؤولان به فکر اینها باشند. تلویزیون هم بد نیست کمک کند به شنیدن صدای این هنرمندان و حتی در رادیو هم می‌توان درباره آسیب‌های کرونا به زندگی هنرمندان برنامه‌های تحلیلی تولید کرد، بلکه مدیران مملکتی برای حل بخشی از مشکلات این عزیزان حرکتی کنند.
خودتان هم به خاطر کرونا گرفتاری مالی داشته‌اید؟
من خوشبختانه با حقوق بازنشستگی، روزگار می‌گذرانم. ولی هنرمندانی داریم که بیمه نیستند و چون محجوبند سروصدا هم نمی‌کنند. چقدر خوب می‌شد اگر هنرمندان را در این اوضاع دریابند و کاری کنند که حداقل در تأمین اقلام ضروری زندگی کم نیاورند.
جزو هنرمندانی هستید که به‌صورت آکادمیک هم بازیگری را تحصیل‌کرده‌اید و از آن‌طرف، هم در تلویزیون و هم در سینما ایفای نقش داشته‌اید. به نظرتان تلویزیون چقدر در دیده شدن بازیگران مؤثر است ؟
اگر سریال خوبی برای کار انتخاب کنیم، یقین بدانید دیده هم خواهیم شد، چون مخاطبان از کار خوب استقبال می‌کنند و درنهایت عوامل آن کار هم دیده می‌شوند، ولی امان از کارهای متوسط و زیر متوسط که باعث می‌شود حتی بازیگران کارکشته هم سرگردان شوند. تحصیل بازیگری را به همه جوان‌ها توصیه می‌کنم، چون شناخت تاریخ بازیگری و متدهایی که در همه جای دنیا هست به افزایش سطح بازیگری بسیار کمک می‌کند، ولی بازیگر باید خودش را نشان دهد تا به او اعتماد شود. ولو در حد یک سکانس، بازیگر باید نشان دهد که تواناست تا دیده شود و باز نقش بگیرد وگرنه اگر بازیگر منتظر بماند که حتما یک سریال پیدا شود تا نقش اصلی خود را برای وی کنار بگذارد، ممکن است باعث بیکاری درازمدت و اصلا تغییر مسیر شود.
به‌عنوان مخاطب، تلویزیون را پیگیری می‌کنید؟
با این‌که سریال‌های خوبی هم از تلویزیون پخش می‌شود، اما مخاطب دائمی تلویزیون نیستم، چون کار ارزنده خیلی کم شده و اگر هم سریالی ببینیم بازپخش سریال‌های قدیمی است و این برایم جای سوال است که چرا جنبشی صورت نمی‌گیرد برای افزایش کیفی سطح سریال‌سازی تا لااقل در شبکه‌های اصلی تلویزیون، سریال‌های درجه‌یک پخش شود.
برای ارتقای تولیدات تلویزیون چه پیشنهادی می‌کنید؟
باید هر چیز در جای خود قرار گیرد تا مخاطب به سمت رسانه بیاید. نمی‌شود به دلیل این‌که دستمزد کارگردان معتبری، بالاست او را کنار بگذاریم و دستیار دومش را که شاید دستمزد هم نگیرد بلکه سابقه‌سازی کند به کار دعوت کنیم و آن‌گاه انتظار داشته باشیم سریال خوبی تولید شود. باید قدردان بزرگ‌ترها باشیم و در جای درست از آنها استفاده کنیم تا هم مخاطبان از دیدن سریال‌ها لذت ببرند و هم‌سطح رسانه‌مان بالاتر رود.