عبور از میراث عمر البشیر
سقوط عمر البشیر در كشور سودان و كنار رفتن وی از صحنه قدرت، درهای اصلاحات روی ملت سودان را پس از گذشت سه دهه گشوده است. سودان كه اكنون یكی از فقیرترین و ضعیفترین كشورهای عربی بهشمار میرود، از امكانات و قابلیتهایی برخوردار است كه میتواند آن را به یكی از پیشرفتهترین و توانمندترین كشورهای آفریقایی تبدیل كند.
تنها در عرصه برخورداری از طلا، سودان دهمین كشور صادركننده طلا در سطح جهانی به شمار میرود. در بخش كشاورزی و دامپروری نیز سودان از ظرفیتهای ویژه و قابل ملاحظهای برخوردار است كه میتواند در منطقه خاورمیانه و شمال آفریقا به جایگاه نخست تبدیل شود. اما در شرایط كنونی، هیچكدام از این مولفههای تولید ثروت در این كشور مورد بهرهبرداری جدی قرار نگرفته و مغفول مانده است. سودان در بخش انرژی خورشیدی نیز از جایگاه جهانی بالایی برخوردار بوده و مساحت بسیاری از این سرزمین را بیابانهایی تشكیل میدهد كه توان دریافت انرژی خورشیدی را به شكل قابلملاحظهای دارد. اما با این همه امكانات و ثروتهای طبیعی، سودان از بحرانهای اقتصادی رنج میبرد و میزان بدهی خارجی این كشور از رقم ۵۰ میلیارد دلار گذشته و هزینههای زندگی برای شهروندان سودانی بسیار بالا و گران است؛ تا جایی كه بسیاری از مردم این كشور در تامین نان برای خود و اعضای خانوادهشان دچار مشكل شده و قیمت نان در سودان آنقدر گران شده كه به خیزش مردم این كشور و حضور گستردهشان در اعتراض به این شرایط بحرانی منجر و در ادامه به سقوط عمرالبشیر منتهی شده است.
عمر البشیر در كشور سودان مانع بزرگی برای تحقق پیشرفت اقتصادی محسوب میشد؛ چرا كه بخش بسیاری از بودجه این كشور را صرف دستگاه امنیتی با هدف حمایت از خود و نظامش كرده است. دستگاه اطلاعاتی سودان جنایات وحشیانهای را در دارفور مرتكب شده و در پی آن، دادگاه بینالمللی، وی را مورد پیگرد قرار داد و برخی كشورها نیز به این بهانه حمایتهای خود از كشور سودان را متوقف كردند.
بركناری عمر البشیر میتواند به تغییر گسترده در سودان منجر شود؛ به شرط آنكه قدرت در این كشور در اختیار افراد دارای صلاحیت و تخصص از میان فرزندان سودان قرار گیرد.
پرسشی كه اكنون مطرح است این كه: سودان در مرحله انتقالی برای پیشرفت به چه مولفههایی نیاز دارد؟
در پاسخ به این پرسش باید گفت؛ نخستین چیزی كه سودان به آن نیازمند است، رها شدن از فاسدان اقتصادی و كسانی است كه چرخه اقتصادی و اجتماعی این كشور را با چالش مواجه ساخته و مانعی در راستای تحقق پیشرفت بهشمار میروند. گام دوم نیز بهبود روابط خارجی سودان با كشورهای همسایه است كه در دوران زعامت بشیر بر سرزمین سودان فرصتهای بسیاری از دست رفت و ضایع گردید.
بهویژه سیاست نادرست عمر البشیر درخصوص جنگافروزی ائتلاف عربی در یمن كه نتایج زیانبار بسیاری برای ملت سودان به دنبال داشت و كشورهای عضو ائتلاف عربی، به وعدههای اقتصادی خود عمل نكرده و اوضاع معیشتی مردم سودان به دلیل این نبرد بیهوده و خانمان سوز بدتر از گذشته گردید. گام سوم، ایجاد اصلاحات اقتصادی در بدنه اقتصاد سودان محسوب میگردد؛ آنچه در شرایط كنونی توصیه میشود تشویق به سرمایهگذاری خارجی و اصلاح نظام مالیاتی در سودان است تا شرایط مطلوبی برای سرمایهگذاران و كارآفرینان خارجی مهیا شود.
ناگفته نماند سودان از تمدنی كهن برخوردار بوده و حدود 5000 سال تاریخ دارد و در شمال این كشور بقایایی از تمدن نوبی برجای مانده كه قدمت آن از اهرام مصر نیز بیشتر و كهنتر است و ظرفیت گردشگری بسیار مهمی به شمار میرود. سودان كشوری است كه میتواند با تلاش فرزندان خود و دستان كشاورزان و كارگرانش و خرد جوانانش روی پای خود ایستاده و به خودكفایی دست یافته و مشكلات كنونی را كه شهروندان این كشور را آزار میدهد، برطرف كند.
منبع: رایالیوم




