پرونده‌ای که همچنان باز است

پرونده‌ای که همچنان باز است

طلبه همدانی دو روز پیش به ضرب گلوله شخصی خشن از پا درآمد، دیروزهم این قاتل خشن درتعقیب وگریز پلیس به ضرب گلوله جان داد و عكس‌های جسد خون آلودش در معرض دید مردم قرار گرفت؛ جسدی پر از خالكوبی، حتی خالكوبی تصویر چند سلاح. با این كه هنوز انگیزه‌های قاتل از انجام این جنایت مجهول است ولی با مرگ او می‌شود گفت پرونده بسته شده، اما پرونده‌ای كه همچنان باز خواهد ماند چرایی بروز چنین رفتارهایی در جامعه است.
برخی استدلال می‌كنند فضای مجازی عامل تولد چنین شخصیت‌ها و دلیل ظهور رفتارهای خشونت آمیزاست كه باید بگوییم بله، فضای مجازی تا حدی نقش دارد اما این نقش، تاثیری مطلق نیست ومیان فضای مجازی وشكل گیری رفتارهای خشونت بار، همبستگی چندانی وجود ندارد. عوامل متعددی باعث می‌شود یك فرد، خشن و خفن شود، از عوامل وراثتی بگیرید تا عوامل اجتماعی و محیطی. اما نكته این است فضای مجازی این فرصت را در اختیار چنین افرادی قرار می‌دهد تا خشونت خود را به نمایش بگذارند.
در واقع فضای مجازی محل بروز و نمایش صفت‌های شخصیتی افراد است، مثلا فردی كه به اسلحه علاقه دارد از این فضا برای نمایش اسلحه‌اش استفاده می‌كند. در روان‌شناسی اجتماعی، مفهومی به‌عنوان «برداشت» وجود دارد به این معنا كه مثلا اگر من دوست دارم دیگران مرا زیبا برداشت كنند پس من زیباترین عكس‌هایم را دراین فضا به نمایش می‌گذارم یا اگر مایلم از من برداشت شخصی خشن داشته باشند تصاویری مملو ازخشونت را بارگذاری می‌كنم.
البته برخی معتقدند اگر فضای مجازی فیلتر شود چنین مشكلاتی برطرف می‌شود، در حالی كه علم روان‌شناسی تاكید دارد اگر این فضا بسته شود یك آدم خشن، خشونتش را به روش‌های دیگر بروز می‌دهد. در پرونده قتل طلبه همدانی با این كه انگیزه‌های قاتل هنوزمشخص نیست و شاید پای انتقام‌گیری هم درمیان باشد، اما می‌شود حدس زد احتمالا قاتل از برخی بیماری‌های روانی رنج می‌برده و شخصیت ضد اجتماعی داشته است.
بنابراین موضوعی كه باید روی آن متمركز شویم این است كه چه كنیم تا افراد خشن در جامعه تولید نشوند. برای این‌كار نخستین قدم می‌تواند این باشد كه مدیران فرهنگی و اجتماعی كشور در برنامه‌ریزی‌ها و تصمیم‌سازی‌هایشان از روان‌شناسان بهره بگیرند حال آن كه این موضوع دركشورما چندان مورد توجه نیست. گام بعدی باید طراحی محیط اجتماعی و شرایط زندگی اجتماعی به طرزی آرامبخش باشد و سوم تكیه برآموزش‌های همگانی، به‌خصوص از دوران مدرسه تا كودكان تاب‌آموزی اجتماعی را بیاموزند. در این میان البته درمان بیماری‌های روانی بسیار اهمیت دارد و نیازاست تصمیم‌گیران كشور موضوع درمان را جدی بگیرند.