هوش مصنوعی علیه زنان غربی
با فراگیری هوش‌مصنوعی در دنیای غرب، زنان با رقیب تازه‌ای روبه‌رو هستند و مشکلات‌شان بیشتر شده است
زنان غربی که از بسیاری حقوق مساوی با مردان برخوردار نیستند و حتی دستمزدشان در مشاغل مشابه از مردان همکار کمتر است حالا رقیب تازه‌ای پیدا کرده‌اند؛ هوش‌مصنوعی! گزارش بانک سرمایه‌گذاری گلدمن ساکس در سال 2022 نشان داد که در ۳۰۰میلیون شغل تمام‌وقت در آمریکا و اروپا خطر اخراج برای زنان یک تهدید جدی است!
ماجرا از این قرار است که هوش‌مصنوعی با برخی ازکارها مانند روابط‌عمومی، منشی‌گری، خبرنگاری، فروشندگی کالاها، معلم‌های بهداشت، امور اداری و...موازی‌کاری می‌کند وعملا وجود انسان ضروری نیست. درحالی‌که عمده این کارها با زنان است و درواقع باید گفت خانم‌ها بیشتر در کارهای اداری و اتوماسیونی قرار دارند. درواقع درجهان بیشتر زنان به کارهای اداری با درآمد پایین مشغول بودند که امروزه هوش‌مصنوعی مولد مسئولیت آن را به‌عهده می‌گیرد. با ورود دنیا به مرحله هوش‌مصنوعی و انجام بسیاری از کارها توسط آن، اکنون بسیاری از مشاغل وجود هوش‌مصنوعی را برای خود یک خطر بزرگ می‌پندارند. این احساس به‌ویژه با ابداع هوش‌مصنوعی مولد پررنگ‌تر شد، زیرا این موضوع دقیقا مقابل با هوش‌مصنوعی مولد است و از سال 2019 تا به امروز ذهن سازمان یونسکو را به خود مشغول کرده است. اما چرا ؟
نگرانی یونسکو از آینده کاری زنان
یونسکو از شکاف جنسیتی دستمزدها در جهان و مخصوصا غرب، علی‌رغم وجود آزادی‌های افسارگسیخته نگران است. در سال گذشته اتحادیه اروپا آن را برای قاره خود بالای 10درصد عنوان کرد. ازطرفی مشکل فقط به اینجا ختم نمی‌شود و بحث بر میزان دسترسی زنان به رشته‌های علوم پایه و حساس نیز می‌رسید که یکی از مهم‌ترین آنان همین هوش‌مصنوعی بود. به‌این‌خاطر یونسکو در گزارش سال2019 خود نوشت: «درسطح جهانی، مطالعات نشان می‌دهد که زنان در نیروی کار دستمزد کمتری می‌گیرند، پست‌های ارشد کمتری دارند و کمتر در زمینه‌های علوم، فناوری، مهندسی و ریاضیات شرکت می‌کنند. زنان تنها 29درصد از موقعیت‌های تحقیق وتوسعه علمی درسطح جهان را نمایندگی می‌کنند و درحال‌حاضر 25درصد کمتر از مردان احتمال دارد که بدانند چگونه از فناوری دیجیتال برای مواقع اساسی استفاده کنند.»
پس در جهان بیشتر زنان به کارهای اداری با درآمد پایین مشغول هستند که امروزه هوش‌مصنوعی مولد مسئولیت آن را به‌عهده می‌گیرد. یونسکو در همان سال 2019 اعلام کرد که قرار است دو سازمان بانک توسعه بین آمریکایی و سازمان همکاری اقتصادی و توسعه راه‌حل‌هایی را جهت بهبود این مسأله ارائه دهند، اما گزارش‌های یورونیوز در ژوئن و ژوئیه 2023 این راه‌حل‌ها را خلاف آمار ارزیابی کردند. برای مثال در مصاحبه‌ای با مارک مک‌نیلی، استاد بازاریابی در مدرسه کنان ــ فلاگلر در ژوئن نوشتند: «بیش از ۷۰درصد اعضای کادر درمان زن هستند. هوش‌مصنوعی مولد با پاسخ به سؤالات بیماران در مورد تشخیص‌ها و رویکردهای تجویزی، می‌تواند به کارشناسان مراقبت‌های بهداشتی کمک کند. درواقع با انجام این کار و کمک به بیمار برای دریافت پاسخ سؤالات خود ممکن است وقت بیشتری را برای زنان عضو کادر درمانی آزاد کند تا آنها بتوانند مدت‌زمان بیشتری را با بیمار بگذرانند.» این مطلب بار دیگر در ماه بعدی برای یورونیوز به‌صورت یک آمار مقایسه‌ای انجام شد که «زنان در مشاغل مراقبت‌های بهداشتی(79درصد)، آموزش(73درصد) وخدمات اجتماعی (67درصد)» با خطر سلطه هوش‌مصنوعی بر شغل‌های مذکور روبه‌رو هستند. واشنگتن‌پست نیز همین موضوع را در آگوست 2023 اعلام کرد که اوضاع اصلا برای زنان اداری غربی مناسب نیست و «هوش‌مصنوعی تا سال2030 مشاغل بیشتری را از زنان نسبت به مردان خواهد گرفت». در این میان گزارش‌هایی دیگری هم وجود داشت که بیشتر از شکاف جنسیتی در حوزه دسترسی به فناوری‌ها و هوش‌مصنوعی پرده‌برمی‌داشت.
میزان دسترسی زنان به هوش‌مصنوعی
براساس گزارش مجمع جهانی اقتصاد درسال2019 فقط 3درصد از زنان درکلاس‌های فناوری، ارتباطات و اطلاعات (ICT) شرکت می‌کنند و فقط 13.8درصد از زنان مقاله‌های تحقیقاتی مرتبط با هوش‌مصنوعی نوشته‌اند و تعداد اندکی از شرکت‌ها به نقش زنان در توسعه شرکت‌های هوش‌مصنوعی باور دارند. در سال بعد نیز این مجمع اعلام کرد که 26 درصد از زنان در این حوزه فعالیت می‌کنند و این به‌زعم آندریا ماندلباوم، مدیرعامل شرکت مک‌لوهان به محرومیت زنان از تحولات فناوری منجر خواهد شد. این نگرانی در جدیدترین گزارش یونسکو به‌صورت آمار نمایان است که: «دسترسی و مشارکت زنان در پیشرفت‌های فناوری، ازجمله هوش مصنوعی(AI)، یک منطقه مهم نگرانی است ... درحال‌حاضر زنان و دختران 25درصد کمتر ازمردان مهارت‌های اولیه فناوری دیجیتال رادارند. آنها چهاربرابر کمتراحتمال دارد که برنامه‌نویسی رایانه را بدانند. علاوه‌براین، زنان13برابر کمتر احتمال دارد برای ثبت اختراع ICT ثبت‌نام کنند.» یونسکو در ادامه نوشت: «20 درصد در نقش‌های فنی شرکت‌های یادگیری ماشینی هوش‌مصنوعی یا ML،12 درصدنیز به‌عنوان پژوهشگران هوش‌مصنوعی و 6درصد از توسعه‌دهندگان حرفه‌ای در جهان زنان هستند.» شبیه به این آمار هم طی تحقیقی در دانشگاه کن کاردیای کانادا در می2022 اعلام شد که رشد صنعت هوش‌مصنوعی(AI) درسراسر جهان و به‌ویژه کانادا برای محققان زن با بسیاری از چالش‌های مشابه در سایر زمینه‌های علوم، فناوری، مهندسی و ریاضی (STEM) روبه‌روست. بنابر این گزارش، عمده موانع حضور زنان به نرخ استخدام پایین و فرصت‌های حرفه‌ای محدود بازمی‌گردد که همچنان ادامه دارند. این تداوم فقط به میزان دسترسی زنان در مشاغل فناوری هوش‌مصنوعی نیست و در سایر مشاغل نیز دیده می‌شود چنآن‌که واشنگتن‌پست در آگوست2023 نوشت: «طبق اعلام اداره آمار کار ایالات‌متحده در سال2022، زنان تنها 17.1درصد از مهندسان عمران و 38.5درصد از وکلا را تشکیل می‌دهند.» بدین‌ترتیب یکی از مسائل مهم روز تاثیرگذاری هوش‌مصنوعی مولد بر آینده اشتغال زنان است که بنابر گزارش‌های اخیر تمهیداتی برای حل آنان انجام نشده است. ازسویی با اعلام همکاری آمریکایی‌ها جهت حل مشکل اثرات منفی AI برزندگی کاری زنان، اتفاق ویژه‌ای برای بانوان جهان نیفتاد، زیرا درآخرین گزارش یونسکو متوجه شدیم که زنان در کسب مشاغلی مرتبط با هوش‌مصنوعی جایگاه کمتری دارند و این موضوع دغدغه‌ای دیگر را برای یونسکو تعریف کرد؛ چنان‌که فهمیدیم زنان آمریکای‌شمالی بیشتر این خطر را احساس می‌کنند.
فائزه‌سادات حسینی - گروه جامعه
نگرانی یونسکو از آینده کاری زنان
یونسکو از شکاف جنسیتی دستمزدها در جهان و مخصوصا غرب، علی‌رغم وجود آزادی‌های افسارگسیخته نگران است. در سال گذشته اتحادیه اروپا آن را برای قاره خود بالای 10درصد عنوان کرد. ازطرفی مشکل فقط به اینجا ختم نمی‌شود و بحث بر میزان دسترسی زنان به رشته‌های علوم پایه و حساس نیز می‌رسید که یکی از مهم‌ترین آنان همین هوش‌مصنوعی بود. به‌این‌خاطر یونسکو در گزارش سال2019 خود نوشت: «درسطح جهانی، مطالعات نشان می‌دهد که زنان در نیروی کار دستمزد کمتری می‌گیرند، پست‌های ارشد کمتری دارند و کمتر در زمینه‌های علوم، فناوری، مهندسی و ریاضیات شرکت می‌کنند. زنان تنها 29درصد از موقعیت‌های تحقیق وتوسعه علمی درسطح جهان را نمایندگی می‌کنند و درحال‌حاضر 25درصد کمتر از مردان احتمال دارد که بدانند چگونه از فناوری دیجیتال برای مواقع اساسی استفاده کنند.»
پس در جهان بیشتر زنان به کارهای اداری با درآمد پایین مشغول هستند که امروزه هوش‌مصنوعی مولد مسئولیت آن را به‌عهده می‌گیرد. یونسکو در همان سال 2019 اعلام کرد که قرار است دو سازمان بانک توسعه بین آمریکایی و سازمان همکاری اقتصادی و توسعه راه‌حل‌هایی را جهت بهبود این مسأله ارائه دهند، اما گزارش‌های یورونیوز در ژوئن و ژوئیه 2023 این راه‌حل‌ها را خلاف آمار ارزیابی کردند. برای مثال در مصاحبه‌ای با مارک مک‌نیلی، استاد بازاریابی در مدرسه کنان ــ فلاگلر در ژوئن نوشتند: «بیش از ۷۰درصد اعضای کادر درمان زن هستند. هوش‌مصنوعی مولد با پاسخ به سؤالات بیماران در مورد تشخیص‌ها و رویکردهای تجویزی، می‌تواند به کارشناسان مراقبت‌های بهداشتی کمک کند. درواقع با انجام این کار و کمک به بیمار برای دریافت پاسخ سؤالات خود ممکن است وقت بیشتری را برای زنان عضو کادر درمانی آزاد کند تا آنها بتوانند مدت‌زمان بیشتری را با بیمار بگذرانند.» این مطلب بار دیگر در ماه بعدی برای یورونیوز به‌صورت یک آمار مقایسه‌ای انجام شد که «زنان در مشاغل مراقبت‌های بهداشتی(79درصد)، آموزش(73درصد) وخدمات اجتماعی (67درصد)» با خطر سلطه هوش‌مصنوعی بر شغل‌های مذکور روبه‌رو هستند. واشنگتن‌پست نیز همین موضوع را در آگوست 2023 اعلام کرد که اوضاع اصلا برای زنان اداری غربی مناسب نیست و «هوش‌مصنوعی تا سال2030 مشاغل بیشتری را از زنان نسبت به مردان خواهد گرفت». در این میان گزارش‌هایی دیگری هم وجود داشت که بیشتر از شکاف جنسیتی در حوزه دسترسی به فناوری‌ها و هوش‌مصنوعی پرده‌برمی‌داشت.
میزان دسترسی زنان به هوش‌مصنوعی
براساس گزارش مجمع جهانی اقتصاد درسال2019 فقط 3درصد از زنان درکلاس‌های فناوری، ارتباطات و اطلاعات (ICT) شرکت می‌کنند و فقط 13.8درصد از زنان مقاله‌های تحقیقاتی مرتبط با هوش‌مصنوعی نوشته‌اند و تعداد اندکی از شرکت‌ها به نقش زنان در توسعه شرکت‌های هوش‌مصنوعی باور دارند. در سال بعد نیز این مجمع اعلام کرد که 26 درصد از زنان در این حوزه فعالیت می‌کنند و این به‌زعم آندریا ماندلباوم، مدیرعامل شرکت مک‌لوهان به محرومیت زنان از تحولات فناوری منجر خواهد شد. این نگرانی در جدیدترین گزارش یونسکو به‌صورت آمار نمایان است که: «دسترسی و مشارکت زنان در پیشرفت‌های فناوری، ازجمله هوش مصنوعی(AI)، یک منطقه مهم نگرانی است ... درحال‌حاضر زنان و دختران 25درصد کمتر ازمردان مهارت‌های اولیه فناوری دیجیتال رادارند. آنها چهاربرابر کمتراحتمال دارد که برنامه‌نویسی رایانه را بدانند. علاوه‌براین، زنان13برابر کمتر احتمال دارد برای ثبت اختراع ICT ثبت‌نام کنند.» یونسکو در ادامه نوشت: «20 درصد در نقش‌های فنی شرکت‌های یادگیری ماشینی هوش‌مصنوعی یا ML،12 درصدنیز به‌عنوان پژوهشگران هوش‌مصنوعی و 6درصد از توسعه‌دهندگان حرفه‌ای در جهان زنان هستند.» شبیه به این آمار هم طی تحقیقی در دانشگاه کن کاردیای کانادا در می2022 اعلام شد که رشد صنعت هوش‌مصنوعی(AI) درسراسر جهان و به‌ویژه کانادا برای محققان زن با بسیاری از چالش‌های مشابه در سایر زمینه‌های علوم، فناوری، مهندسی و ریاضی (STEM) روبه‌روست. بنابر این گزارش، عمده موانع حضور زنان به نرخ استخدام پایین و فرصت‌های حرفه‌ای محدود بازمی‌گردد که همچنان ادامه دارند. این تداوم فقط به میزان دسترسی زنان در مشاغل فناوری هوش‌مصنوعی نیست و در سایر مشاغل نیز دیده می‌شود چنآن‌که واشنگتن‌پست در آگوست2023 نوشت: «طبق اعلام اداره آمار کار ایالات‌متحده در سال2022، زنان تنها 17.1درصد از مهندسان عمران و 38.5درصد از وکلا را تشکیل می‌دهند.» بدین‌ترتیب یکی از مسائل مهم روز تاثیرگذاری هوش‌مصنوعی مولد بر آینده اشتغال زنان است که بنابر گزارش‌های اخیر تمهیداتی برای حل آنان انجام نشده است. ازسویی با اعلام همکاری آمریکایی‌ها جهت حل مشکل اثرات منفی AI برزندگی کاری زنان، اتفاق ویژه‌ای برای بانوان جهان نیفتاد، زیرا درآخرین گزارش یونسکو متوجه شدیم که زنان در کسب مشاغلی مرتبط با هوش‌مصنوعی جایگاه کمتری دارند و این موضوع دغدغه‌ای دیگر را برای یونسکو تعریف کرد؛ چنان‌که فهمیدیم زنان آمریکای‌شمالی بیشتر این خطر را احساس می‌کنند.
فائزه‌سادات حسینی - گروه جامعه
