اربعین؛ نمایش قدرت نرم یک ملت

اربعین؛ نمایش قدرت نرم یک ملت

اربعین (20صفر)  در لغت به معنای چهلم است، که مطابق نظر شیخ مفید در مسارالشیعه و شاگردش شیخ طوسی در مصباح‌ المجتهد، زمان بازگشت اهل حرم (امام سوم شیعیان) از شام به مدینه است.

سیده زهرا آرامی - نویسنده و پژوهشگر

همچنین بنابر نقل ایشان، جابربن عبدالله انصاری از صحابی برجسته پیامبر اکرم(ص) به‌عنوان نخستین زائر حسین بن‌علی(ع) یا لااقل از نخستین زائران او، در این روز وارد کربلا شده و زیارت اربعین را بجا آورده‌است. براساس برخی روایات امامی، او اولین فردی بود که مزار حسین بن‌علی(ع) را ۴۰ روز پس از واقعه عاشورا زیارت کرد. این نخستین اقدام شیعه در برگزاری مراسم اربعین شناخته می‌شود. اما چرا تنها برای امام حسین مراسم اربعین گرفته می‌شود؟ در پاسخ باید گفت خداوند در برابر مصیبت‌های امام حسین که قابل مقایسه با مصائب هیچ‌یک از معصومان  نیست، برای ایشان ویژگی‌هایی اختصاص داده است، که اربعین حسینی را یکی از آنها برشمرده‌اند. اختصاص اربعین به دلیل نقش مهم شهادت امام در بقای اسلام دانسته شده است. بنابراین شهادت امام حسین(ع) پایان یک مجاهدت و ایثار نبود، بلکه مسیری برای آزادگی و مقاومت را تا ابدیت ترسیم کرد. بی‌تردید پیاده‌روی اربعین عظیم‌ترین گردهمایی بشری است اما چیزی که این گردهمایی را در نوع خود بی‌نظیر می‌کند، وجوه متمایز و بی‌بدیل این راهپیمایی‌ها با هر نوع راهپیمایی دیگری است که در جهان روی داده است. اربعین تمام مناسبات طبقاتی، جنسیتی، نژادی، قومی، سنی و جغرافیایی را بر هم زده  و تنها گردهمایی مردمی است که در آن تمایزات مبتنی بر عوامل فوق رنگ می‌بازد و جلوه‌ای از همراهی، همدلی، همکاری و محبت و صفای بی‌نظیری را رقم می‌زند. اربعین حتی تصور انسان از زمان را در هم ریخته و شب و روز را برای زائران، بی‌معنا می‌سازد و اتفاقا در آنجاست که آرزوی بشر، توقف زمان و ماندگاری در لحظه‌هاست. اربعین نه‌فقط مرز زمان و مکان را در هم شکسته بلکه افراد با وجود تفاوت‌های نژادی و زبانی و فرهنگی با یک زبان مشترک سخن می‌گویند و آن زبان «عشق به حسین» است.