همه چیز از یك ویدئو آغاز شد!
«اندروید ایرانی»؛ کی، کجا، چگونه؟
«موبایل مجهز به اندروید ایرانی، تا شهریورماه به بازار می‌آید.» خبری كوتاه كه در چند روز اخیر یكی از مهم‌ترین و پربازدیدترین اخبار روز بوده است. این نسخه از موبایل و سیستم عامل آن كه گفته‌می‌شود از سرویس‌های گوگل بی‌نیاز شده و دسترسی سرویس‌های گوگل را به شكل كامل قطع كرده است، با سر و صدای زیادی همراه بوده است تا حدی كه وزیر ارتباطات هم در این‌باره واكنش نشان داد و در‌خصوص پیگیری این سیستم توضیحاتی ارائه كرد. اما تفاوت‌های حائز‌اهمیت اندروید ایرانی و معمولی چیست؟ اما و اگرهای سیستم‌عامل اندروید ایرانی در چه چیز خلاصه می‌شود؟
اندروید به زبان ساده
Android به زبان ساده سیستم عاملی است برای دستگاه‌های موبایل و گوشی‌های هوشمند كه توسط بیش از 30 كمپانی معروف پشتیبانی می‌شود. اندروید اوپن‌سورس است و توسعه‌دهندگان می‌توانند با استفاده از Android SDK انواع اپلیكیشن اندروید را برای این سیستم عامل بنویسند. در واقع اندروید بستری را فراهم می‌كند تا برنامه‌نویسان اپلیكیشن اندروید بتوانند هرچه سریع‌تر و بهتر برنامه‌هایی بسازند كه از تمام ویژگی‌های یك گوشی هوشمند استفاده كنند و برنامه‌نویس بتواند از تمام قدرت یك تلفن‌همراه استفاده كند. اندروید امكان استفاده از توابع داخلی گوشی موبایل همچون شماره‌گیری، فرستادن SMS یا استفاده از دوربین گوشی را به برنامه‌نویسان می‌دهد تا بتوانند اپلیكیشن اندروید قدرتمند و كاربردی برای كاربران بسازند.
نكته دیگر اما این است كه بسیاری از شركت‌های بزرگ دنیا، كاربران ایرانی را تحریم كرده‌اند تا نتوانند از برخی اپلیكیشن‌ها استفاده كنند. برای مثال اگر به خاطر داشته باشید شركت اپل چند‌وقت پیش، اپلیكیشن‌های ایرانی را تحریم و آنها را از اپ‌استور حذف كرد.
بر همین اساس و طبق گفته‌های وزیر ارتباطات ایران، یك سیستم عامل جدید به‌زودی در گوشی‌های ایرانی و ساخت داخل فعال می‌شود كه براساس آن مشكلات تحریم گوگل و اپل را برای برنامه‌های ایرانی حل كند، اما ماجرای اندروید ایرانی چیست؟
دانشجویان شریف
داستان این ماجرا از مدت‌ها قبل كلید خورد؛ زمانی كه طراحی و توسعه اندروید ایرانی در دستور كار وزارت ارتباطات قرار گرفت. البته كه با تحریم گوگل علیه كاربران ایرانی این مساله كمی داغ‌تر شد و ماجرای طراحی یك سیستم عامل توسط ایرانی‌ها بیشتر بر سر زبان‌ها افتاد. رسانه‌ها بسیار از آن نوشتند و حالا وزیر ارتباطات و فناوری اطلاعات خبر از طراحی این سیستم عامل توسط گروهی از دانشجویان دانشگاه شریف داد. او همچنین در توییتی خطاب به تحریم‌كنندگان ایران نوشت: «سال‌ها قبل، در محله‌مان، كاسبی بود كه تنها بقالی محل بود، روزهایی بی‌دلیل لجش می‌گرفت و همسایه‌ها را در لیست سیاه فروش می‌گذاشت، بالاخره همسایه دیگری هم یك مغازه زد و لیست سیاه، عملا پَر! بنده خدا، دیگه هر وقت لجش می‌گرفت، با پسرش دعوا می‌كرد!»
داستان یك ویدئو
چند روز پیش بود كه محمدجواد آذری‌جهرمی، وزیر ارتباطات در صفحه اینستاگرام خود ویدئویی را منتشر كرد كه نشان از طراحی سیستم‌عامل ایرانی می‌داد. در این ویدئو آمده است: گوگل امكان حذف سیستم‌عامل تولید داخل را ندارد. برای اطمینان بیشتر كاربران، یك گوشی توسط شركت جی‌ال‌ایكس تولید شده كه این سیستم‌عامل را پشتیبانی می‌كند و این اطمینان را به كاربران ایرانی می‌دهد كه نرمافزارهای مربوط به كسب و كارهای خود را بدون نگرانی از تحریم‌های آمریكا در بستری امن منتشر كنند. این در حالی است كه پیشتر وزیر ارتباطات در مصاحبه‌های خود با رسانه‌ها اعلام كرده بود گزارش سازمان فناوری اطلاعات حاكی است كه حذف برنامه‌های ایرانی در سیستم‌عامل اندروید تنها محدود به پوسته‌های پیام‌رسان تلگرام نبوده، بلكه برخی برنامه‌های كسب و كارهای ایرانی را نیز در بر گرفته است.
ما باید تا جایی كه می‌توانیم در این باره احساس مسؤولیت داشته باشیم. او در خصوص چرایی پیگیری این سیستم‌عامل نوشت: در یك‌سال گذشته، تعدادی از نرمافزارهای ایرانی از گوشی‌های تلفن‌همراه، توسط شركت‌های آمریكایی به بهانه‌های مختلف حذف شدند. ضربه بزرگی به كسب و كارهای ایرانی وارد شد، این اقدام از شركت اپل آغاز و به گوگل نیز تسری پیدا كرد. آیا باید دست روی دست گذاشت تا كسب و كار جوانان ایرانی از دست برود؟
در‌خصوص ویدئوی منتشر‌شده وزیر، همچنین حمید فتاحی، مدیرعامل شركت زیرساخت و معاون وزیر ارتباطات نیز در توییتر خود نوشت: «با این روش محدودیتی برای نصب برنامه‌های خارجی ایجاد نمی‌شود، بلكه افزونه‌ای برای حمایت از كسب و كارهای داخلی ایجاد شده كه دیگر با یكجانبه‌گرایی برخی، قابل حذف نخواهند بود.»
دسترسی محدود نمی‌شود
یكی از پرتكرارترین سؤال‌ها در خصوص این سیستم‌عامل، در خصوص محدودیت‌های پیش روی آن است. این‌كه آیا با این سیستم‌عامل، دسترسی به سرویس‌های بین‌المللی محدود می‌شود؟ آیا همه نرمافزارهای اندرویدی روی آن قابل نصب است؟ آیا استفاده از این سیستم عامل باعث محدودیت برای من نمی‌شود؟ و چند سؤال دیگر در همین موضوع.
پاسخ آذری‌جهرمی به این نوع سؤالات را بخوانید. با این سیستم‌عامل، شما قادر به استفاده از تمام نرمافزارهای بین‌المللی هستید، اما برعكس، گوگل قادر به دستكاری گوشی شما نخواهد بود. به دیگر سخن، جاده یكطرفه شده و ایرانی‌ها قادر به استفاده از همه خواهند بود، اما دیگر قابلیت تحریم و حذف ایرانی‌ها وجود نخواهد داشت. این یعنی دسترسی شما به عنوان كاربر به سایت‌ها و جست‌و‌جوگرها محدود نیست. آذری‌جهرمی همچنین نوشت: «تصور كنید یك روز صبح متوجه شوید نرم‌افزار حمل و نقل عمومی، سفارش غذا، بانكداری و بسیاری خدمات دیگر ایرانی را كه روی گوشی خود استفاده می‌كردید دیگر روی گوشی شما نبوده و با دخالت كشوری دیگر حذف شده باشد. توسعه این سیستم‌عامل كمك می‌كند در آن روز بیچاره نباشیم.»
پایان خوش ماجرا؟
حالا گفته می‌شود حدود ۵۰۰ نمونه از یك گوشی ایرانی كه مجهز به سیستم‌عامل اندروید ایرانی است از سوی یك شركت داخلی به سفارش وزارت ارتباطات ساخته شده است.
حمید سعیدی، مدیر شركت GLX كه تولید گوشی ایرانی را به‌عهده دارد، در پاسخ به این سؤال كه چه چیزی جایگزین سرویس‌های گوگل شده، اعلام كرد: سرویس جایگزینی را تهیه كرده‌اند كه بتواند كار Google Play Services را انجام دهد. او خبر داده كه به‌جز Google Play Services، سایر برنامه‌ها و سرویس‌های محبوب گوگل مانند Maps و Gmail در اندروید ایرانی وجود دارند. به گفته او این نسخه هیچ تفاوتی با اندروید عمومی ندارد و صرفا سفارشی و بومی‌سازی شده است. تنها مورد همین است كه برنامه‌ها توسط Google Play Services اجرا نمی‌شود.
او همچنین پیش‌بینی كرد این سیستم‌عامل سفارشی شده بتواند سهم 5/0 تا ۸ درصدی از بازار موبایل ایران را به دست بیاورد. در انتها اما باید گفت كه با وجود چنین تصمیمی هنوز مشخص نیست این سیستم‌عامل ایرانی چقدر موفق می‌شود و مورد تایید كاربران قرار می‌گیرد.
باید منتظر ماند و دید كه این تصمیم و این نوع از تلفن‌همراه چقدر با اقبال عمومی مواجه خواهد شد؛ تلفن‌همراهی كه تا شهریور امسال به صورت انبوه در ماركت‌های ایرانی توزیع خواهد شد.
Android به زبان ساده سیستم عاملی است برای دستگاه‌های موبایل و گوشی‌های هوشمند كه توسط بیش از 30 كمپانی معروف پشتیبانی می‌شود. اندروید اوپن‌سورس است و توسعه‌دهندگان می‌توانند با استفاده از Android SDK انواع اپلیكیشن اندروید را برای این سیستم عامل بنویسند. در واقع اندروید بستری را فراهم می‌كند تا برنامه‌نویسان اپلیكیشن اندروید بتوانند هرچه سریع‌تر و بهتر برنامه‌هایی بسازند كه از تمام ویژگی‌های یك گوشی هوشمند استفاده كنند و برنامه‌نویس بتواند از تمام قدرت یك تلفن‌همراه استفاده كند. اندروید امكان استفاده از توابع داخلی گوشی موبایل همچون شماره‌گیری، فرستادن SMS یا استفاده از دوربین گوشی را به برنامه‌نویسان می‌دهد تا بتوانند اپلیكیشن اندروید قدرتمند و كاربردی برای كاربران بسازند.
نكته دیگر اما این است كه بسیاری از شركت‌های بزرگ دنیا، كاربران ایرانی را تحریم كرده‌اند تا نتوانند از برخی اپلیكیشن‌ها استفاده كنند. برای مثال اگر به خاطر داشته باشید شركت اپل چند‌وقت پیش، اپلیكیشن‌های ایرانی را تحریم و آنها را از اپ‌استور حذف كرد.
بر همین اساس و طبق گفته‌های وزیر ارتباطات ایران، یك سیستم عامل جدید به‌زودی در گوشی‌های ایرانی و ساخت داخل فعال می‌شود كه براساس آن مشكلات تحریم گوگل و اپل را برای برنامه‌های ایرانی حل كند، اما ماجرای اندروید ایرانی چیست؟
دانشجویان شریف
داستان این ماجرا از مدت‌ها قبل كلید خورد؛ زمانی كه طراحی و توسعه اندروید ایرانی در دستور كار وزارت ارتباطات قرار گرفت. البته كه با تحریم گوگل علیه كاربران ایرانی این مساله كمی داغ‌تر شد و ماجرای طراحی یك سیستم عامل توسط ایرانی‌ها بیشتر بر سر زبان‌ها افتاد. رسانه‌ها بسیار از آن نوشتند و حالا وزیر ارتباطات و فناوری اطلاعات خبر از طراحی این سیستم عامل توسط گروهی از دانشجویان دانشگاه شریف داد. او همچنین در توییتی خطاب به تحریم‌كنندگان ایران نوشت: «سال‌ها قبل، در محله‌مان، كاسبی بود كه تنها بقالی محل بود، روزهایی بی‌دلیل لجش می‌گرفت و همسایه‌ها را در لیست سیاه فروش می‌گذاشت، بالاخره همسایه دیگری هم یك مغازه زد و لیست سیاه، عملا پَر! بنده خدا، دیگه هر وقت لجش می‌گرفت، با پسرش دعوا می‌كرد!»
داستان یك ویدئو
چند روز پیش بود كه محمدجواد آذری‌جهرمی، وزیر ارتباطات در صفحه اینستاگرام خود ویدئویی را منتشر كرد كه نشان از طراحی سیستم‌عامل ایرانی می‌داد. در این ویدئو آمده است: گوگل امكان حذف سیستم‌عامل تولید داخل را ندارد. برای اطمینان بیشتر كاربران، یك گوشی توسط شركت جی‌ال‌ایكس تولید شده كه این سیستم‌عامل را پشتیبانی می‌كند و این اطمینان را به كاربران ایرانی می‌دهد كه نرمافزارهای مربوط به كسب و كارهای خود را بدون نگرانی از تحریم‌های آمریكا در بستری امن منتشر كنند. این در حالی است كه پیشتر وزیر ارتباطات در مصاحبه‌های خود با رسانه‌ها اعلام كرده بود گزارش سازمان فناوری اطلاعات حاكی است كه حذف برنامه‌های ایرانی در سیستم‌عامل اندروید تنها محدود به پوسته‌های پیام‌رسان تلگرام نبوده، بلكه برخی برنامه‌های كسب و كارهای ایرانی را نیز در بر گرفته است.
ما باید تا جایی كه می‌توانیم در این باره احساس مسؤولیت داشته باشیم. او در خصوص چرایی پیگیری این سیستم‌عامل نوشت: در یك‌سال گذشته، تعدادی از نرمافزارهای ایرانی از گوشی‌های تلفن‌همراه، توسط شركت‌های آمریكایی به بهانه‌های مختلف حذف شدند. ضربه بزرگی به كسب و كارهای ایرانی وارد شد، این اقدام از شركت اپل آغاز و به گوگل نیز تسری پیدا كرد. آیا باید دست روی دست گذاشت تا كسب و كار جوانان ایرانی از دست برود؟
در‌خصوص ویدئوی منتشر‌شده وزیر، همچنین حمید فتاحی، مدیرعامل شركت زیرساخت و معاون وزیر ارتباطات نیز در توییتر خود نوشت: «با این روش محدودیتی برای نصب برنامه‌های خارجی ایجاد نمی‌شود، بلكه افزونه‌ای برای حمایت از كسب و كارهای داخلی ایجاد شده كه دیگر با یكجانبه‌گرایی برخی، قابل حذف نخواهند بود.»
دسترسی محدود نمی‌شود
یكی از پرتكرارترین سؤال‌ها در خصوص این سیستم‌عامل، در خصوص محدودیت‌های پیش روی آن است. این‌كه آیا با این سیستم‌عامل، دسترسی به سرویس‌های بین‌المللی محدود می‌شود؟ آیا همه نرمافزارهای اندرویدی روی آن قابل نصب است؟ آیا استفاده از این سیستم عامل باعث محدودیت برای من نمی‌شود؟ و چند سؤال دیگر در همین موضوع.
پاسخ آذری‌جهرمی به این نوع سؤالات را بخوانید. با این سیستم‌عامل، شما قادر به استفاده از تمام نرمافزارهای بین‌المللی هستید، اما برعكس، گوگل قادر به دستكاری گوشی شما نخواهد بود. به دیگر سخن، جاده یكطرفه شده و ایرانی‌ها قادر به استفاده از همه خواهند بود، اما دیگر قابلیت تحریم و حذف ایرانی‌ها وجود نخواهد داشت. این یعنی دسترسی شما به عنوان كاربر به سایت‌ها و جست‌و‌جوگرها محدود نیست. آذری‌جهرمی همچنین نوشت: «تصور كنید یك روز صبح متوجه شوید نرم‌افزار حمل و نقل عمومی، سفارش غذا، بانكداری و بسیاری خدمات دیگر ایرانی را كه روی گوشی خود استفاده می‌كردید دیگر روی گوشی شما نبوده و با دخالت كشوری دیگر حذف شده باشد. توسعه این سیستم‌عامل كمك می‌كند در آن روز بیچاره نباشیم.»
پایان خوش ماجرا؟
حالا گفته می‌شود حدود ۵۰۰ نمونه از یك گوشی ایرانی كه مجهز به سیستم‌عامل اندروید ایرانی است از سوی یك شركت داخلی به سفارش وزارت ارتباطات ساخته شده است.
حمید سعیدی، مدیر شركت GLX كه تولید گوشی ایرانی را به‌عهده دارد، در پاسخ به این سؤال كه چه چیزی جایگزین سرویس‌های گوگل شده، اعلام كرد: سرویس جایگزینی را تهیه كرده‌اند كه بتواند كار Google Play Services را انجام دهد. او خبر داده كه به‌جز Google Play Services، سایر برنامه‌ها و سرویس‌های محبوب گوگل مانند Maps و Gmail در اندروید ایرانی وجود دارند. به گفته او این نسخه هیچ تفاوتی با اندروید عمومی ندارد و صرفا سفارشی و بومی‌سازی شده است. تنها مورد همین است كه برنامه‌ها توسط Google Play Services اجرا نمی‌شود.
او همچنین پیش‌بینی كرد این سیستم‌عامل سفارشی شده بتواند سهم 5/0 تا ۸ درصدی از بازار موبایل ایران را به دست بیاورد. در انتها اما باید گفت كه با وجود چنین تصمیمی هنوز مشخص نیست این سیستم‌عامل ایرانی چقدر موفق می‌شود و مورد تایید كاربران قرار می‌گیرد.
باید منتظر ماند و دید كه این تصمیم و این نوع از تلفن‌همراه چقدر با اقبال عمومی مواجه خواهد شد؛ تلفن‌همراهی كه تا شهریور امسال به صورت انبوه در ماركت‌های ایرانی توزیع خواهد شد.
