ترفندهایی برای استفاده از خرده پارچه‌هایی كه در خانه دارید
جیب جادویی
حالا كه دوران قرنطینه برای بسیاری از ما ادامه دارد و ساعت‌های زیادی از روز را بیكار هستیم، می‌توانیم دست‌به‌كار شویم و برخی نیازمندی‌های خود را بدون صرف هزینه اضافی و تنها با استفاده از وسایل دم‌دستی و به‌دردنخور تهیه كنیم. از معمول‌ترین این وسایل پارچه‌های دورانداختنی هستند. اما همین پارچه‌های بدون استفاده را به نوعی می‌توان بازیافت كرد تا دوباره از آنها نهایت استفاده را ببریم. شاید یكی از معروف‌ترین و خاطره‌انگیزترین كاربردهای تكه‌پارچه‌های دورانداختنی، چهل‌تكه‌هایی باشند كه مادربزرگ‌ها می‌دوختند و از آن برای روی لحاف و پتو یا پتوی روی كرسی استفاده می‌كردند. اما این روزها چنین كارهایی به دست فراموشی سپرده شده و كمتر به سراغش می‌رویم. شاید قرنطینه اجباری كه پیش آمده بهانه‌ای باشد تا دوباره این سنت‌های قدیمی را باب و كارهای جدیدی را تجربه كنیم.
ندا اظهری
چهل‌تكه دوزی
چهل‌تكه‌دوزی یكی از هنرهای قدیمی است كه با اتصال پارچه‌های دورانداختنی و بلااستفاده، با رنگ‌ها و اندازه‌های مختلف انجام می‌شود. با اتصال این تكه‌ها به شكل‌های دلخواه می‌توانید وسایل مختلفی بدوزید. ملافه پتو یا لحاف، رومیزی، پادری، دستگیره، لباس، كیف، روفرشی، روتختی و هر چیزی كه نیاز دارید. این تكه پارچه‌ها را هم می‌توانید با چرخ خیاطی بدوزید تا تمیزتر از آب درآید و هم می‌توانید با دست بدوزید و از كوك ساده یا دندان‌موشی برای اتصال پارچه‌ها به یكدیگر استفاده كنید. اگر می‌خواهید با چهل‌تكه رومیزی بدوزید، لبه‌دوزی كار و پارچه‌ای كه زیر آن استفاده می‌كنید كاملا به سلیقه شما بستگی دارد.
دستگیره
از دم دستی‌ترین وسایلی كه می‌توانید با تكه پارچه‌ها بدوزید، دستگیره یا حتی دستكش برای آشپزخانه است. هر مدلی كه دوست دارید دستگیره روی پارچه را درآورده و با قرار دادن یك لایه پارچه اضافی یا ابر لای دو پارچه رویی، دوردوزی كنید و بندینك كوتاه یا بلندی را به دلخواه برایش بدوزید. همچنین می‌توانید برای برداشتن ظروف داغ دستكش آشپزخانه‌ای با این پارچه‌ها بدوزید.
دوخت جامدادی
اگر فرزندی دارید كه به جامدادی نیاز دارد یا خودتان از آن استفاده می‌كنید، می‌توانید با تكه پارچه‌های اضافی یك جامدادی شیك بدوزید. برای این كار ابتدا باید تصمیم بگیرید كه جامدادی استوانه‌ای یا مثلثی یا مستطیلی باشد تا بتوانید با برش دادن پارچه‌ها، كارتان را شروع كنید. انتخاب با شماست كه از یك پارچه تك‌رنگ یا تركیبی از پارچه‌های رنگی برای دوخت استفاده كنید. اگر جامدادی كهنه‌ای داشته باشید، می‌توانید از آن به عنوان الگویی برای جامدادی جدید بهره ببرید و در انتها نیز زیپ آن را جاسازی كنید. سعی كنید قبل از شروع دوخت پارچه‌هایتان را اتو كنید تا چروك‌های اضافی محاسبات شما را بر هم نزند. بهتر است برای ضخیم‌تر و ماندگارتر شدن جامدادی، یك لایه پارچه هم برای داخل آن بدوزید.
كیف با پارچه لی
لباس و شلوار لی یكی از پركاربردترین پارچه‌ها برای دوخت وسایل مختلف از قبیل كیف، كفش، جامدادی و... است. كیف را حتی با پارچه‌های مختلف و به روش چهل‌تكه‌دوزی هم می‌توانید تهیه كنید اما پارچه لی به دلیل محكم بودن، اولویت بیشتری دارد و بیشتر می‌تواند برایتان عمر كند. پس اگر یكی از انواع پارچه‌ها شامل شلوار، پیراهن یا مانتوی لی دارید، آن را دور نیندازید. برای دوخت كیف از تكه‌های پهن‌تر پارچه مانند بالاتنه شلوار یا بدنه مانتو و پیراهن می‌توانید استفاده كنید. اما قسمت‌های باریك‌تر برای دوخت جامدادی مناسب‌ترند. به عنوان نمونه، دو تكه جلو و عقب بالای شلوار لی را تا قسمت فاق برش دهید و به عنوان بدنه كیف استفاده كنید. برای دوخت كناره‌های كیف می‌توانید از قسمت پاهای شلوار كمك بگیرید كه باریك‌ترند. باریكه‌هایی را هم می‌توانید به عنوان بند كیف ببرید و بدوزید.
جاقلمی
می‌توانید برای دوخت جاقلمی یا استوانه‌های كاربردی كه روی میز قرار می‌گیرند، از راسته شلوار استفاده كرده و انتهای آن را بدوزید. سپس برای تزئین و زیباتر شدن آن، پارچه‌ای رنگی را به سر آن بدوزید و به بیرون تا دهید و از آن به عنوان جاقلمی یا جایی برای برس و وسایل اضافی استفاده كنید.
پوششی برای مبل
از تكه پارچه‌های مختلف و رنگی یا حتی از پارچه‌های تك‌رنگ می‌توانید به عنوان پوشش و كاوری برای مبل‌های خانه استفاده كنید. البته این كار بیشتر برای مبل‌های راحتی به كار می‌آیند و می‌توانید با سلیقه خود، تكه پارچه‌ها را به هم بدوزید.
زیربشقابی
با پارچه لی زیربشقابی هم می‌توان دوخت. یك تكه پارچه به اندازه دلخواه انتخاب كنید. سپس یكی از جیب‌های شلوار لی بدون استفاده را روی آن بدوزید. دورتادور پارچه و حتی لبه‌های جیب را هم می‌توانید به دلخواه دوردوزی كنید. در قسمت ساده بشقاب قرار می‌گیرد و در جیب، قاشق و چنگال.
جلد كتاب و دفتر
یكی از جدیدترین خلاقیت‌هایی كه با پارچه لی یا پارچه‌های رنگی دیگر می‌توانید انجام دهید این است كه تكه پارچه‌ای را به اندازه جلد دفتر یا كتاب موردنظرتان برش داده و آن را تا قسمت داخلی جلد برده و از هر طرف بچسبانید. می‌توانید حتی شیرازه دفتر یا كتاب را به همراه پارچه، سیمی كنید تا تمیزتر از آن درآید یا حتی لبه‌های كتاب را با پارچه‌های رنگی تزئین كنید.
چهل‌تكه‌دوزی یكی از هنرهای قدیمی است كه با اتصال پارچه‌های دورانداختنی و بلااستفاده، با رنگ‌ها و اندازه‌های مختلف انجام می‌شود. با اتصال این تكه‌ها به شكل‌های دلخواه می‌توانید وسایل مختلفی بدوزید. ملافه پتو یا لحاف، رومیزی، پادری، دستگیره، لباس، كیف، روفرشی، روتختی و هر چیزی كه نیاز دارید. این تكه پارچه‌ها را هم می‌توانید با چرخ خیاطی بدوزید تا تمیزتر از آب درآید و هم می‌توانید با دست بدوزید و از كوك ساده یا دندان‌موشی برای اتصال پارچه‌ها به یكدیگر استفاده كنید. اگر می‌خواهید با چهل‌تكه رومیزی بدوزید، لبه‌دوزی كار و پارچه‌ای كه زیر آن استفاده می‌كنید كاملا به سلیقه شما بستگی دارد.
دستگیره
از دم دستی‌ترین وسایلی كه می‌توانید با تكه پارچه‌ها بدوزید، دستگیره یا حتی دستكش برای آشپزخانه است. هر مدلی كه دوست دارید دستگیره روی پارچه را درآورده و با قرار دادن یك لایه پارچه اضافی یا ابر لای دو پارچه رویی، دوردوزی كنید و بندینك كوتاه یا بلندی را به دلخواه برایش بدوزید. همچنین می‌توانید برای برداشتن ظروف داغ دستكش آشپزخانه‌ای با این پارچه‌ها بدوزید.
دوخت جامدادی
اگر فرزندی دارید كه به جامدادی نیاز دارد یا خودتان از آن استفاده می‌كنید، می‌توانید با تكه پارچه‌های اضافی یك جامدادی شیك بدوزید. برای این كار ابتدا باید تصمیم بگیرید كه جامدادی استوانه‌ای یا مثلثی یا مستطیلی باشد تا بتوانید با برش دادن پارچه‌ها، كارتان را شروع كنید. انتخاب با شماست كه از یك پارچه تك‌رنگ یا تركیبی از پارچه‌های رنگی برای دوخت استفاده كنید. اگر جامدادی كهنه‌ای داشته باشید، می‌توانید از آن به عنوان الگویی برای جامدادی جدید بهره ببرید و در انتها نیز زیپ آن را جاسازی كنید. سعی كنید قبل از شروع دوخت پارچه‌هایتان را اتو كنید تا چروك‌های اضافی محاسبات شما را بر هم نزند. بهتر است برای ضخیم‌تر و ماندگارتر شدن جامدادی، یك لایه پارچه هم برای داخل آن بدوزید.
كیف با پارچه لی
لباس و شلوار لی یكی از پركاربردترین پارچه‌ها برای دوخت وسایل مختلف از قبیل كیف، كفش، جامدادی و... است. كیف را حتی با پارچه‌های مختلف و به روش چهل‌تكه‌دوزی هم می‌توانید تهیه كنید اما پارچه لی به دلیل محكم بودن، اولویت بیشتری دارد و بیشتر می‌تواند برایتان عمر كند. پس اگر یكی از انواع پارچه‌ها شامل شلوار، پیراهن یا مانتوی لی دارید، آن را دور نیندازید. برای دوخت كیف از تكه‌های پهن‌تر پارچه مانند بالاتنه شلوار یا بدنه مانتو و پیراهن می‌توانید استفاده كنید. اما قسمت‌های باریك‌تر برای دوخت جامدادی مناسب‌ترند. به عنوان نمونه، دو تكه جلو و عقب بالای شلوار لی را تا قسمت فاق برش دهید و به عنوان بدنه كیف استفاده كنید. برای دوخت كناره‌های كیف می‌توانید از قسمت پاهای شلوار كمك بگیرید كه باریك‌ترند. باریكه‌هایی را هم می‌توانید به عنوان بند كیف ببرید و بدوزید.
جاقلمی
می‌توانید برای دوخت جاقلمی یا استوانه‌های كاربردی كه روی میز قرار می‌گیرند، از راسته شلوار استفاده كرده و انتهای آن را بدوزید. سپس برای تزئین و زیباتر شدن آن، پارچه‌ای رنگی را به سر آن بدوزید و به بیرون تا دهید و از آن به عنوان جاقلمی یا جایی برای برس و وسایل اضافی استفاده كنید.
پوششی برای مبل
از تكه پارچه‌های مختلف و رنگی یا حتی از پارچه‌های تك‌رنگ می‌توانید به عنوان پوشش و كاوری برای مبل‌های خانه استفاده كنید. البته این كار بیشتر برای مبل‌های راحتی به كار می‌آیند و می‌توانید با سلیقه خود، تكه پارچه‌ها را به هم بدوزید.
زیربشقابی
با پارچه لی زیربشقابی هم می‌توان دوخت. یك تكه پارچه به اندازه دلخواه انتخاب كنید. سپس یكی از جیب‌های شلوار لی بدون استفاده را روی آن بدوزید. دورتادور پارچه و حتی لبه‌های جیب را هم می‌توانید به دلخواه دوردوزی كنید. در قسمت ساده بشقاب قرار می‌گیرد و در جیب، قاشق و چنگال.
جلد كتاب و دفتر
یكی از جدیدترین خلاقیت‌هایی كه با پارچه لی یا پارچه‌های رنگی دیگر می‌توانید انجام دهید این است كه تكه پارچه‌ای را به اندازه جلد دفتر یا كتاب موردنظرتان برش داده و آن را تا قسمت داخلی جلد برده و از هر طرف بچسبانید. می‌توانید حتی شیرازه دفتر یا كتاب را به همراه پارچه، سیمی كنید تا تمیزتر از آن درآید یا حتی لبه‌های كتاب را با پارچه‌های رنگی تزئین كنید.
