چرا مردم برای دیدن یک نمایشگاه هنری صف بستند؟

در یک نشست تخصصی بررسی شد

چرا مردم برای دیدن یک نمایشگاه هنری صف بستند؟

نشست تخصصی تحلیل نمایشگاه «چشم در چشم» در موزه هنرهای معاصر تهران، در پژوهشکده هنر پردیس باغ‌ملی دانشگاه هنر ایران برگزار شد. در این نشست که به همت انجمن علمی دانشجویی مطالعات موزه دانشکده حفاظت و مرمت دانشگاه هنر ایران برگزار شد، تعدادی از استادان، دانشجویان و علاقه‌مندان به حوزه میراث فرهنگی حضور داشتند.

در این نشست فیروزه ثقفی، پژوهشگر حوزه موزه با توجه به انتخاب مناسب عنوان نمایشگاه چشم در چشم که اهمیت جایگاه مخاطب را قبل از ورود به موزه نشان می‌دهد، به انتخاب پرتره‌ها از دیدگاه روانکاوانه توسط جمال عرب‌‌زاده، نمایشگاه‌گردان این مجموعه اشاره کرد. ثقفی جنبه‌های قابل‌توجه این نمایشگاه را فراهم‌کردن امکان نگاه جدیدی به پرتره، قرارگرفتن آثار هنرمندان ایرانی و غیرایرانی در کنار یکدیگر که امکان دیالوگ بین آثار این هنرمندان را برقرار کرده دانست و گفت: این همجواری رویکردی معاصر است. همچنین جایگاه هنر معاصر ایرانی به‌عنوان بخشی از هنر جهانی در آن دیده می‌شود.  کورس سامانیان، عضو هیأت علمی و مدیر گروه مطالعات موزه دانشگاه هنر ایران، در ادامه به بررسی واژه «صف» و مفهوم اجتماعی آن در جامعه ایران  پرداخت. وی تشکیل صفی متفاوت از موقعیت‌های عمومی مانند خرید و... را تجربه جدیدی در جامعه ما عنوان کرد. همچنین آشتی‌دادن مردم با هنر و فرصت این نمایشگاه، باعث شد که مردم با اشتیاق برای بازدید از آن حضور در صف را بپذیرند. وی همچنین واژه شمول‌گرایی در موزه را با توجه به  تنوع مخاطبانی که جذب این نمایشگاه شده‌اند با سلیقه‌ها و موقعیت‌های مختلف اجتماعی، مذهبی، سیاسی، اقتصادی و... مهم‌ترین دستاورد این نمایشگاه دانست‌؛ این تنوع مخاطبان به مراتب از تعداد بازدیدکنندگان اهمیت بیشتری داشته و این تنوع، مستلزم احترام به تفاوت‌هاست. محمدرضا مریدی، عضو هیأت علمی گروه پژوهش هنر دانشگاه هنر ایران نیز در رابطه با مفهوم صف، به جنبه دیگر آن، یعنی «همانند شدن، همگن شدن، همسو شدن» پرداخت که از منظر اجتماعی قرار گرفتن در این صف، اشتیاق افراد برای پیوستن به یک امر جهانی است با این پیام روشن که «ما می‌خواهیم بخشی از جامعه و مدرنیسم جهانی باشیم».  در ادامه جمال عرب‌‌زاده، عضو هیأت علمی گروه نقاشی دانشگاه هنر ایران و نمایشگاه‌گردان این نمایشگاه، گفت: حضور و پتانسیل نسل جوان در هنرهای تجسمی به‌عنوان مخاطب و سپس نشر‌دهنده خبر این نمایشگاه بود که در جلب توجه مخاطبان عام و حساسیت نسبت به این نمایشگاه موفق عمل کردند. البته این ظرفیت در جامعه نیز به‌وجود آمده که مخاطب و مصرف‌کننده این کالای فرهنگی باشد اما باید درنظر داشت که نسبت به جمعیت شهری مانند تهران، تعداد مخاطبان این نمایشگاه حداقل بوده و هنوز در مقابل یک پدیده همه‌گیر نیستیم. جامعه هنرهای تجسمی باید این مکانیسم را مرور کرده و در تجربیات و رویدادهای بعدی از آن استفاده کند.  شایان ذکر است نمایشگاه چشم در چشم به‌دلیل استقبال کم‌سابقه هنرمندان و علاقه‌مندان هنرهای تجسمی و گنجینه موزه هنرهای معاصر تا پایان آذرماه تمدید شده است.