پارسیان زبان عیلامی را دگرگون كردند

پارسیان زبان عیلامی را دگرگون كردند


با بازگشت الواح بارو به ایران بعد از 84 سال فرصتی فراهم شده تا بتوان نگاهی دراین خصوص به تحقیقات پیشین انداخت. یكی از این تحقیقات درباره متون عیلامی باروی تخت جمشید است. درواقع برای مدت طولانی چنین تصور می‌شد كاتبان بومی عیلامی زبان، نویسنده متون عیلامی باروی تخت جمشید بودند، اما تحلیل دقیق‌تر زبان عیلامی هخامنشی نشان می‌دهد این زبان، گونه ایرانی شده زبان عیلامی بوده كه به‌وسیله گویش‌وران پارسی باستان دگرگون شده است. این دسته از گویش‌وران، زبان عیلامی را به‌عنوان زبان دوم خود برای ثبت نوشته‌ها و به‌احتمال زیاد برقراری ارتباط با مراكز شهری در بخش پست (كم‌ارتفاع) منطقه عیلام برگزیدند. این‌گونه متأخر از زبان عیلامی، سرشار از عناصری است كه از زبان پارسی باستان سرچشمه گرفته‌اند.
در بایگانی باروی تخت جمشید، عناوین قومی بسیاری مانند سكایی، سغدی و گنداری، مصری، تراكیه‌ای و یونانی به چشم می‌خورد؛ عنوان پارسی چندان معمول نیست چراكه بیشتر صحنه‌گردانان اقتصاد تخت جمشید پارسی بوده و نیازی به شناساندن خود به این شكل نداشته‌اند.
با وجود این هرگاه كه ضرورت ایجاب می‌كرد، جهت ممانعت از آشفتگی احتمالی در اشاره به كاتبانی كه متون عیلامی را به خط میخی روی الواح گلی می‌نوشتند، برای این كه ابهامی در آن وجود نداشته باشد، كاتبان موردنظر را به‌عنوان پارسی می‌خواندند ؛ زیرا عیلامی، شیوه بیان مكتوب پارسیان بوده است. برای تشخیص كاتبانی كه به زبان آرامی و به خط الفبایی می‌نوشته‌اند، قاعده بر این بوده كه آنان را كاتبان بابلی بخوانند، به این دلیل كه زبان آرامی به شكل گسترده‌ای در دوران هخامنشی در بابل تكلم و نوشته می‌شده است.