نسخه Pdf

تاریخ‌نگاران از پرونده‌های جدی و جذاب دهه60 غفلت کردند

«سال آخر؛ بررسی پیام‌ها و کنش‌های سیاسی اجتماعی امام خمینی(ره)» رونمایی شد

تاریخ‌نگاران از پرونده‌های جدی و جذاب دهه60 غفلت کردند

محمدمهدی دزفولی، پژوهشگر و مستندساز در رونمایی «سال آخر؛ بررسی پیام‌ها و کنش‌های امام خمینی(ره) در سال پایانی حیات ایشان(1368- 1367)» گفت: درباره سیاست‌ورزی، افکار و زندگی امام‌خمینی(ره) کتاب‌های متعددی نوشته‌اند و از زوایای مختلف درباره شخصیت امام بحث و بررسی شده است.

اما در اغلب کتاب‌ها تمرکز اصلی آنها یا به قبل از پیروزی انقلاب اسلامی و بررسی مسائل مختلف فقهی، سیاسی تاریخی، اجتماعی و عرفانی و... درباره ایشان برمی‌گردد یا به سال‌های بعد از پیروزی انقلاب و نحوه رهبری ایشان از سال 1357 تا 1368. اما نکته‌ای که درباره بنیانگذار انقلاب اسلامی مغفول واقع شده و خیلی به آن نپرداخته‌اند، یک سال پایانی حیات ایشان است که بخش اعظم و مهمی از کنش‌های سیاسی و اجتماعی در همین یک سال رخ داده است. اهمیت بررسی و مطالعه این یک سال زمانی بیشتر می‌شود که برخی منتقدان و مخالفان امام سعی می‌کنند درباره واکنش‌های یک سال پایانی حیات امام راحل(ره) تشکیک وارد کرده و برخی از آن پیام‌ها و نوشته‌ها را به نزدیکان ایشان منتسب کنند از جمله نامه عزل آیت‌ا... منتظری در فروردین 1368.
   
اگر جنگ تحمیلی در دوره حیات امام(ره) پایان نمی‌یافت

او افزود: پیام‌های دیگری از جمله پذیرش قطعنامه 598، پیام منشور روحانیت مبارز و پیام عزل آیت‌ا... منتظری از قائم‌مقامی رهبری، در واقع تاریخی‌ترین اتفاقات را برای جمهوری اسلامی ایران رقم زده است به همین دلیل، بررسی و تحلیل آنها لازم و ضروری است. اگر جنگ تحمیلی عراق علیه ایران در دوره حیات امام(ره) پایان نمی‌یافت و به بعد از حیات ایشان موکول می‌شد، مشخص نبود ایران چه سرنوشتی داشت. 
این پژوهشگر عنوان کرد: نقل قولی از مهندس مهدی بازرگان وجود دارد که گفته بود آیت‌ا... خمینی، برخلاف دیگر افراد که با بالا رفتن سن محافظه‌کار می‌شوند نه‌فقط محافظه‌کار نمی‌شود بلکه انقلابی‌تر هم می‌شود. این نقل قول، اگر از مهندس بازرگان بوده یا نباشد، درباره امام خمینی(ره) صادق است. امام با بالا رفتن سن و نزدیک شدن به ماه‌های پایانی حیات‌شان، نه‌فقط محافظه‌کار نشد بلکه انقلابی‌تر نیز شد و پیام‌های تاریخی صادر کرد که از حیث اهمیت و تاثیرگذاری با پیام‌های دیگرشان از سال 1357 تا 1366 تقریبا برابری می‌کند و بلکه مهم‌تر نیز باشد. 
محمدمهدی دزفولی گفت: آنچه امروز در تاریخ انقلاب اسلامی مشخص است، متاسفانه به یک دهه نخست انقلاب چندان پرداخته نشده است. لذا احساس می‌شود بسیاری از اتفاقاتی که امروز هم مبتلا به آن هستیم از جمله شبهات و مسائل کلان به همان دهه ابتدای انقلاب اسلامی برمی‌گردد. 
 
دهه 60 و پرونده‌های جدی و جذاب
او ادامه داد: احساسم بر این بود که دهه 60 به‌شدت دارای پرونده‌های جدی و جذاب فکری و تاریخی است که کار جدی روی آنها نشده است. در حال حاضر در تاریخ‌نگاری انقلاب اسلامی خیلی محدود عمل شده. برخلاف طرف مقابل که خیلی جدی به صورت دانشنامه، پرونده‌ها و نشریات فراوانی در خارج از ایران به صورت کاغذی و مجازی کار شده است. مؤلف کتاب «جنگ و صلح: روایتی از سال‌‌های قبل و بعد از پذیرش قطعنا‌مه 598» بیان کرد: من گرچه رشته‌ام تاریخ نبود و از فضای دیگری به پژوهش در تاریخ انقلاب اسلامی روی آوردم و احساس کردم باید در این فضا کار شود، چون افرادی که در این زمینه پژوهش می‌کنند به مسائلی که نیاز هست،چندان نمی‌پردازند. 
   
اگر تاریخ درست روایت نشود
محمدمهدی دزفولی در بخش دیگری از سخنانش گفت: برداشتم از ‌پیامی که امام پس از عملیات مرصاد درباره منافقین دادند، این‌چنین است که اگر در آن برهه بنیانگذار انقلاب اسلامی این پیام را درباره منافقین نمی‌دادند باید در پیشگاه تاریخ پاسخگو باشند. ما گروهی را داریم که آنها با دشمنان ایران همراه شدند؛ با کسی که به ایران حمله کرد و قصد تجزیه ایران را داشت و خودش فرد دیکتاتور‌منشی است و این موضوع با اسناد تاریخی ثابت شده و این افراد کنار چنین فردی به بهانه آزادی ایران رفتند و بعد از این‌که ایران قطعنا‌مه را پذیرفت، یک هفته بعد  از غرب و جنوب غرب به ایران حمله می‌شود و اینها با دشمن ایران همدستی می‌کنند.    
او افزود: این موضوع اکنون نزدیک 35 سال است که محل بحث است که چرا تعداد اعدام‌ها فلان بوده . تاریخ باید درست روایت شود، چون مسائلی پیش می‌آید که شما نمی‌توانید بگویید ما گروهی داشتیم که با دشمن ایران همراه شدند و در حساس‌ترین مقطع قصد ضربه زدن به ایران را داشتند و عده‌ای از آنها دادگاهی شدند و حکمی برای‌شان صادر شد که آیا بر سر موضع هستند یا نه؟ کسانی که بر سر موضع بودند، اعدام شدند. به‌نظرم این موضوع یکی از مقاطع مهم تاریخ انقلاب اسلامی است و امام خمینی(ره) در زمان درستی پیام را صادر کردند.