نسخه Pdf

شیر ترشیده و کیمیاگری مدرن

شیر ترشیده و کیمیاگری مدرن

قرن‌ها از اوج گرفتن تب کیمیاگری میان دانشمندان می‌گذرد؛ شاخه‌ای غریب از دانش آن زمان که همواره در هاله‌ای از رمز و راز نهان ‌ماند و با زایش شیمی به عنوان شاخه‌ آزمایش‌محور و قاعده‌مند ازعلم مواد و دانش تبدیل شدن آنها به یکدیگر، به دست فراموشی سپرده شد.

حالا دیگر کسی در اتاق‌های دوده گرفته و تاریک، جهان را پی یافتن راز تبدیل همه‌چیز به طلا جست‌وجو نمی‌کند؛ با این حال هنوز هم استخراج طلا از چیزهای کم‌ارزش و به دردنخور، از سوداهای مهم بشر است؛ حتی درعصر مدرن امروزی.حالا محققان توانسته‌اند با آزمایش روی شیر منقضی شده و تاریخ گذشته، نوعی آئروژل تولید کنند تا به واسطه آن قطعات طلای خالص را از زباله‌های الکتریکی رایانه‌ها، نظیر برد اصلی سامانه‌های دور‌ریخته شده استخراج کنند. به طور کلی می‌توان گفت که آئروژل‌ها با توسعه خواص مواد در مقیاس نانو ساخته می‌شوند و چگالی پایین‌تری نسبت به تمامی مواد شناخته شده دارند. از طرفی می‌دانیم که زباله‌های الکترونیکی غالبا حاوی مقادیر زیادی از طلا یا سایر فلزات سنگین هستند که تاکنون روش‌های مختلفی برای استخراج آنها ابداع شده است، اما بیشتر این فرآیندها متکی به مواد شیمیایی مصنوعی است که استفاده از آنها در دراز‌مدت می‌تواند آسیب‌های جبران‌ناپذیری را متوجه محیط‌زیست کند. رافائل مازانگا و همکارانش در دانشگاه زوریخ سوئیس در خلال تحقیقات‌شان راه تازه‌ای برای بازیابی طلا از زباله‌های الکترونیکی با استفاده از آئروژل‌های مشتق از شیر پیدا کرده‌اند که در نوع خود شگفت‌انگیز است؛ آنها با قرار دادن پروتئین آب پنیر- از محصولات جانبی صنعت شیر و لبنیات - در نوعی محصول اسیدی و حرارت دادن به آن، پروتئین را از حالت توده‌های توپی شکل به صورت رشته‌های باریک درآوردند و با انجماد این محلول نوعی آئروژل با تخلخل بالا را تولید کردند که می‌تواند طلا را از محلولی که شامل انواع مختلف فلزات نظیر مس، سرب و نیکل است، استخراج کند. محمد پیدایش، از اعضای تیم تحقیقاتی دانشگاه زوریخ که به عنوان مهندس شیمی در توسعه این آئروژل نقش داشته است، باور دارد که خواص شگفت‌انگیز این شکل ماده روش‌های جدیدی را در زمینه جداسازی پیش‌روی دانشمندان قرار داده است.
منبع: ‌New Scientist