بین شاهزادگان و پهلوانان شاهنامه این فریبرز، فرزند كاووس است كه درفشی با نماد ماه دارد. تقابل دو نماد آسمانی خورشید و ماه همان تقارن معناداری است كه بین شاه و شاهزاده (كاووس و پسرش فریبرز) در شاهنامه دیده می‌شود:
«پسش ماه‌پیكر درفشی بزرگ
دلیران بسیار و گردی سترگ»
درخشش نماد «اژدها» روی درفش «رستم» نشان دهنده قدرت بی‌نظیر او در نابودی دشمنان ایران و تسلط او بر توان تمام پهلوانان بوده است:
«نه مرد است ز ایران به بالای او
نه بینم همی اسب همتای او
درفشی پدید اژدها پیكر است
بر آن نیزه بر شیر زرین سر است»
 (البته خود رستم و گاهی برادرش زواره و پسرش سهراب هم در بعضی جاهای شاهنامه اژدها خوانده شده‌اند.)
 نماد درفش «گودرز»، «شیر» بوده است. پهلوانی كه «هفتاد پور گزین» خود را در راه پاسداری از مقام شاه و سرزمین از دست داده و از موقعیتی شاخص در حماسه ملی ایران برخوردار است. سهراب پس از كاووس و پیش از رستم درفش گودرز را می‌بیند و همین كه گودرز همواره بعد از شاه دیده می‌شود، نشان‌دهنده مقام و مرتبه بالای اوست:
«پس شاه گودرز گشواد بود
كه با جوشن و گرز و پولاد بود
درفش از پس پشت او شیر بود
كه جنگش به گرز و به شمشیر بود»
درفش «شیدوش»، پسر گودرز، به نماد «ببر» مزین شده بود و با توجه به ابیات فردوسی و ویژگی‌های شیدوش در شاهنامه می‌توان به نزدیكی این پدر و پسر و علت نزدیكی این دو نماد شیر و ببر پی‌برد:
«درفشی كجا پیكرش هست ببر
همی بشكند زو میان هژبر
ورا گرد شیدوش دارد به پای
چو كوهی همی اندر آید ز جای»
«رهام» یكی دیگر از فرزندان گودرز هم كه شخصیت تاثیرگذاری در شاهنامه است، نماد ببر بر درفش خود كرد:
«درفش جهان‌جوی رهام ، ببر
كه بفراخته بود سر را به ابر»
 نشان روی درفش «گیو» یكی دیگر از فرزندان نامی گودرز كه از پهلوانان اصلی شاهنامه هم به شمار می‌رود «گرگ» است. برخلاف نقش منفی نماد گرگ در نماد شناسی و باتوجه به تعلق پهلوانانه گیو به جبهه اهورایی، مشخص است ویژگی‌های مثبت گرگ مثل دلاوری و شجاعت در نمادپردازی این درفش لحاظ شده است:
«یكی گرگ پیكر درفشی سیاه
پس پشت گیو اندرون با سپاه
ز گودرزیان مهتر و بهتر است
به ایرانیان بر دو بهره سر است»
 در میان پرچم‌های مشهور شاهنامه پرچم «اسفندیار» (و همچنین «اشكش» و «ریونیز») نماد «پلنگ» دارد كه با توجه به سمبولیسم حیوانی كه درباره پلنگ گفته می‌شود در اسفندیار ویژگی‌های فردی و حماسی او هم به وضوح دیده می‌شود:
«سپه دید با جوشن و ساز جنگ
درفشی سیه، پیكر او پلنگ»
 تصویر روی پرچم «توس» كه از خاندان نوذریان بوده و پس از گودرزیان دومین خاندان مهم شاهنامه محسوب می‌شوند، «پیل» (یا فیل) بوده است. فیل، نماد حاكمیت ، عقل سلاطین و نیروی اخلاقی است:
«چنین گفت كان توس نوذر بود
درفشش كجا پیل پیكر بود»
 نماد پرچم «گشتاسپ» ، «عقاب» بوده است. شاهی كه از بین شاهان شاهنامه بیشترین تلاش را برای ترویج و گسترش دین زرتشت داشته است و در واژه شناسی كهن هم معنای دو كلمه خورشید و عقاب در سانسكریت را یكی دانسته‌‍‌اند.
غرم (یا میش كوهی)، گاو، گراز، آهو و... هم بین نمادهای روی درفش‌های شاهنامه دیده می‌شود.
اما از لحاظ رنگ، دو رنگ سیاه و بنفش در بین درفش‌های شاهنامه جایگاه خاصی دارند. رنگ سیاه از نظر نماد‌شناسی سرد و منفی است و به عنوان مثال، رنگ سیاه پرچم «افراسیاب» كه در جدالی دائمی با ایران بسیاری از پهلوانان را از بین می‌برد، از بدی‌های مطلق و اهریمنی وجود او حكایت دارد:
درفتش سیاه است و خفتان سیاه
ز آهنش ساعد، ز آهن كلاه 
در مقابل، رنگ بنفش رنگ مناعت است و دارای نشانه‌های زیادی از نیروهای مثبت و اهورایی است. مثل رنگ پرچم «پیران» نامدارترین نماینده دودمان ویسه در شاهنامه كه در این كتاب و به‌خصوص داستان سیاوش شخصیتی بزرگ منش و عدالت پیشه دارد كه حتی حق انسانی دشمن را هم رعایت می‌كند:
 سرش ماه زرین و بومش بنفش
 به زر بافته پرنیانی درفش