درباره باخه یعنی لاک‌پشت
یک مجتمع مسکونی پر قصه
مجموعه داستان «باخه یعنی لاک‌پشت» نوشته الهام اشرفی شامل یازده داستان کوتاه است. آنچه خواننده را پس از خواندن دو سه داستان از این مجموعه برای خواندن سایر داستان‌ها کنجکاو می‌کند، پرداختن به شخصیت‌هایی است که همگی مثل حلقه‌های زنجیر از یک داستان به داستان دیگر وصل هستند.
نویسنده داستان‌هایش را با تمرکز بر پیوند زندگی انسان‌ها با یکدیگر و همچنین ارتباط زندگی‌های مختلف درون یک مجتمع مسکونی خلق کرده است. در واقع این مجتمع آپارتمانی که محل زندگی شخصیت‌های گوناگون قصه‌های الهام اشرفی است، بستر مناسبی برای نمایش زندگی‌های انفرادی هر یک از آدم‌های جامعه و تأثیر متقابل آنان بر یکدیگر است. این مجموعه داستان را می‌توان نمونه‌ای از موقعیت کنونی افراد جامعه ایران دانست. نویسنده با پرده‌برداری از روکش ظاهری زندگی آدم‌هایی اغلب از طبقه متوسط، به ذهنیات و شرایط حاکم بر زندگی پشت پرده آنان نقب‌زده و در عین حال نشان داده که رویدادها و عوامل پشت‌پرده چگونه می‌توانند در سکوت و بی‌هیچ نشانه قابل‌توجهی به عمق لایه‌های جامعه تب‌دار نفوذ کنند. مجتمع مسکونی اشرفی در حقیقت نمایی از جامعه‌ای متشکل از زنان، مردان و فرزندان همین سرزمین است با تجارب مختلفی از عشق و تنفر؛ فقر و مکنت؛ نیکی و بدی و سایر ویژگی‌هایی که اساس و بنیاد یک جامعه را می‌سازد یا تخریب می‌کند.بعید به نظر می‌رسد خواننده با خواندن داستان‌های این مجموعه به یاد صحنه‌ای، محلی، شخصیتی یا واقعه‌ای آشنا در زندگی خود نیفتد. قصه‌های این کتاب روایات ساده و آشنایی هستند که چون آینه‌ای تمام‌نما، بازتابنده رویدادهای همین جامعه‌اند. رویدادهایی ملموس که با استفاده از قالب داستان کوتاه به‌عنوان جادویی‌ترین و تکنیکی‌ترین ابزار روایی داستانی، بخشی از زندگی انسان‌های اطراف ما را با تمام خوشی‌ها و ناخوشی‌های‌شان به تصویر درآورده است. شاید با تکیه و تأکید بر همین مفهوم است که نویسنده گاهی با اشاراتی سعی در شناساندن بهتر و دقیق‌تر ابعاد و چگونگی شکل‌گیری این مجتمع به‌عنوان نمادی از کل جامعه را داشته است. به‌طور کلی می‌توان گفت انتخاب راوی و زاویه دید از نکات برجسته مجموعه باخه یعنی لاک‌پشت به‌شمار می‌رود. از سوی دیگر، نویسنده موفق شده در بعضی از این روایات با وارد آوردن ضربه‌ای ناگهانی و غیرقابل تصور، پایانی به‌یاد ماندنی و تأمل‌برانگیز را برای داستان‌هایش رقم بزند. باخه یعنی لاک‌پشت همچون «هزار و یک شب» پر از شخصیت‌های متعددی است که هرکدام به نوعی راوی یا واسطه قصه‌ای هستند که از شخصیتی به شخصیت دیگر و از روایتی به روایت دیگر کشیده و منتقل می‌شود. شخصیت‌هایی که به داستان می‌آیند، خرده‌روایت‌هایی را با خودشان می‌آورند و جایی از داستان خارج می‌شوند که بتوانند به‌درستی ادامه قصه کلی این مجتمع مسکونی را در یک قصه انفرادی تازه به دیگری واگذار کنند.
زهره مسکنی - منتقد ادبی
ضمیمه ویژه نامه
تیتر خبرها
