نسخه Pdf

نوشتن داستان کوتاه به مراتب سخت‌تر از رمان است

علی‌ا... سلیمی در برنامه جلد دوم از حاشیه‌های «تب خشکسالی» گفت؛

نوشتن داستان کوتاه به مراتب سخت‌تر از رمان است

برنامه گفت‌وگومحور جلد دوم از شبکه کتاب با حضور علی‌ا... سلیمی، روزنامه‌نگار، منتقدادبی و نویسنده کتاب «تب خشکسالی» پخش شد.

کتاب «تب خشکسالی» روایت تغییرات اقلیمی و رابطه انسان و طبیعت است که در پی خشکسالی طولانی‌مدت، ساکنان یک منطقه روستایی به فروش زمین‌های کشاورزی و مهاجرت به شهرهای اطراف روی می‌آورند. در این ‌میان، عده‌ای با سوءاستفاده از موقعیت درمانده روستاییان، زمین‌های آنها را با کمترین قیمت می‌خرند و در این راه رقابت پنهان و پیدا بین آنها شکل می‌گیرد که باعث برخی تنش‌ها در بین روستاییان می‌شود. این کتاب در 139 صفحه و از سوی نشر صاد منتشر شده است.
   
سال‌ها ذهن مرا درگیر خود کرده بود
سلیمی با اشاره به کتاب «تب خشکسالی» که اولین و جدیدترین اثر خود در حوزه بزرگسال است، بیان کرد: این کتاب جدیدترین اثر من در حوزه داستان بزرگسال است که توسط نشر صاد منتشر شده است و چون در بخش کودک و نوجوان هم فعالیت دارم و پیش از آن هم مجموعه داستان‌هایی داشتم، می‌توان گفت که این رمان جزو اولین رمان‌های من در حوزه بزرگسال و موضوع آن مرتبط با مسائل زیست‌محیطی است. 
وی افزود: این مسأله سال‌ها ذهن مرا درگیر خود کرده بود که شرایط زیست‌محیطی چقدر می‌تواند در روابط اجتماعی انسان‌ها تأثیرگذار باشد. من سعی کردم این موضوع را به نوعی در قالب داستان روایت کنم که بازتابی از تحول زیست‌محیطی و تبعاتش در جامعه قابل مشاهده است و شخصیت‌های آن به نوعی زندگی‌شان متأثر از وضعیت خشکسالی است.
این روزنامه‌نگار با اشاره به سخت بودن نوشتن داستان کوتاه نسبت به رمان، گفت: نوشتن داستان کوتاه به مراتب نسبت به رمان سخت‌تر است. شما اگر بتوانید در قالب داستان کوتاه و محدوده مشخص موضوعی را به سرانجام برسانید، کار دشواری است. من سال‌ها قبل به دلیل این‌که با تعدد سوژه روبه‌رو بودم، بیشتر به سمت داستان کوتاه کشیده شدم و تا قبل از نوشتن این کتاب، بیشتر کار من در نوشتن مجموعه داستان‌ها و زندگینامه‌های داستانی سرداران دفاع‌مقدس و مفاخر علمی و فرهنگی بود اما کتاب «تب خشکسالی» ظرفیت داشت که به صورت رمان مستقل و متفاوت از دیگر آثار من نوشته شود.
او اظهار کرد: این کتاب را می‌توانستم در قالب داستان کوتاه بنویسم ولی چون مدت‌ها آن را از بین سوژه‌های دیگر انتخاب کرده بودم، درباره آن پژوهش کردم، وقت بسیاری را برای آن نسبت به یک داستان کوتاه صرف کردم و به همین دلیل احساس کردم که باید متفاوت‌تر از بقیه داستان‌ها نوشته شود. این رمان براساس مستندات داستانی است و در عین تخیلی بودن، تلاش کرده بیشتر به مؤلفه‌های داستان وفادار باشد.
   
دوست داشتم نوشتن رمان را تجربه کنم
سلیمی تصریح کرد: نویسندگان علاقه دارند تمام قالب‌های نوشتاری را تجربه کنند و برای من هم نوشتن رمان از مواردی بود که دوست داشتم آن را تجربه کنم. کتاب «تب خشکسالی» برای انتشار در ایام نمایشگاه بین‌المللی کتاب تهران آماده شد اما به دلیل مشکلات گرانی و کمبود کاغذ، دیرتر به دست مخاطبان رسید. همچنین به دلیل مشکلاتی از این حیث، یکی دیگر از کتاب‌های من 9سال است که در دست ناشر مانده اما هنوز منتشر نشده است.  
این نویسنده با توجه به واقعی بودن داستان و شخصیت‌های کتاب خود، بیان کرد: ولایت خمسه که در کتاب به آن اشاره می‌شود، منطقه ای است در حد فاصل سه استان همدان، کردستان و زنجان که تقریبا وجود خارجی دارد اما در اینجا به صورت داستانی بیان شده است. تصور من این بود که در این کتاب انسان‌ها و مکان‌ها به هم ارتباط دارند و سعی کردم تا حدودی نشانه‌هایی از واقعیت در آن باشد. در حین نگارش داستان، شخصیت‌ها الگوهایی بودند که در ذهنم بود که مابه‌ازای واقعی داشت اما وقتی وارد دنیای داستان می‌شوند، تغییر می‌کنند و به شکل خود وجود ندارند.
سلیمی گفت: افراد این داستان می‌خواستند که از این بلایای طبیعی سود ببرند، نفع آنها در این بود که فرد بعدی را از دور خارج کنند، مدام این جریان در حال گردش بود و در این داستان تعدد شخصیت‌هاست که داستان را پیش می‌برد. همچنین این داستان دارای دو شخصیت محوری است و دیگر شخصیت‌ها مکمل کاراکترهای اصلی است. در تب خشکسالی افرادی که در حاشیه داستان قرار دارند، کارایی و نقش‌آفرینی بیشتری دارند و به عنوان حلقه اتصال عمل می‌کنند.