تثبیت رشد به جای نرخ
بانک مرکزی اخیرا از سیاست تثبیت نرخ ارز رونمایی کرد و وعده داد قصد دارد نرخ ارز را بهصورت ثابت در اختیار متقاضیان قرار دهد تا هزینه تامین مالی برای بنگاههای تولیدی کاهش یابد. این سیاست در شرایط عادی بسیار مطلوب است اما باید توجه داشت اکنون اقتصاد ایران دچار تورم دورقمی است و در بلندمدت ادامه این روند آسیبزا خواهد بود. بهنظر میرسد بانک مرکزی در کنار سیاست تثبیت نرخ باید سیاست تثبیت رشد را هم درنظر داشته باشد تا اقتصاد به مسیر آرامش حرکت کند. به لحاظ ساختاری و بهدلیل تحریمهای بانکی نه سیاست تثبیت بهصورت کامل امکان اجرا دارد و نه سیاست تعدیل بانک مرکزی عملکرد مطلوبی داشته است.
بهدلیل اینکه سیاست پرداخت رسمی در کشور وجود ندارد و همچنین تحریمهایی که متوجه اقتصاد کشور شده، امکان تثبیت یا تعدیل بهصورت کامل را نداریم اما بانک مرکزی در این شرایط گام بزرگی برداشته تا زیرساخت آن را کامل کند؛ به این صورت که مرکز مبادله طلا و ارز را راهاندازی کرد تا زمینه پرداختهای رسمی فراهم شود و به نظر میرسد همه بدنه دولت، سران قوا و حاکمیت باید از این تصمیم حمایت کنند.
اکنون پرداختهایی که در مرکز مبادله طلا و ارز انجام میشود مورد رصد بانک مرکزی قرار گرفته و در مرحله بعدی اینکه چه ارزی و چگونه انتقال مییابد نیز مورد بررسی قرار میگیرد. بانک مرکزی از یکسو سیاست کاهش رشد نقدینگی را دنبال میکند اما خیلی نمیتواند روی این موضوع پافشاری کند؛ به این دلیل که کاهش رشد نقدینگی و چرخش آن در جامعه ممکن است تقاضای ارز را افزایش دهد که این رشد قیمت دوباره معضل تورم و نقدینگی را تشدید میکند. از اینرو بانک مرکزی احتیاط بیشتری به خرج میدهد.
از سوی دیگر برای اجرای سیاست تثبیت نرخ نیز باید ملاحظات ویژهای داشته باشد اما در این زمینه پیشنهاد میدهم سیاست تثبیت رشد میتواند نتیجه مطلوبتری برجای بگذارد. البته شواهد نشان میدهد بانک مرکزی این سیاست را پیش گرفته و در گامهای بعدی آن را اجرا خواهد کرد تا اقتصاد پیشبینیپذیر باشد. مرکز مبادله طلا و ارز هم عملکرد خوبی نسبت به بازارهای قبلی داشته است. این مرکز از بازار متشکل ارزی و بازارهای دیگر کاملتر است اما اقدامات بانک مرکزی در این زمینه هنوز تمام نشده و در آغاز راه قرار دارد. صندوق تثبیت نرخ ارز در ابتدا و پس از آن صندوق تثبیت رشد ماهانه بهمراتب نتایج مطلوبتری از سیاست تعدیل دارد. به بیان بهتر بهجای اینکه سیاست تثبیت نرخ را پیگیری کنیم بهدنبال این باشیم که به میزان بسیار پایینتر از نرخ تورم، قیمتها بهروز شود تا سرکوب قیمتی اتفاق نیفتد و تجربه رشد فزاینده سالهای گذشته را نداشته باشیم.
مجید شاکری | کارشناس پول و ارز
اکنون پرداختهایی که در مرکز مبادله طلا و ارز انجام میشود مورد رصد بانک مرکزی قرار گرفته و در مرحله بعدی اینکه چه ارزی و چگونه انتقال مییابد نیز مورد بررسی قرار میگیرد. بانک مرکزی از یکسو سیاست کاهش رشد نقدینگی را دنبال میکند اما خیلی نمیتواند روی این موضوع پافشاری کند؛ به این دلیل که کاهش رشد نقدینگی و چرخش آن در جامعه ممکن است تقاضای ارز را افزایش دهد که این رشد قیمت دوباره معضل تورم و نقدینگی را تشدید میکند. از اینرو بانک مرکزی احتیاط بیشتری به خرج میدهد.
از سوی دیگر برای اجرای سیاست تثبیت نرخ نیز باید ملاحظات ویژهای داشته باشد اما در این زمینه پیشنهاد میدهم سیاست تثبیت رشد میتواند نتیجه مطلوبتری برجای بگذارد. البته شواهد نشان میدهد بانک مرکزی این سیاست را پیش گرفته و در گامهای بعدی آن را اجرا خواهد کرد تا اقتصاد پیشبینیپذیر باشد. مرکز مبادله طلا و ارز هم عملکرد خوبی نسبت به بازارهای قبلی داشته است. این مرکز از بازار متشکل ارزی و بازارهای دیگر کاملتر است اما اقدامات بانک مرکزی در این زمینه هنوز تمام نشده و در آغاز راه قرار دارد. صندوق تثبیت نرخ ارز در ابتدا و پس از آن صندوق تثبیت رشد ماهانه بهمراتب نتایج مطلوبتری از سیاست تعدیل دارد. به بیان بهتر بهجای اینکه سیاست تثبیت نرخ را پیگیری کنیم بهدنبال این باشیم که به میزان بسیار پایینتر از نرخ تورم، قیمتها بهروز شود تا سرکوب قیمتی اتفاق نیفتد و تجربه رشد فزاینده سالهای گذشته را نداشته باشیم.
مجید شاکری | کارشناس پول و ارز




