دانشگاه در همه ادوار تاریخی، محل شکل‌گیری اندیشه‌های نو و طرح مطالبات اجتماعی بوده و این ویژگی نه‌تنها مذموم نیست، بلکه می‌تواند سرمایه‌ای ارزشمند برای توسعه و پیشرفت کشور تلقی شود.با این‌حال، مطالبه‌گری دانشجویی زمانی به نیرویی سازنده تبدیل می‌شود که با نگاه کلان، دقت و مسئولیت‌پذیری همراه باشد. از قشر جوان که آگاه و تحصیلکرده است انتظار می‌رود در کنار نقد وضع موجود، افق اصلاح و بهبود را نیز مدنظر قرار دهد. اعتراض دانشجویی اگر فاقد جهت‌گیری اصلاحی باشد و صرفا به نفی و هیجان متکی شود، ممکن است به جای گشودن گره‌ها، بر پیچیدگی‌ها بیفزاید. دانشجو باید بداند کنش او در سطح ملی و حتی فراملی دیده می‌شود و رفتار و گفتارش می‌تواند بازتاب‌های گسترده‌ای به دنبال داشته باشد. از این‌رو، زمان‌شناسی و جریان‌شناسی از الزامات کنش دانشجویی است.
در شرایط فعلی که کشور با فشارهای سیاسی، اقتصادی و روانی روبه‌روست و تهدیدهای بیرونی به اشکال مختلف مطرح می‌شود، هر حرکت اجتماعی باید با سنجش دقیق پیامدهای آن همراه باشد. پرسش اساسی از دانشجویان معترض این است که آیا اقدام اعتراضی در نهایت به نفع مردم و کشور تمام می‌شود یا ناخواسته زمینه تشدید بحران را در کشور فراهم خواهد کرد؟ قطعا نقد یک سیاست یا جریان، زمانی سازنده است که بدیلی روشن، عملی و کارآمد ارائه دهد. صرف اعتراض، بدون ارائه مسیر جایگزین نمی‌تواند به بهبود وضعیت بینجامد.
از سوی دیگر در برخی تجمعات و اعتراض‌های دانشجویی اخیر، رفتارهایی مشاهده شد که از چارچوب اخلاقی فاصله داشت و به باورهای دینی اکثریت مردم جامعه بی‌حرمتی و توهین شد. جامعه ایران متکثر است و بخش قابل‌توجهی از شهروندان نسبت به مقدسات خود حساسند. تجربه تاریخی نیز نشان داده توهین و هتاکی حتی اگر با عنوان اعتراض صورت گیرد، نه فقط به کاهش آلام اجتماعی کمکی نمی‌کند، بلکه می‌تواند شکاف‌ها را عمیق‌تر سازد و احساسات عمومی را جریحه‌دار کند. اگر هدف دانشجویان معترض کاستن از درد و رنج مردم و اصلاح امور است، شیوه بیان اعتراض نیز باید در همین راستا تعریف شود به‌گونه‌ای که بر همبستگی اجتماعی بیفزاید، نه آن‌که آن را تضعیف کند.
مسأله دیگر، توجه به بستر منطقه‌ای و بین‌المللی است. در فضایی که دشمنان کشور آشکارا از فشار، تهدید و حتی اقدام نظامی سخن می‌گویند، طرح اختلافات داخلی نیازمند ظرافت و هوشمندی بیشتری است. گسترش بی‌ثباتی داخلی می‌تواند بهانه‌ای برای سوءاستفاده بدخواهان و دشمنان ملت فراهم آورد و امنیت عمومی را با مخاطره روبه‌رو کند. تجربه نشان داده هرگاه تنش‌های داخلی از کنترل خارج شود، نخستین قربانیان آن، مردم عادی و بی‌گناه خواهند بود، چنانچه در فتنه 18 و 19 دی شاهد وقوع آن بودیم.آنچه مسلم است این‌که دانشگاه همواره پیشگام اصلاح و آگاهی بوده و سرمایه اجتماعی آن در گرو عقلانیت و اخلاق‌مداری است. دانشجو می‌تواند و باید منتقد باشد اما این نقد زمانی اثرگذار خواهد بود که در چارچوب منافع ملی، با پرهیز از افراط و رفتارهای تنش‌زا و با هدف بهبود واقعی شرایط حاکم بر جامعه مطرح شود. اعتراض مسئولانه، اعتراضی است که ضمن بیان صریح مطالبات، به انسجام اجتماعی آسیب نزند و افق روشن‌تری پیش‌روی جامعه بگشاید. بنابراین آینده کشور در گرو گفت‌وگوی نقادانه، اصلاح‌طلبی آگاهانه و پرهیز از هیجان‌زدگی‌هایی است که ممکن است هزینه‌های سنگینی بر مردم و جامعه تحمیل کند.