«ذخیره قانونی» به چه معناست؟
ذخیره قانونی یا سپرده احتیاطی یک اصطلاح اقتصادی در حسابداری است اما در بخش بانکی و مؤسسات کاربرد دارد. درواقع سپرده قانونی یا ذخیره قانونی نوعی سپرده است که بانکها نزد بانک مرکزی در حسابهای خود دارند یا وجوه نقدی که در مخازن خود نگهداری میکنند.
بانکهای مرکزی دنیا در بعضی از کشورها بهعنوان سپرده قانونی، حداقلی را معلوم میکنند که با درصدی از بدهی بانکها یا در واقع سپرده مشتریان بانکها برابر است. گاهی حتی در بعضی از مواقع که در ارتباط با سپرده قانونی مقرراتی وجود نداشته باشد، بانکها برای وقایع پیشبینی نشدهای مانند هجوم ناگهانی مردم برای برداشت از حسابهایشان یا بحران بانکی اقدام به نگهداری ذخیره میکنند که به این کار ذخیره ویژه یا اختیاری گفته میشود. نحوه محاسبه ذخیره قانونی هم به این صورت است که دوره نگهداری ذخیره قانونی ١٤ روز، اختیار بانک مرکزی در کاهش دوره نگهداری ذخیره قانونی برای بانکهای بیانضباط تا یک روز، محاسبه طبق میانگین دوره نگهداری ذخیره قانونی (با لحاظ روزهای تعطیل)، انتقال ابتدای دوره نگهداری ذخیره قانونی به اواسط هفته، امکان استفاده از ٣٠درصد ذخیره قانونی در حساب جاری بانک بهصورت روزانه و تسویه آن در پایان همان روز و مبنای محاسبه عملکرد ذخیره قانونی بانک، مانده پایان روز آنهاست. مبلغی که به عنوان ذخیره قانونی از سود خالص سالانه مؤسسه برداشت و به حساب مربوط واریز میشود، به میزان حداقل ۵درصد سود خالص سالانه است. این میزان حداقل یا بیشتر از آن، هر سال به پیشنهاد کسانی مانند هیاتمدیره و به تصویب مجمع عمومی عادی برای همان سال مالی انتخاب میشود. ذخیره قانونی، در این صورت الزامی است که مبلغ کل ذخیره حاصل از سود خالص سالانه مؤسسه، به میزان یکچهارم معادل سرمایه سه سال گذشته آن نرسیده باشد.




